Anna Rogala

Od wspierania integralności bariery jelitowej, przez ograniczanie wzrostu wybranych mikroorganizmów, aż po modulację odpowiedzi zapalnej – współczesna probiotykoterapia opiera się dziś na precyzyjnych i wielokierunkowych rozwiązaniach. Wykorzystanie połączenia czterech konkretnych szczepów bakteryjnych może wspierać postępowanie u pacjentów z SIBO, chorobami wątroby oraz u osób w okresie okołooperacyjnym.

Znaczny przerost mięśnia lewej komory, brak jego regresji po skutecznym leczeniu nadciśnienia czy niepokojący wywiad rodzinny powinny skłonić lekarza do poszukiwania innych przyczyn. Jak podkreślają prof. Krzysztof Ozierański i prof. Mateusz Śpiewak, właściwe rozpoznanie ma dziś szczególne znaczenie, ponieważ w chorobach takich jak amyloidoza czy choroba Fabry’ego dostępne jest już skuteczne leczenie celowane.

Mentoring w świecie medycyny to coś znacznie więcej niż jednostronne przekazywanie wiedzy. Laureaci plebiscytu „Supertalenty w Medycynie 2026” udowadniają, że praca zespołowa i dialog pokoleń budują nową jakość w nauce. Prof. dr hab. n. med. Marcin Moniuszko, rektor UMB, wyjaśnia, jak wygląda nowoczesna relacja mistrz-uczeń.

Nie należy bać się sztucznej inteligencji. To narzędzie, które może wspierać lekarzy w opiece nad pacjentem, a nie ich zastępować – mówi Adrian Bednarek, student V roku kierunku lekarskiego i doktorant Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego, laureat pierwszego miejsca w konkursie Wschodząca Gwiazda Polskiej Medycyny 2026. Jak podkreśla, każda nowa technologia rodzi dziesiątki kolejnych pytań, a odpowiedzi na nie przesuwają granice współczesnej medycyny.

Choć o nadciśnieniu tętniczym powiedziano już niemal wszystko, lekarze w codziennej praktyce wciąż mierzą się z tymi samymi wyzwaniami. Brak wczesnych symptomów sprawia, że pacjenci albo nie wiedzą o swojej chorobie, albo rezygnują z systematycznego przyjmowania leków. Prof. Andrzej Tykarski wskazuje najważniejsze przyczyny słabej kontroli ciśnienia, a prof. Agnieszka Mastalerz-Migas wyjaśnia, w jaki sposób nowe narzędzia dostępne w POZ mogą poprawić wykrywanie choroby i prowadzenie pacjentów.

Mózg odpowiada za to, jak postrzegamy świat, podejmujemy decyzje, odczuwamy emocje i budujemy relacje. Dziś musi jednak mierzyć się z nadmiarem bodźców, mediami społecznościowymi, dezinformacją, hałasem i zanieczyszczeniem środowiska. – Nie można dzielić profilaktyki na tę od serca, tę od mózgu czy przeciwnowotworową. Zdrowie człowieka jest pojęciem ogólnym – podkreśla prof. dr hab. n. med. Alina Kułakowska, prezes Polskiego Towarzystwa Neurologicznego. Obchodzony 22 lipca Światowy Dzień Mózgu to doskonała okazja do redefinicji podejścia do ochrony zdrowia populacyjnego.

Nowoczesne terapie biologiczne dają chorym na miastenię szansę na pełną aktywność zawodową i społeczną, ale dostęp do programu B.157 pozostaje mocno ograniczony. W praktyce pacjenci muszą wpierw przejść długotrwałe i obciążone działaniami niepożądanymi leczenie. – Mamy skuteczne leki, natomiast kryteria włączenia do tego programu są zbyt restrykcyjne – ocenia prof. dr hab. n. med. Monika Adamczyk-Sowa.

