Bilans tygodnia: dymisje, ultimatum premiera i ważne zmiany dla lekarzy

Tydzień rozpoczęliśmy od tematów klinicznych. Eksperci ogłosili, że zespół policystycznych jajników powinien być określany jako wielogruczołowy zespół metaboliczno-jajnikowy (PMOS). Dotychczasowa nazwa, jak podkreślają, wprowadzała w błąd zarówno lekarzy, jak i pacjentki, sugerując, że problem dotyczy wyłącznie płodności. Tymczasem choroba wpływa również na metabolizm i zdrowie psychiczne. Jak na naszych łamach wyjaśniała prof. Marzena Dębska, opieka nad pacjentkami nie może kończyć się po zrealizowaniu planów macierzyńskich.

Nie mogliśmy też pominąć tematu, który od kilku dni odczuwaliśmy wszyscy. Fale upałów stają się coraz większym wyzwaniem dla lekarzy opiekujących się pacjentami z chorobami sercowo-naczyniowymi. Prof. Krzysztof J. Filipiak wyjaśniał, jak przygotować chorego do ekstremalnych temperatur, kiedy należy zweryfikować farmakoterapię i dlaczego proste zalecenie „proszę dużo pić" często okazuje się niewystarczające.

Od tematów klinicznych szybko przeszliśmy do systemowych. Porozumienie Rezydentów OZZL odniosło się do powracającej w debacie publicznej tezy, że wynagrodzenia medyków pochłaniają niemal cały budżet ochrony zdrowia. Rezydenci, powołując się na wyniki ogólnopolskiego badania, wskazali, że średnio 23 proc. budżetów szpitali przeznaczanych jest na wynagrodzenia lekarzy, natomiast płace całego personelu medycznego stanowią około 55 proc. kosztów lecznic.

Kolejny dzień rozpoczęliśmy rozmową o onkologii klinicznej. Prof. Anna Czarnecka przekonywała, że specjalizacja nadal zmaga się ze stereotypami, które zniechęcają młodych lekarzy, choć jest jedną z najbardziej dynamicznie rozwijających się dziedzin medycyny. Jak podkreślała, wielu studentów i młodych lekarzy błędnie utożsamia pracę onkologa klinicznego wyłącznie z medycyną paliatywną.

Z myślą o lekarzach opublikowaliśmy także ważny materiał prof. Andrzeja Januszewicza i prof. Beaty Naumnik dotyczący albuminurii. Eksperci przypomnieli, że nie istnieje jej bezpieczny poziom, a nawet niewielki wzrost wydalania albumin z moczem powinien skłonić lekarza do poszukiwania przyczyn i wdrożenia leczenia nefroprotekcyjnego. Mimo to badanie nadal wykonywane jest zbyt rzadko, choć może bardzo wcześnie ostrzegać przed przewlekłą chorobą nerek.

1 lipca przyniósł ważne zmiany dla lekarzy i pacjentów. Ministerstwo Zdrowia uruchomiło dwie długo zapowiadane funkcjonalności. Pierwsza to narzędzie wspomagające lekarzy przy ustalaniu poziomu odpłatności za leki, druga umożliwia realizację jednej e-recepty w kilku aptekach.

To nie była jedyna refundacyjna wiadomość. Ministerstwo Zdrowia skierowało do 14-dniowych prekonsultacji projekt ustawy o refundacji indywidualnej. Celem zmian jest uporządkowanie zasad udostępniania innowacyjnych terapii w alternatywnych ścieżkach dostępu oraz usprawnienie ich przechodzenia do standardowego systemu refundacyjnego.

W tym tygodniu na łamach "Pulsu Medycyny" opublikowaliśmy również obszerną relację z debaty „Jak kształcić i zatrzymać talenty polskiej medycyny?". Rektorzy i eksperci zastanawiali się, czy Polska potrafi nie tylko wykształcić wybitnych lekarzy i naukowców, ale także stworzyć im warunki do rozwoju zawodowego i naukowego.

Nie zabrakło również informacji z NFZ. Fundusz zaproponował zmianę sposobu rozliczania nadwykonań w ambulatoryjnej opiece specjalistycznej, leczeniu zaćmy oraz rehabilitacji osób ze znacznym stopniem niepełnosprawności. Świadczenia mają być finansowane w pełnej wysokości, ale dopiero po zakończeniu roku rozliczeniowego. Zmiany miałyby objąć świadczenia realizowane od 1 lipca 2026 r., a projekty zarządzeń prezesa NFZ trafiły do konsultacji.

Najgłośniejszym tematem tygodnia ponownie okazała się jednak afera w Szpitalu Południowym. W połowie tygodnia media ujawniły kolejne nieprawidłowości dotyczące funkcjonowania prosektorium. Według publikacji kierujący nim pracownik miał promować firmę pogrzebową należącą do swojej wspólniczki, publikować w mediach społecznościowych zdjęcia ciał i ludzkich szczątków oraz wynajmować prosektorium jako plan filmowy.

Skala ujawnianych informacji wywołała polityczne konsekwencje. Do dymisji podały się dwie zastępczynie prezydenta Warszawy, Renata Kaznowska i Aldona Machnowska-Góra. Po ogłoszeniu swojej decyzji Machnowska-Góra podkreśliła, że nie ma poczucia winy, ale czuje odpowiedzialność, natomiast Kaznowska zapewniła, że odchodzi bez żalu i złych emocji.

Na początku tygodnia premier Donald Tusk spotkał się z minister zdrowia Jolantą Sobierańską-Grendą, kierownictwem NFZ oraz ministrem finansów Andrzejem Domańskim. Obecność szefa resortu finansów wcześniej nie była zapowiadana, co dodatkowo podkreśliło rangę rozmów.

Tydzień zakończyliśmy mocnym politycznym akcentem. Premier zapowiedział, że jeśli do wtorku nie otrzyma od minister zdrowia i kierownictwa NFZ precyzyjnych rekomendacji dotyczących naprawy sytuacji w ochronie zdrowia, w środę podejmie decyzje, również personalne. Trudno nie odczytywać tej deklaracji jako bezpośredniej konsekwencji kryzysu wokół Szpitala Południowego. Wiele wskazuje więc na to, że także ten tydzień w ochronie zdrowia trudno będzie nazwać spokojnym.