Prawo

"Jestem lekarzem zatrudnionym na umowę o pracę w oddziale neurologicznym. Wskutek poważnego wypadku samochodowego, po powrocie do pracy otrzymałam podpisany przez lekarza zakładowego zakaz dyżurowania przez 3 miesiące. Ubiegając się o odszkodowanie, złożyłam m.in. wniosek o zwrot utraconych zarobków za dyżury. Biuro prawne ubezpieczyciela odmowę wypłaty argumentuje tym, że dyżury zakładowe nie są stałym składnikiem wynagrodzenia. Czy mam szansę na wygranie sprawy?" - pyta czytelniczka. Kwestię rozstrzyga ekspert prawny Pulsu Medycyny Sławomir Molęda.

"Jestem lekarzem zatrudnionym w szpitalu. Odbywam regularnie dyżury, lecz teraz chciałbym pracować jak najmniej. Jak mogę zmniejszyć liczbę swoich dyżurów? Czy mogę w tym celu powoływać się na dyrektywę unijną?" - pyta czytelnik. Na to pytanie odpowiada ekspert prawny Pulsu Medycyny Sławomir Molęda.

Zgodnie z ustawą, przekazanie świadczeniodawcom środków na podwyżki wynagrodzeń obowiązuje w latach 2006 i 2007. Oznacza to, że Narodowy Fundusz Zdrowia nie ma obowiązku w kontraktach na 2008 r. utrzymywać osobnej puli na podwyżki. Pomimo to minister zdrowia zapewnił, że w przyszłym roku szpitale mogą liczyć na kontrakty na poziomie dotychczasowym, powiększone o 30-procentowy wzrost płac.

Po burzliwej batalii parlamentarnej polskie prawo zniosło zakaz wysyłkowej sprzedaży leków. Niecałkowicie, lecz tylko w odniesieniu do leków wydawanych bez recepty. Teraz Ministerstwo Zdrowia planuje tak szczegółowe określenie warunków tej sprzedaży, jak gdyby chodziło o sprzedaż leków wydawanych na receptę.

Uzyskana przez aptekarzy możliwość przekazywania zezwolenia następcy nie wystarcza do płynnego przejęcia apteki. Następca będzie musiał spełnić określone warunki, rozliczyć się z otrzymanego przedsiębiorstwa i otworzyć własną działalność gospodarczą. Zezwolenie przejdzie na niego po dokonaniu zmian w rejestrze. Odpowiedni wniosek należy złożyć w terminie 6 miesięcy od dnia śmierci spadkodawcy.

Apteka co 100 metrów? Dlaczego nie? Poprawiony projekt kolejnej nowelizacji prawa farmaceutycznego nie przewiduje już uzależniania otwierania nowych placówek od liczby okolicznych mieszkańców i odległości od już istniejących aptek.

Od 2003 r. prowadzimy NZOZ - poradnię stomatologiczną i lekarza rodzinnego. Chcemy otworzyć filię w nowym miejscu, gdzie pacjenci przyjmowani byliby tylko na badania i konsultacje, a na zabiegi kierowani do NZOZ-u. Wysłaliśmy odpowiednie zgłoszenie do inspekcji sanitarnej, a ta zażądała od nas statutu. Czy inspekcja może żądać statutu i do czego może być jej potrzebny? - pyta czytelnik. Odpowiada ekspert prawny Pulsu Medycyny Sławomir Molęda.

Czy dodatek do wynagrodzenia z ustawy o podwyżkach wynagrodzeń nie przysługuje w okresie chorobowym i macierzyńskim? W piśmie przyznającym ten dodatek dyrektor napisał, że będzie on wypłacany w wysokości 40 proc. wynagrodzenia, łącznie z wynagrodzeniem zasadniczym, do końca 2007 r., z wyjątkiem okresów nieusprawiedliwionej nieobecności, zwolnień chorobowych, urlopów macierzyńskich i urlopów bezpłatnych. Czy takie zapisy są dopuszczalne? - zapytała czytelniczka pracująca w ZOZ-ie. Na pytanie odpowiada ekspert prawny Pulsu Medycyny Sławomir Molęda.

