Psychologia i psychiatria

Stowarzyszenia zaangażowane w rozwój psychoterapii opartej na dowodach naukowych wnioskują do minister zdrowia o odwołanie konsultanta krajowego w dziedzinie psychoterapii. We wniosku wskazują konkretne przykłady niewywiązywania się̨ przez dr. Łukasza Müldnera-Nieckowskiego z ustawowych obowiązków konsultanta krajowego.

W USA wiele osób w średnim wieku i starszych, zwłaszcza kobiety z pokolenia X, wykazuje oznaki uzależnienia od żywności ultraprzetworzonej – informuje pismo „Addiction”. Problem dotyczy co piątej Amerykanki i co dziesiątego Amerykanina w wieku 50 i nieco powyżej 60 lat.

29 popularnych aplikacji reklamujących się jako wsparcie w zakresie zdrowia psychicznego przetestowali naukowcy z Uniwersytetu Medycznego im. Piastów Śląskich we Wrocławiu, chcąc sprawdzić, czy mogą one rzeczywiście pomóc osobie znajdującej się w kryzysie psychicznym i rozważającej targnięcie się na własne życie. Wyniki okazały się zatrważające – przyznają.

Prezydent USA Donald Trump w poniedziałek, 22 września, powiedział, że może istnieć związek między przyjmowaniem przez kobiety w ciąży leku Tylenol (paracetamolu) a wyższym ryzykiem wystąpienia u ich dzieci autyzmu. Ocenił, że USA mierzą się ze „strasznym kryzysem” dotyczącym autyzmu.

Na oddziałach psychiatrycznych miesiącami przebywają dzieci porzucone przez rodziców – alarmuje Anna Brzezińska z zarządu województwa mazowieckiego. Według krajowej konsultantki w dziedzinie psychiatrii dzieci i młodzieży Aleksandry Lewandowskiej problem ten narasta od kilku lat.

Polacy piją coraz więcej, a alkohol w ogromnym stopniu wpływa na zdrowie somatyczne i psychiczne oraz relacje społeczne. Prof. Marcin Wojnar przestrzega: najgroźniejsze nie jest samo uzależnienie, ale ryzykowne i szkodliwe picie, które dotyczy milionów Polaków. – Alkohol szkodzi każdemu narządowi, zwiększa ryzyko nie tylko nowotworów, ale też depresji i samobójstw. Nie istnieje bezpieczna dawka – podkreśla ekspert.

Nowy model finansowania centrów zdrowia psychicznego zabezpieczy koszty ryczałtu, ma wspierać jakość i uwzględnić to, że niektórzy pacjenci wymagają większego zaangażowania personelu - powiedziała w dyrektor Wydziału Taryfikacji AOTMiT Magdalena Dzierwa. Centra zdrowia psychicznego (CZD) w formule pilotażu mają działać do końca 2025 r.

Psychiatria pozostaje jednym z priorytetów - przekonuje Ministerstwo zdrowia i zaznacza, że jak najszybsze objęcie odpowiednią opieką całej populacji pacjentów to cel, do którego dąży. Jak podkreśla MZ, środki finansowe przeznaczane na nią są systematycznie zwiększane. W 2026 r. zaplanowano o 1,75 mld zł więcej niż w br..

Ogólnopolskie Stowarzyszenie Centrów Zdrowia Psychicznego podało, że nakłady na psychiatrię będą w 2026 r. o 1,2 mld zł niższe niż obecnie. NFZ tłumaczy zmianę zakończeniem pilotażu CZP z końcem 2025 r. Jeśli centra będą nadal funkcjonowały w oparciu o NFZ, to nasz budżet je obejmie - zapewnił PAP Fundusz.

Podczas kongresu Europejskiego Towarzystwa Kardiologicznego (European Society of Cardiology, ESC), który odbył się w dniach 29 sierpnia–1 września w Madrycie, ogłoszono pięć nowych wytycznych. O ich znaczeniu, przełomowych zmianach i perspektywach wdrożenia w Polsce rozmawiamy z prof. Robertem Gilem, prezesem Polskiego Towarzystwa Kardiologicznego.

Z internetu korzysta obecnie 83,3 proc. Polaków mających 15 lub więcej lat. Choć w sposób problemowy robi to teoretycznie niewielki odsetek, to wśród najmłodszych użytkowników problem narasta. Brakuje wciąż systemowych rozwiązań w zakresie profilaktyki uzależnień behawioralnych – wskazywali eksperci podczas rozpoczętej w poniedziałek w Warszawie trzydniowej XII Międzynarodowej Konferencji Naukowej pt. „Zaburzenia uprawiania hazardu i inne uzależnienia behawioralne”.

Przed rozpoczęciem leczenia zaburzeń depresyjnych należy ocenić strukturę osobowości pacjenta. Są osoby, które - z różnych względów - odbierają rzeczywistość jako zagrożenie. Długotrwały lęk może po wielu tygodniach lub miesiącach doprowadzić do epizodu depresyjnego - mówi prof. Piotr Gałecki.

Rocznie na świecie notuje się ponad 700 tysięcy samobójstw. W Polsce jest ich około 5 tysięcy. Każda tragedia niesie z sobą dalekosiężne konsekwencje społeczne, emocjonalne i ekonomiczne. Lekarze Porozumienia Pracodawców Ochrony Zdrowia, na zaproszenie Departamentu Zdrowia Publicznego, włączają się w obchody Światowego Dnia Zapobiegania Samobójstwom. – Wszyscy musimy się nauczyć mówić o tym głośno! Tylko wtedy przerwiemy ten tragiczny łańcuch! – komentuje Bożena Janicka, prezes PPOZ.

