Psychologia i psychiatria

Czy pandemia pogorszyła i tak alarmujące statystyki dotyczące przypadków kryzysu psychicznego i prób samobójczych w populacji dzieci i młodzieży? Jak w warunkach epidemicznych obostrzeń postępuje reforma psychiatrii wieku rozwojowego? Zagadnieniu kryzysu w psychiatrii dziecięcej poświęcone zostało wspólne posiedzenie Parlamentarnego Zespołu ds. Dzieci, Senackiego Zespołu – Zdrowie Polaków oraz Parlamentarnego Zespołu Zdrowia Psychicznego Dzieci i Młodzieży „Ratujmy dzieci w kryzysie psychicznym” z udziałem marszałka Senatu prof. dr . n. med. Tomasza Grodzkiego.

Zapraszamy do obejrzenia internetowej debaty „Choroby stresozależne w praktyce klinicznej”, w której znakomici lekarze praktycy: reumatolog, dermatolog, kardiolog, alergolog, gastroenterolog opowiadają o chorobach indukowanych stresem u swoich pacjentów. Debatę poprowadził psychiatra i psychoterapeuta dr n. med. Sławomir Murawiec, rzecznik prasowy Polskiego Towarzystwa Psychiatrycznego oraz redaktor naczelny kwartalnika „Psychiatria”.

Wydaje się, że cukrzyca i depresja to niezwiązane ze sobą schorzenia. Tymczasem u chorych na cukrzycę zaburzenia depresyjne występują częściej niż w populacji ogólnej. Depresja jest także niezależnym czynnikiem ryzyka wystąpienia cukrzycy typu 2. O dwukierunkowej zależności między tymi chorobami rozmawiamy z dr. hab. n. med. Tomaszem Gabryelewiczem, prof. IMDiK PAN.

O krótko- i długoterminowych skutkach epidemii koronawirusa SARS-CoV-2 dla szeroko pojętego zdrowia: somatycznego, psychicznego oraz publicznego dyskutowali eksperci podczas XV Forum Organizacji Pacjenckich, które odbyło się 11-12 lutego w formule online.

29. Europejski Kongres Psychiatrii (EPA Virtual 2021) potrwa od 10 do 13 kwietnia i w związku z epidemią COVID-19 po raz kolejny odbędzie się w formule on-line. “Puls Medycyny” jest patronem medialnym tego wydarzenia.

Narzędzia psychometryczne służące do pomiaru emocji, uczuć i ogólnego stanu psychicznego dzieci, często są niemiarodajne, w wyniku czego ich zdrowie psychiczne może być poważnie zagrożone - sugerują wyniki badań przeprowadzonych na Uniwersytecie w Derby w Wielkiej Brytanii.

Ponad 42 proc. Polaków uważa, że ich zdrowie psychiczne pogorszyło się z powodu pandemii koronawirusa - wynika z badania, przeprowadzonego przez UCE RESEARCH i SYNO Poland. Aż 70 proc. ankietowanych zgłaszających dolegliwości dotąd nie szukało pomocy u psychiatry.

Dania poszukuje specjalistów psychiatrii - szczegóły w poniższym ogłoszeniu. Uwaga! Cały proces rekrutacji odbywa się w języku angielskim.

Czy miłość od pierwszego wejrzenia istnieje? Jak wybieramy naszą „drugą połówkę”? I czy mężczyźni i kobiety kochają tak samo, czy może inaczej? – to tylko niektóre pytania, na które w programie „Oblicza Medycyny” odpowiada prof. Piotr Gałecki.

„Ścieżka terapeutyczna ponad połowy pacjentów cierpiących na bezsenność zwykle rozpoczyna się w aptece, gdzie zgłaszają się oni po preparaty dostępne bez recepty” — mówi prof. dr hab. n. med. Adam Wichniak w rozmowie na temat objawów, przyczyn i leczenia bezsenności.

Pandemia koronawirusa mocno odcisnęła się na wielu dziedzinach medycyny, także na psychiatrii. Pierwsze podsumowania można już znaleźć w piśmiennictwie. W najnowszym numerze „Journal of Affective Disorders” (JAD) opublikowano podsumowanie działania w pandemii bardzo znanej kliniki prof. Eduarda Viety¹ z Barcelony.