Dietę eliminacyjną u dziecka należy wprowadzać wyłącznie wtedy, gdy istnieje pewność, że konkretny produkt rzeczywiście wywołuje objawy alergii. - Niepotrzebne ograniczanie jadłospisu może utrudniać dostarczenie składników niezbędnych do prawidłowego rozwoju – podkreśla prof. Adam Sybilski w rozmowie dla "Pulsu Medycyny".

„Głównym zabójcą kobiet są choroby sercowo-naczyniowe” – podkreśla dr n. med. Anna Szyndler. Ekspertka wyjaśnia, jak ciąża, menopauza, schorzenia współistniejące oraz styl życia modyfikują ryzyko sercowo-naczyniowe u pacjentek i dlaczego w codziennej praktyce lekarskiej tak ważne jest przełamanie nawyku odkładania przez kobiety własnego zdrowia na dalszy plan.

Choć współczesna kardiologia dysponuje coraz skuteczniejszymi lekami, nadciśnienie oporne oraz inercja terapeutyczna wciąż stanowią poważne wyzwania w gabinecie lekarza praktyka. - Tylko holistyczne podejście daje realną szansę na poprawę rokowania pacjenta, co stanowi nasz nadrzędny cel – podkreśla dr n. med. Stanisław Surma. Analizuje potencjał nowych cząsteczek oraz wyjaśnia, jak Masterplan ESH czy Cardiolipid Plan mogą uprościć codzienną pracę i przywrócić całościowe spojrzenie na pacjenta cierpiącego na wiele chorób jednocześnie.

Terapie biologiczne zrewolucjonizowały leczenie miastenii uogólnionej, dając chorym szansę na powrót do pełnej sprawności. Restrykcyjne kryteria programu B.157 sprawiają, że dla wielu pacjentów nowoczesne leczenie wciąż pozostaje nieosiągalne. – W opinii klinicystów zajmujących się pacjentami z miastenią, a także organizacji pacjenckich, kryteria dostępu do programu powinny zostać złagodzone – mówi prof. dr hab. n. med. Monika Adamczyk-Sowa.

„W pediatrii nie można traktować kontrastu jako automatycznego elementu badania” – przypomina prof. Katarzyna Jończyk-Potoczna. O jego podaniu u dziecka decyduje indywidualny bilans korzyści i ryzyka, a nie rutyna. Choć rozwój MR pozwala dziś w części badań rezygnację z podania środka kontrastowego, w diagnostyce onkologicznej, naczyniowej czy urazowej kontrast pozostaje kluczowy dla decyzji klinicznych.

Diagnostyka różnicowa przewlekłego kaszlu to jedno z częstszych wyzwań w praktyce lekarskiej, wymagające czujności wykraczającej poza schematyczne rozpoznania. - Kaszel sam w sobie nie jest chorobą, lecz objawem, który może mieć bardzo wiele przyczyn – podkreśla dr n. med. Joanna Hermanowicz-Salamon. O co zapytać pacjenta, jak nie przeoczyć sygnałów alarmowych i kiedy czysty wynik spirometrii powinien skłonić do dalszej diagnostyki?

Co czwarta teoretycznie zdrowa osoba może spełniać kryteria zespołu metabolicznego, nie odczuwając przy tym żadnych dolegliwości – wskazuje dr hab. n. med. Mateusz Babicki, laureat 7. miejsca w konkursie „Supertalenty w Medycynie 2026”. Ekspert podpowiada, jak skuteczniej wykrywać choroby przewlekłe w POZ i na jakie nieoczywiste „maski” różnych schorzeń lekarze rodzinni powinni zwracać szczególną uwagę.

Choć objawy sugerujące alergię pokarmową występują u co piątego dziecka, rzeczywiste rozpoznanie potwierdza się znacznie rzadziej. Prof. Marek Kulus zwraca uwagę na narastający problem nadrozpoznawalności w pediatrii i wyjaśnia, u których pacjentów pozorne ustąpienie dolegliwości może zwiastować początek marszu alergicznego.