Każdy rencista, który spełni wymagane warunki, może uzyskać prawo do wcześniejszej emerytury. ZUS powinien mu wówczas wypłacać to świadczenie, które okaże się wyższe. Po osiągnięciu wieku emerytalnego ZUS z urzędu zamienia rentę na emeryturę. Wysokość tej emerytury nie może być niższa od dotychczasowej renty. Jeżeli renta przysługuje z tytułu wypadku przy pracy lub choroby zawodowej, to rencista zachowuje prawo do świadczenia półtorakrotnego.

"Czy może pan udzielić szerszej informacji na temat punktów aptecznych? Kto może być kierownikiem punktu aptecznego? Czy możliwość przekazania apteki następcy obejmuje także punkty apteczne? Jaka będzie sytuacja punktów aptecznych po wprowadzeniu tzw. geografii aptek? - pyta czytelniczka. Na pytania odpowiada ekspert prawny Pulsu Medycyny Sławomir Molęda.

"Jestem lekarzem i prowadzę gabinet we Wrocławiu. Chcę wrócić do Warszawy i otworzyć tu praktykę w miejscu wezwania, lecz bez rezygnowania z gabinetu we Wrocławiu. Czy przepisy dopuszczają taką możliwość? Dodam, że należę do Wojskowej Izby Lekarskiej" - pisze czytelnik. Na pytanie odpowiada ekspert prawny Pulsu Medycyny Sławomir Molęda

"W załączeniu przesyłam tekst porozumienia w sprawie udzielenia czasu wolnego w zamian za przepracowane dyżury medyczne w okresie 1.05.2004 r. - 31.01.2007 r. Musieli je podpisać lekarze miejscowego szpitala. Proszę o ocenę ważności prawnej tego dokumentu i złożonego pod nim podpisu" - napisał czytelnik. Jego prośbę spełnia ekspert prawny Pulsu Medycyny Sławomir Molęda.

Ministerstwo Zdrowia zamierza zracjonalizować funkcjonowanie opieki szpitalnej w Polsce. W tym celu proponuje utworzenie sieci szpitali. Szpital włączony do sieci ma zapewniony dalszy byt i finansowanie ze środków publicznych. Jeżeli jest zadłużony, to będzie musiał przejść stosowną restrukturyzację. Natomiast szpital, który nie zostanie włączony do sieci, będzie musiał radzić sobie sam. Dla zadłużonych szpitali oznaczać to będzie likwidację. Poniżej przedstawiam działania osłonowe, jakie ministerstwo przewiduje dla pracowników restrukturyzowanych i likwidowanych szpitali publicznych w udostępnionym na stronie internetowej resortu poprawionym projekcie ustawy o sieci szpitali wraz z projektami rozporządzeń.

Na początku marca w Krakowie otworzono pierwszą zachodnią klinikę dermatologii estetycznej Face & Body Institute. Kolejne powstaną w Warszawie i nad morzem. Magnesem przyciągającym pacjentów ma być renoma klinik tej marki, które w Wielkiej Brytanii z powodzeniem działają od 10 lat oraz nazwisko ich twórczyni - dr Elisabeth Dancey.

"Pracuję w szpitalu. Otrzymałam podwyżkę wynagrodzenia ze środków NFZ, którą podobno mogę utracić. Chodzi o to, że w 2007 r. przeszłam na etat, podczas gdy wcześniej byłam zatrudniona na kontrakcie. Nie powiedziano mi wówczas, że nowo zatrudnieni nie mają prawa do podwyżki. Czy dotyczy to także mnie, ja przecież pracuję od dawna?" - pyta czytelniczka. Na pytanie odpowiada ekspert prawny Pulsu Medycyny Sławomir Molęda.

