Wskazania i standardy

Brak planu porodu, brak swobody ruchu podczas porodu, podawanie oksytocyny bez zgody pacjentki, przerywane "kangurowanie" dziecka czy niewłaściwe diagnozowanie traumy porodowej - to przykłady nieefektywnego funkcjonowania standardu opieki okołoporodowej, na które zwracają uwagę organizacje pozarządowe. Rzecznik praw obywatelskich zwrócił się do minister zdrowia o szczegółowe ustosunkowanie się do problemów w przestrzeganiu praw kobiet ciężarnych i rodzących.

Podczas Konferencji „Kardiologia Prewencyjna 2024 – wytyczne, wątpliwości, gorące tematy", która odbyła się 15-16 listopada w Krakowie, ogłoszono stanowisko ekspertów Sekcji Prewencji i Epidemiologii Polskiego Towarzystwa Kardiologicznego, dotyczące roli nowoczesnych metod monitorowania glikemii w zapobieganiu powikłaniom sercowo-naczyniowym u pacjentów z cukrzycą.

Obowiązujące zalecenia dotyczące osób interpłciowych wskazują, że wszystkie procedury, które mogłyby w jakiś sposób wpływać na wygląd, modyfikować albo próbować normalizować zewnętrzne narządy płciowe, powinny być odroczone do momentu, kiedy pacjent określi swoją tożsamość płciową – mówi prof. Aneta Gawlik-Starzyk.

Prezes Agencji Oceny Technologii Medycznych i Taryfikacji po zapoznaniu się ze stanowiskiem Rady Przejrzystości pozytywnie zaopiniował rozszerzenie panelu badań przesiewowych noworodków, a także zmianę algorytmu badania przesiewowego dla mukowiscydozy.

Zalecenia Polskiego Towarzystwa Ginekologii Onkologicznej dotyczące diagnostyki i leczenie raka szyjki macicy zostały napisane zgodnie z rygorystyczną metodologią narzędzia oceny wytycznych AGREE II rekomendowaną przez AOTMiT - podkreśla prezes PTGO, odnosząc się do zastrzeżeń Polskiego Towarzystwa Kolposkopii i Patofizjologii Szyjki Macicy.

Polskie Towarzystwo Kolposkopii i Patofizjologii Szyjki Macicy zaapelowało o powstrzymanie propagowania opublikowanych w lipcu rekomendacji Polskiego Towarzystwa Ginekologii Onkologicznej dotyczących diagnostyki i leczenia raka szyjki macicy. Według PTKiPSM, niektóre treści zawarte w dokumencie są niezgodne z aktualną wiedzą lub praktyką.

Do końca roku Ministerstwo Zdrowia przygotuje standardy leczenia raka w Krajowej Sieci Onkologicznej - poinformował Konrad Korbiński, dyrektor Departamentu Opieki Koordynowanej resortu. Na razie gotowe są standardy dla 17 rodzajów nowotworów.

Istotnie zmieniły się wartości docelowego ciśnienia tętniczego. Obecnie zaleca się, by u większości pacjentów obniżać ciśnienie skurczowe do 120-129 mmHg, a rozkurczowe do 70-79 mmHg - mówi kardiolog prof. Piotr Jankowski.

Najważniejsze, żeby pacjenci przewlekle chorzy nie bali się szczepień i łączenia kilku szczepionek na jednej wizycie – podkreślił dr hab. Ernest Kuchar, przewodniczący Polskiego Towarzystwa Wakcynologii, na konferencji, na której przedstawił nowe rekomendacje ekspertów dot. szczepienia osób dorosłych w sezonie 2024/2025.

Opublikowano nowe zalecenia Polskiego Towarzystwa Ginekologii Onkologicznej dotyczące diagnostyki i leczenia raka szyjki macicy oparte na dowodach naukowych (metodologia AGREE). - Są to pierwsze tej jakości rekomendacje leczenia raka szyjki macicy nie tylko w naszym kraju, ale również w Europie - podkreśla prof. Jacek J. Sznurkowski.