Gry liczbowe, szczególnie w dojrzałym wieku, mogą uzależniać. Gracz zrobi wszystko, by mieć pieniądze na kolejny los, nawet gdyby miało nie wystarczyć na podstawowe potrzeby. Przymus gry jest silniejszy – wyjaśnia Angelika Kołomańska, psycholożka z Uniwersytetu SWPS.

Prof. Agata Szulc została ponownie wybrana prezesem Polskiego Towarzystwa Psychiatrycznego na kadencję 2025-2028, zastępując na tym stanowisku prof. Dominikę Dudek.

Aż ponad 1 mld ludzi na świecie cierpi na różnego typu zaburzenia psychiczne, takie jak depresja i napady lęku – wynika z najnowszego raportu Światowej Organizacji Zdrowia (WHO). Organizacja wzywa do podjęcia bardziej intensywnych działań, by temu zaradzić.

Zaburzenia seksualne są częste u pacjentów z chorobami onkologicznymi. Potrzebny jest w szpitalach dostęp do seksuologa, żeby pacjentka czy pacjent rozumieli, zanim zacznie się proces leczenia, że to wszystko, co się ewentualnie wydarzy, nie skazuje jej na to, że ma zostać w domu i z nikim o tym nie rozmawiać - mówi dr n. med. Mariola Kosowicz, psychoterapeutka i psychoonkolożka.

Choroby psychiczne zwiększają ryzyko rozwoju choroby układu sercowo-naczyniowego o 50-100 proc., a ryzyko powikłań już istniejącej choroby krążenia o 60-170 proc. – wynika z raportu, który publikuje czasopismo „The Lancet Regional Health-Europe”.

Rzecznik Praw Pacjenta przygotował i przekaże do wykorzystania bezpośrednio w podmiotach leczniczych psychiatrycznej opieki zdrowotnej, realizujących świadczenia na wszystkich poziomach referencyjnych „Standardy praw pacjenta w opiece psychiatrycznej”. Dokument ten to praktyczne narzędzie i przewodnik, który porządkuje prawa pacjenta oraz wskazuje procedury, dobre praktyki i rekomendacje dla placówek medycznych.

Do konsultacji publicznych trafił projekt rozporządzenia w sprawie programu pilotażowego w centrach zdrowia psychicznego. Co zmienia?

Dwie konkretne cząsteczki mikroRNA mogłyby w przyszłości być wykorzystywane jako biomarker wspierający proces diagnozowania schizofrenii. Wskazuje na to analiza kilkudziesięciu badań naukowych, opublikowana przez wrocławskich naukowców.

Osoby dorosłe, które palą papierosy i są jednocześnie uzależnione od alkoholu lub innych substancji psychoaktywnych, mają większe szanse na zerwanie z nałogiem, jeśli jednocześnie rzucą palenie – wykazało badania, które publikuje czasopismo „JAMA Psychiatry”.

Naukowcy z Instytutu Psychologii Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach prowadzą badania nad zdrowiem psychicznym niemowląt, rozumianym jako prawidłowy rozwój emocjonalny i społeczny dziecka. Dr Anna Brandt-Salmeri chciałaby, aby narzędzia takie jak Kopenhaski Skrining Zdrowia Psychicznego Niemowląt i Alarmowa Skala Dystresu Niemowląt, były dostępne dla specjalistów działających w obszarze wczesnej interwencji, której celem jest szybkie wykrywanie i minimalizowanie trudności rozwojowych.

Porozumienie Zielonogórskie z uznaniem odnosi się do przygotowanego przez Ministerstwo Zdrowia projektu nowelizacji ustawy o ochronie zdrowia psychicznego oraz niektórych innych ustaw. Jednym z głównych założeń legislacyjnych projektu jest aktualizacja przestarzałej terminologii, która może przyczyniać się do stygmatyzacji osób doświadczających kryzysów psychicznych. Federacja wskazuje na konieczność kompleksowych rozwiązań oraz korzystania z już istniejących narzędzi.

Resorty zdrowia i sprawiedliwości pracują nad nowelizacją ustawy regulującej działalność Krajowego Ośrodka Zapobiegania Zachowaniom Dyssocjalnym w Gostyninie. Zmiany mają objąć m.in. prawa i obowiązki osób umieszczonych w ośrodku, zasady ich pobytu, oraz procedury przyjęcia i kontroli.

Obecnie w Centralnym Rejestrze Lekarzy i Lekarzy Dentystów zarejestrowanych jest 4805 lekarzy specjalistów psychiatrii i 582 lekarzy specjalistów psychiatrii dzieci i młodzieży wykonujących aktywnie zawód - poinformował wiceminister zdrowia Wojciech Konieczny w odpowiedzi na interpelację ws. centrów zdrowia psychicznego.

Rzecznik Praw Obywatelskich zwrócił się do premiera o rozważenie możliwości powołania przy Radzie Ministrów pełnomocnika, który koordynowałby działania w obszarze psychiatrii.

W Sejmie odbyło się kolejne posiedzenie sejmowej Podkomisji nadzwyczajnej do rozpatrzenia rządowego projektu ustawy o zawodzie psychologa oraz samorządzie zawodowym psychologów.

W Szpitalu Dziecięcym im. św. Ludwika w Krakowie powstanie Małopolskiego Centrum Psychiatrii Leczenia Uzależnień od Nowych Technologii Cyfrowych. Lecznica nabyła właśnie teren w centrum miasta, na którym zostanie zbudowana nowa placówka. Jej otwarcie planowane jest w 2029 roku.

Uproszczenie wzorów orzeczeń i opinii oraz doprecyzowanie wymaganej dokumentacji i informacji o funkcjonowaniu uczniów – zakłada projekt MEN ws. orzeczeń i opinii wydawanych przez zespoły w publicznych poradniach psychologiczno-pedagogicznych.