Nie można być dobrym kardiologiem, nie będąc dobrym internistą. Takiej tezy będę bronić – mówi prof. Krzysztof J. Filipiak. Dyrektor-rektor CMKP zwraca uwagę na zaskakujący trend: do ośrodka zgłaszają się kardiolodzy, którzy chcą dodatkowo zrobić specjalizację z chorób wewnętrznych.

Dobrze jest mieć na początku swojej drogi naukowej i zawodowej wskazówki, jak postępować – mówi dr hab. n. med. Magdalena Wujtewicz. Polskie Towarzystwo Anestezjologii i Intensywnej Terapii doskonale rozumie te potrzeby. Poprzez systemowe wsparcie – od tworzenia wytycznych, przez konferencje, aż po konkursy dla rezydentów – towarzystwo pomaga młodym talentom w przekuwaniu pasji w naukowe sukcesy.

Czynnościowe zaburzenia neurologiczne odpowiadają za co szóstą neurologiczną konsultację ambulatoryjną i nawet 10 proc. hospitalizacji w oddziałach neurologii, a mimo to pacjenci z FND latami krążą między gabinetami. W odpowiedzi na te wyzwania Polskie Towarzystwo Neurologiczne powołało dedykowaną sekcję naukową. - Czynnościowe zaburzenia neurologiczne to realna choroba mózgu, która wymaga precyzyjnej diagnozy i właściwego leczenia. Dla neurologów oznacza to konieczność powrotu do zagadnienia, które przez lata pozostawało na marginesie edukacji medycznej – mówi prof. Alina Kułakowska, prezes PTN.

Kapituła pod przewodnictwem prof. Krzysztofa J. Filipiaka stanęła przed wyjątkowo trudnym zadaniem – o prestiżowe wyróżnienia ubiegało się około stu kandydatów. Podczas uroczystej gali nagrodzono młodych medyków, którzy już teraz kierują zespołami badawczymi, a także najzdolniejszych studentów wyróżnionych w kategorii „Wschodząca Gwiazda Medycyny”. Wszyscy oni udowodnili, że mimo wczesnego etapu kariery już teraz wyznaczają nowe standardy w polskiej nauce.

Młody człowiek zainteresowany nauką musi mieć przestrzeń, w której może realizować swoje pomysły – podkreśla prof. Marek Gierlotka. Zatrzymanie utalentowanych absolwentów medycyny w ośrodkach regionalnych to jedno z największych wyzwań współczesnego systemu ochrony zdrowia. Opole udowadnia, że kluczem do sukcesu jest zmiana podejścia do budowania ścieżki kariery młodego lekarza.

Przygotowanie pacjenta do wyjazdu obejmuje nie tylko szczepienia i zalecenia sanitarne. U osób z IBS, po antybiotykoterapii, przyjmujących inhibitory pompy protonowej czy szczególnie podatnych na odwodnienie warto uwzględnić ryzyko dysbiozy i biegunki podróżnych. Celowana, szczepozależna probiotykoterapia może stanowić element wspierający barierę jelitową, pod warunkiem właściwego doboru szczepu i odpowiednio wczesnego rozpoczęcia suplementacji.

Sprawa warszawskiego Szpitala Południowego pokazała, że system ma problem nie tylko z kontrolą czasu pracy lekarzy, ale też z oceną, czy wykazywane godziny odpowiadają rzeczywiście wykonanej pracy. Bez rzetelnej ewidencji trudno ocenić zarówno bezpieczeństwo pacjentów, jak i to, czy publiczne środki są właściwie rozliczane.

Adrian Bednarek swoją naukową ścieżkę rozwija w imponującym tempie, zdobywając międzynarodowe doświadczenie. W kardiologii fascynuje go to, co nieoczywiste: połączenie medycyny, nowoczesnych technologii oraz matematyki. Obok pracy badawczej ogromną satysfakcję sprawia mu współpraca z innymi ludźmi. „Rozwój w środowisku rówieśniczym bardzo mnie motywuje i daje mi dużo satysfakcji” – podkreśla laureat konkursu „Wschodząca gwiazda polskiej medycyny 2026”.