Opioidy to grupa substancji naturalnych lub syntetycznych, które wiążą się z receptorami opioidowymi, występującymi z różną gęstością zarówno w ośrodkowym, jak i obwodowym układzie nerwowym organizmu. Są skuteczne w leczeniu silnego bólu, również przewlekłego. Niestety, ze względu na mechanizm działania, mogą wywoływać wiele objawów niepożądanych, m.in. trudności w oddychaniu. Jednocześnie dość łatwo uzależniają, a ich przedawkowanie może prowadzić do śmierci.

Bezsenność powoduje obniżanie bariery immunologicznej, nadciśnienie tętnicze, zaburzenia metaboliczne, depresję, sprzyja otyłości. Zaburzenia snu dotykają 55 proc. społeczeństwa. Jest zatem niemal pewne, że pacjent mający problemy ze snem będzie szukał pomocy u lekarza rodzinnego. Dr n. med. Michał Skalski z Katedry i Kliniki Psychiatrycznej Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego, na podstawie przedstawionego przypadku z praktyki klinicznej, zwraca uwagę na najczęstsze błędy w leczeniu tego zaburzenia.

Rusza kolejna 15. edycja ogólnopolskiej kampanii społeczno- edukacyjnej Forum Przeciw Depresji, która będzie przebiegała pod hasłem „Nastoletnia depresja. Życie w trybie online/offline - nie pozwól dziecku wylogować się z życia”. Celem tegorocznej edycji kampanii - podobnie jak poprzednich - jest uwrażliwienie dorosłych na problem depresji wśród nastolatków. W pierwszym półroczu 2021 roku odbędzie się 5 bezpłatnych szkoleń online dla nauczycieli oraz dzień otwarty dla rodziców z wykładami ekspertów z dziedziny psychiatrii i psychologii dziecięcej wraz z bezpłatnymi konsultacjami online z lekarzem psychiatrą.

Przybywa dowodów naukowych, że ornitologia ma działanie terapeutyczne. „Podglądanie ptaków zmniejsza objawy lękowe, depresyjne, a także poprawia funkcje poznawcze” - mówi dr n. med. Sławomir Murawiec, który gościł w programie „Oblicza Medycyny”.

„Włączenie w proces diagnostyczny psychologa klinicznego pozwala nierzadko szerzej spojrzeć na dane zaburzenie: pod kątem czynników psychologicznych, środowiskowych. Niezwykle ważne jest, aby uwzględnić to jak pacjent funkcjonuje w rodzinie, szkole i grupie rówieśniczej” - mówi Dagmara Zbroch, psycholog i psychoterapeuta z Kliniki Psychomedic, specjalizująca się w pracy z dziećmi i młodzieżą, z którą rozmawiamy o współpracy lekarzy psychiatrów z psychologami klinicznymi.

“Pogorszenie funkcjonowania psychicznego przekłada się na większą ilość spożywanego alkoholu i innych substancji psychoaktywnych, w tym leków przeciwlękowych i przeciwdepresyjnych. Ten trend także najpewniej będzie miał długoterminowe skutki dla zdrowia indywidualnego i publicznego” - mówi prof. dr hab. n. med. Jerzy Samochowiec, prezes Polskiego Towarzystwa Psychiatrycznego, oceniając wpływ przeciwpandemicznych obostrzeń na zdrowie psychiczne Polaków.

Gościem kolejnego odcinka programu “Oblicza Medycyny” jest Marzena Kraśniewska, psycholog i terapeutka w Centrum Pomocy Dzieciom Fundacji Dajemy Dzieciom Siłę w Starogardzie Gdańskim.

Najwyższe nasilenie objawów depresji i lęku w związku z pandemią COVID-19 Polacy przejawiali w maju i grudniu, najniższe w lipcu 2020 r. Poziom lęku zwiększało m.in. przebywanie w kwarantannie lub izolacji czy trudna sytuacja materialna rodziny - wynika z badania polskich psychologów.

Dziś już niewielu specjalistów podaje w wątpliwość fakt, że depresja jest jedną z chorób cywilizacyjnych i stanowi znaczący problem indywidualny dla poszczególnych chorych, jak i społeczny, ponieważ nieskutecznie leczona prowadzi do inwalidyzacji pacjenta i pogarsza jego stan somatyczny. Jak wskazują eksperci, na depresję w ciągu całego życia może zachorować nawet 17 proc. polskiej populacji.