Zastosowanie w pierwszej linii leczenia schematu opartego o dwa leki o różnym mechanizmie działania: leku antyangiogennego z immunokompetentnym - to obecnie niezaspokojona potrzeba w programie lekowym B.10 dedykowanym pacjentom z zaawansowanym rakiem nerki - wyjaśnił w programie “Wytyczne i rekomendacje” prof. Jakub Kucharz z Narodowego Instytutu Onkologii w Warszawie.

W opracowaniu GOLD 2024 podano nową definicję przewlekłej obturacyjnej choroby płuc i jej postaci – mówi prof. Joanna Chorostowska-Wynimko, pulmonolog, kierownik Zakładu Genetyki i Immunologii Klinicznej Instytutu Gruźlicy i Chorób Płuc w Warszawie, wiceprezydent Europejskiego Towarzystwa Chorób Płuc.

W Polsce brak elektronicznego rejestru przypadków sepsy, co jest niezgodne z zaleceniami WHO – przypomina prof. Katarzyna Dzierżanowska-Fangrat. Powstanie takiej bazy przyczyniłoby się do poprawy jakości opieki nad pacjentami z sepsą - będącą w czołówce przyczyn zgonów.

Minister zdrowia Izabela Leszczyna poinformowała, że resort zdrowia opracowuje wytyczne, ale nie rozporządzenie, dla aptekarzy, ws. antykoncepcji awaryjnej, która ma być wkrótce dostępna bez recepty dla osób od 15. r.ż. - Farmaceuta będzie musiał sprawdzić wiek, więc legitymacja jest potrzebna - przekazała.

Polska jest jednym z pięciu pierwszych państw na świecie, które uzyskały certyfikat WHO Validation of Trans Fat Elimination za wdrożenie programu REPLACE na rzecz obniżania w produktach spożywczych ilości tłuszczów trans, które są uznanym czynnikiem ryzyka chorób sercowo-naczyniowych.

Farmaceuci – po ukończeniu kursu kwalifikacyjnego organizowanego przez CMKP – mogą wykonywać w aptekach badania wskaźników antropometrycznych. Mają w tym im pomóc wytyczne opracowane przez ekspertów.

Światowa Organizacja Zdrowia (WHO) zaktualizowała swoje wytyczne dotyczące leczenia COVID-19. Zmieniają się zalecenia dla pacjentów z nieciężką postacią choroby. Jest to już 13. aktualizacja wytycznych.

Ministerstwo Zdrowia przygotowało propozycję nowych standardów jakości dla laboratoriów diagnostycznych. Nowe standardy uwzględniają specyfikę i rodzaj wykonywanych badań laboratoryjnych ze względu na rodzaj pobranego materiału biologicznego.

Zdaniem Rzecznika Praw Pacjenta odgórna, przymusowa separacja matek zakażonych wirusem SARS-CoV-2 od ich nowonarodzonych dzieci narusza zbiorowe prawa pacjentów. Decyzję o separacji personel szpitala może podjąć wyłącznie po uzyskaniu zgody matki.

Z raportu badaczy z Uniwersytetu Columbia wynika, że biologiczne starzenie się może zostać znacznie spowolnione, jeśli ludzie będą przestrzegać ośmiu zasad zalecanych przez amerykańskie stowarzyszenie kardiologiczne.

Nowe wytyczne dotyczące badań przesiewowych w kierunku raka płuca rozszerzają listę osób, które powinny poddawać się badaniom co roku. Według American Cancer Society nałogowi palacze, którzy rzucili palenie co najmniej 15 lat temu, wciąż są zagrożeni tą śmiertelną chorobą.