Na pacjentach-cudzoziemcach można zarobić. Wiedzą to najlepiej lekarze prowadzący gabinety w pobliżu granicy z Niemcami oraz dentyści i chirurdzy plastyczni. Jednak, choć wiele się o tym pisze i mówi, nie ma w Polsce zorganizowanych "wycieczek" pacjentów z zagranicy. Zdaniem Pawła Paluchowskiego, dyrektora firmy IQ Medica, która pośredniczy w kontaktowaniu polskich lekarzy z zagranicznymi pacjentami, w Polsce mogłyby być wykonywane komercyjne zabiegi także z zakresu kardiologii, kardiochirurgii, ortopedii czy neurologii. Pacjenci są nimi zainteresowani, ale zamiast przyjeżdżać do Polski, wybierają szpitale w Chorwacji czy Czechach.

"Urządzam gabinet w domku jednorodzinnym. Jak ma wyglądać izolacja pomieszczenia na praktykę? Sanepid żąda zamurowania dodatkowych drzwi. Jaka jest minimalna wysokość wymagana dla pomieszczeń przychodni? Nakazano mi podwyższyć pomieszczenie do 2,5 m i zastosować bardzo drogą wentylację" - napisał czytelnik. Sprawę wyjaśnia ekspert prawny Pulsu Medycyny Sławomir Molęda.

Po wyroku Trybunału Konstytucyjnego i zdjęciu parasola ochronnego znad zadłużonych szpitali, trwają poszukiwania doraźnego rozwiązania problemu. Jednym z pomysłów jest wprowadzenie zapisu o wstrzymaniu egzekucji komorniczych z ustawy o pomocy publicznej i restrukturyzacji publicznych zakładów opieki zdrowotnej do ustawy o ZOZ-ach.

Proponowana nowelizacja stanowi reakcję na uchylenie przez Trybunał Konstytucyjny art. 831 § 1 pkt 4 kodeksu postępowania cywilnego, wyłączającego spod egzekucji 75 proc. wierzytelności przypadających od Narodowego Funduszu Zdrowia.

"Prowadzę NZOZ i często otrzymuję wezwania z ZUS do przesłania im kopii dokumentacji medycznej, potwierdzonej za zgodność z oryginałem. Wiem, że jest przepis uprawniający ZUS do bezpłatnego korzystania z dokumentacji medycznej. Ale czy uprawnia to ZUS do żądania, abym kserował, potwierdzał każdą stronę i wysyłał dokumentację na swój koszt? Jeżeli ZUS chce bezpłatnie skorzystać z dokumentacji, to niech przyjedzie do mnie, a ja udostępnię ją na miejscu" - napisał czytelnik. Sprawę wyjaśnia ekspert prawny Pulsu Medycyny Sławomir Molęda.

Procedura konkursowa wymagana jest przy zatrudnieniu kierownika zakładu, zastępcy kierownika w zakładzie, w którym kierownik nie jest lekarzem, ordynatora (w tym także kierownika kliniki lub oddziału klinicznego), naczelnej pielęgniarki, przełożonej pielęgniarek zakładu oraz pielęgniarki oddziałowej.

W związku z istniejącymi przypadkami zastępowania ordynatorów konsultantami oraz z zapowiadaną przez Ministerstwo Zdrowia rewolucją w szpitalnych oddziałach (por. art. "Koniec dyktatury ordynatorów?" w Pulsie Medycyny nr 2/2007), warto zastanowić się nad tym, na ile system ordynatorski wynika z obowiązujących przepisów, a na ile z ustalonej praktyki. Swobodę szpitali w określeniu własnego ustroju i zasad funkcjonowania nie może bowiem ograniczyć praktyka, lecz tylko ustawa. A czego nie reguluje ustawa, o tym rozstrzyga statut zakładu.