Psychologiczne i edukacyjne skutki COVID-19 mogą trwać dłużej niż sama pandemia - oceniają eksperci Polskiej Akademii Nauk. Jak podkreślają, to właśnie dzieci i młodzież są grupą najbardziej narażoną na negatywne skutki izolacji, destabilizacji życia rodzinnego i szkolnego oraz ekspozycję na negatywny medialny przekaz dotyczący wirusa SARS-CoV-2 i rozmiarów pandemii.

220 milionów złotych - przekazanie tylu dodatkowych środków na wsparcie dla psychiatrii dzieci i młodzieży zapowiedzieli na wspólnej konferencji prasowej premier Mateusz Morawiecki oraz minister Adam Niedzielski. Z tej kwoty 120 mlz zł ma być przeznaczona na modernizację infrastruktury.

„Redukcja szkód jest przeznaczona dla pacjentów, u których ze względu na stan zdrowia niemożliwe jest uzyskanie pełnej abstynencji. Zmniejszenie ilości przyjmowanej przez daną osobę substancji psychoaktywnej — dotyczy to także liczby wypalanych dziennie papierosów — zawsze będzie się wiązało z korzyściami zdrowotnymi” — mówi prof. Piotr Gałecki. Rozmawiamy z nim na temat znaczenia tej metody w terapii uzależnień, w tym również nikotynizmu.

12 stycznia senatorowie opozycji zaproponowali poprawki do ustawy budżetowej na 2021 r. Senatorowie Prawa i Sprawiedliwości zagłosowali wówczas za odrzuceniem poprawki, w myśl której psychiatria dziecięca zostałaby zasilona dodatkowymi pieniędzmi. Ostatecznie przegłosowano m.in. poprawki, których konsekwencją będzie przeznaczenie 80 mln zł na psychiatrię dziecięcą oraz 120 mln zł na leczenie związane z powikłaniami po COVID-19.

Ponad połowa osób, u których wcześniej odnotowano zaburzenia depresyjne czy lękowe, odczuła pogorszenie stanu zdrowia psychicznego na skutek pandemii - wynika z badań międzynarodowego zespołu, które objęły swoim zasięgiem m.in. Polskę - informuje Instytut Nenckiego PAN.

Narodowy Fundusz Zdrowia wprowadził bezlimitowe finansowanie opieki psychiatrycznej i leczenia uzależnień dla osób niepełnoletnich - wynika ze nowelizacji zarządzenia prezesa NFZ dotyczącego udzielania świadczeń w zakresie opieki psychiatrycznej i leczenia uzależnień.

Radzę, aby w tej depresyjnej wersji sylwestra nie ulegać negatywnym nastrojom, a wymagać od siebie – powiedział PAP psycholog społeczny prof. Zbigniew Nęcki, który szczególnie nakłania do postanowień noworocznych.

Trudno podsumować najważniejsze wydarzenia mijającego roku w obszarze psychiatrii bez omówienia wpływu, jaki ma pandemia COVID-19 na realizację świadczeń. Niezwykle znaczącą zmianą była konieczność szerokiego wykorzystania narzędzi teleinformatycznych oraz uzyskanie finansowania dla teleporad - mówi prof. dr hab. n. med. Jerzy Samochowiec, prezes Polskiego Towarzystwa Psychiatrycznego.

Izolacja, strach, utrata pracy, niepewność jutra, osamotnienie, brak możliwości spotkania z najbliższymi - z tych powodów w czasie epidemii COVID-19 wrasta liczba osób z depresją, alarmują lekarze PPOZ. W związku z tym apelują, aby w okresie świątecznym zadzwonić do osób samotnych i z nimi po prostu porozmawiać, pocieszyć.

Dr n. med. Agnieszka Rynkiewicz, kierownik Zakładu Psychiatrii Kolegium Nauk Medycznych Uniwersytetu Rzeszowskiego, została powołana na stanowisko lidera Międzynarodowego Towarzystwa Badań Naukowych nad Autyzmem w Polsce.