Autorzy wytycznych dla lekarzy rodzinnych zalecają przeprowadzenie u pacjentów z podejrzeniem depresji odpowiedniej diagnostyki obejmującej ocenę funkcjonalną, wywiad dotyczący chorób, poprzedniego leczenia i wywiad rodzinny, a także ocenę ryzyka zagrożenia bezpieczeństwa (np. dokonania samobójstwa, objawów psychotycznych).

Wytyczne postępowania diagnostyczno-terapeutycznego standaryzują postępowanie, zmniejszają ryzyko nieskutecznych lub potencjalnie szkodliwych praktyk oraz błędów w sztuce lekarskiej, a także poprawiają wyniki leczenia, jak również zwiększają efektywność kosztową leczenia - podkreślają eksperci podczas spotkania zorganizowanego przez PTO.

Rzadziej występujące kardiomiopatie nigdy nie były kompleksowo przedstawione w żadnych wytycznych, a więc ten dokument jest pod tym względem unikatowy i od dawna był bardzo oczekiwany przez środowisko kardiologiczne. Tym bardziej, że kardiomiopatie są trudną grupą chorób zarówno pod względem diagnostycznym, jak i terapeutycznym - tłumaczy prof. Tomasz Hryniewiecki.

Badanie STRONG-HF wykazało, że leczenie pacjentów z ostrą niewydolnością serca po hospitalizacji powinno być ustalone jeszcze w trakcie pobytu w szpitalu, co najmniej 2 dni przed wyjściem do domu. W kolejnych 6 tygodniach lekarz powinien mieć ścisły nadzór nad pacjentami, a w razie potrzeby natychmiast zmodyfikować terapię, np. zwiększyć dawki leków - zaznacza prof. Tomasz Hryniewiecki.

Ważnym elementem nowych rekomendacji dotyczących ostrych zespołów wieńcowych jest rehabilitacja pacjentów, która - zgodnie z zaleceniami - powinna być zaproponowana wszystkim chorym z ostrymi zespołami wieńcowymi. - Intensywnie zabiegam o to, aby od 1 stycznia 2024 r. wszyscy pacjenci z OZW w Polsce mieli zaproponowaną rehabilitację kardiologiczną - zaznacza prof. Tomasz Hryniewiecki.

Leczenie ambulatoryjne, doustne niektórych chorych z niepowikłanym infekcyjnym zapaleniem wsierdzia od 10. dnia antybiotykoterapii jest bezpieczne, a w obserwacji zarówno 6-miesięcznej, jak i odległej 5-letniej wykazano nawet mniejszą śmiertelność u tych pacjentów. Ważna jest przy tym jednak wysoka jakość opieki ambulatoryjnej, a jak wiadomo - w Polsce nie wszędzie jest do niej wystarczający dostęp - stwierdza prof. Tomasz Hryniewiecki.

U każdego pacjenta z cukrzycą typu 2 powinno się oszacować ryzyko sercowo-naczyniowe. Do tego celu zostało przygotowane specjalne narzędzie - SCORE2-Diabetes. Lekarze już wcześniej dysponowali podobnymi kalkulatorami, ale teraz powstała odmiana przeznaczona konkretnie dla tej grupy pacjentów - tłumaczy prof. Tomasz Hryniewiecki.

Nowe wytyczne postępowania w nadciśnieniu tętniczym zaprezentowane na kongresie ESH 2023 silnie różnicują ciśnienie docelowe w różnych grupach wiekowych oraz podkreślają rolę pozagabinetowych pomiarów ciśnienia i równoległej oceny ryzyka sercowo-naczyniowego. Najnowsze rekomendacje podsumowuje prof. Andrzej Januszewicz.

Zgodnie z europejskimi wytycznymi leki złożone są podstawą nowoczesnej terapii nadciśnienia tętniczego. O obowiązujących standardach postępowania i nowoczesnych lekach wykorzystywanych w terapii nadciśnienia tętniczego rozmawiamy z dr. hab. n. med. Jackiem Wolfem, prezesem PTNT.