Zakaz w kształcie zaproponowanym przez rząd miał dotyczyć tylko reklamy odnoszącej się do leków refundowanych. Po rozpatrzeniu przez sejmową Komisję Zdrowia przybrał postać całkowitego zakazu reklamy aptek. Jednocześnie posłowie opowiedzieli się za utrzymaniem zakazu wysyłkowej sprzedaży leków.

Projekt nowelizacji prawa farmaceutycznego, przewidujący możliwość przejścia zezwolenia na prowadzenie apteki na następcę zmarłego aptekarza, wzbudził wśród czytelników szerokie zainteresowane. Podczas dyżuru telefonicznego w styczniu otrzymałem wiele szczegółowych pytań, na które postaram się niżej odpowiedzieć.

"Zgodnie z ustawą, w karetce może jeździć ratownik-kierowca i pielęgniarka. W naszym mieście są budynki 4-kondygnacyjne, oczywiście bez windy. Jak kobieta ratownik lub pielęgniarka systemu (może doraźnie podnosić ciężar 25 kg) i mężczyzna ratownik (może doraźnie podnosić ciężar 50 kg) zniosą po schodach z czwartego piętra chorego ważącego 90 kg (dość powszechny ciężar ciała)?" - zastanawia się czytelnik. Sprawę wyjaśnia ekspert prawny Pulsu Medycyny Sławomir Molęda.

"Mam trudność z realizacją ustawy o Państwowym Ratownictwie Medycznym, w której wprowadzono zapis o obowiązkowym ubezpieczeniu. Towarzystwa, które przedstawiły oferty, chcą od 18 do 80 tys. zł za pomysł panów ministrów. Do tej pory mieliśmy kontrakt z NFZ na oddział SOR, jak również kontrakt na karetki pogotowia i dotychczasowe ubezpieczenie wystarczało" - napisał czytelnik. Zawiłości wyjaśnia ekspert prawny Pulsu Medycyny Sławomir Molęda.

Wyrok Trybunału Konstytucyjnego umożliwił wierzycielom zajmowanie całych należności wypłacanych przez Narodowy Fundusz Zdrowia. Nagłośniony medialnie przykład wrocławskiego szpitala klinicznego obrazuje, w jak dramatycznej sytuacji znalazły się zadłużone szpitale. Grozi im utrata płynności finansowej i załamanie procesów restrukturyzacyjnych. Także środki na wynagrodzenia pracowników zostały pozbawione dotychczasowej ochrony.

Zazwyczaj lekarz, który zamierza otworzyć praktykę prywatną, musi dysponować odpowiednim pomieszczeniem przeznaczonym do udzielania świadczeń (wyjątek dotyczy jedynie praktyk w miejscu wezwania). Czy może w tym celu wykorzystać swoje mieszkanie? Tak, ponieważ wydzielenie pomieszczenia na gabinet dopuszczalne jest zarówno w domku jednorodzinnym, jak i w bloku mieszkalnym - uważa ekspert prawny Pulsu Medycyny Sławomir Molęda.

"Jestem kierownikiem NZOZ-u. Czy szczepionki mogę nabywać w hurtowniach farmaceutycznych, czy tylko w aptekach? Podobno coś się ostatnio zmieniło w przepisach" - sygnalizuje czytelniczka. Na pytanie odpowiada ekspert prawny Pulsu Medycyny Sławomir Molęda.

Oprócz podwyżek finansowanych ze środków Narodowego Funduszu Zdrowia, pracownicy dużych ZOZ-ów mogą, jak co roku, ubiegać się o normalny przyrost wynagrodzeń, który powinien być wprowadzony przez dyrekcję zakładu. Tegoroczny maksymalny roczny wskaźnik przyrostu przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia wynosi 3,4 proc. Ustalenie wysokości zakładowego przyrostu wynagrodzeń powinno nastąpić najpóźniej do 10 marca.