Młodzi naukowcy i lekarze mają ogromny potencjał, ale aby w pełni go wykorzystać, potrzebują odpowiednich warunków do rozwoju, możliwości prowadzenia badań oraz wsparcia doświadczonych mentorów. O roli inicjatyw takich jak Supertalenty w Medycynie i programu Medical School of Your Future mówi Marcin Lewandowski z Naukowej Fundacji Polpharmy.

„Kluczowe jest stosowanie leczenia długoterminowego o działaniu przeciwzapalnym, a nie tylko usuwanie doraźnych dolegliwości” – to przesłanie prof. Marcina Kurowskiego doskonale oddaje wyzwania, przed którymi stoją dziś polscy lekarze. Choroby alergiczne obniżają jakość życia milionów pacjentów, a ich skutki mają charakter przewlekły. Podczas debaty Polskiego Towarzystwa Alergologicznego eksperci podkreślali, że kluczem do zmiany tej sytuacji są: szybsza diagnostyka, szerszy dostęp do immunoterapii, systemowa edukacja oraz lepsza koordynacja opieki.

Od 1 lipca pacjenci mają zyskać możliwość kontynuowania realizacji e-recepty w różnych aptekach. To zmiana szczególnie istotna przy receptach długoterminowych, ale również test organizacyjny dla aptek, dostawców oprogramowania i całego systemu e-zdrowia. – Jeśli pacjent wraca do danej apteki tylko dlatego, że system go do tego zmusza, to nie jest lojalność, tylko sztuczna bariera – podkreśla dr n. farm. Łukasz Fijałkowski.

Prof. Maciej Banach, laureat konkursu „Supertalenty w Medycynie” z 2012 roku, dziś zasiada w jury oceniającym nowe pokolenie naukowców. Obecni kandydaci mają na koncie publikacje w najważniejszych czasopismach świata i udział w globalnych projektach. – Patrzę z ogromną dumą na te osoby. Widzę w nich pozytywną pewność siebie i pasję. Nie mam wątpliwości, że to jest przyszłość polskiej medycyny – podkreśla prof. Banach.

Leczenie antyamyloidowe zmienia sposób myślenia o chorobie Alzheimera – od późnego rozpoznawania otępienia w kierunku wczesnej diagnostyki i kwalifikacji pacjentów na wczesnym etapie choroby. Wyniki badań nad lekanemabem i donanemabem tworzą fundament pod decyzje terapeutyczne lekarzy. - Dane te są ważne dla codziennej praktyki, ponieważ jasno definiują profil pacjenta, który odniesie największą korzyść z terapii – wskazuje prof. Jacek Staszewski.

Zespół policystycznych jajników (PCOS) obecnie ma być nazywany wielogruczołowym zespołem metaboliczno-jajnikowym (PMOS), bo dotychczasowa nazwa wprowadzała w błąd lekarzy i pacjentki. Ta choroba nie ogranicza się do zaburzeń cyklu miesiączkowego czy trudności z zajściem w ciążę, ale ma również wpływ na metabolizm i zdrowie psychiczne. - Pacjentka z tym rozpoznaniem nie powinna być pozostawiana bez opieki w momencie, gdy zrealizuje plany macierzyńskie i opuści salę porodową – podkreśla prof. Marzena Dębska.

Współczesna medycyna definiuje powierzchnię oka jako aktywne mikrośrodowisko immunologiczne. O przebiegu chorób alergicznych współdecydują dziś bariera nabłonkowa, film łzowy oraz mikrobiom, a ich zaburzenie może drastycznie nasilać stan zapalny, sprzyjać przewlekłości objawów i zmieniać odpowiedź na standardową terapię. „Jeżeli mówimy o alergii ocznej, to nie skupiamy się wyłącznie na reakcji na pyłki, ale coraz częściej próbujemy chronić i odbudować całe mikrośrodowisko powierzchni oka” – podkreśla dr n. med. Monika Jędrzejczak-Czechowicz z Kliniki Immunologii i Alergii UM w Łodzi.