Ginekologia i położnictwo

Częstomocz, ujemne posiewy moczu, ból podczas stosunku i ciągłe nawroty infekcji – pacjentka z menopauzalnym zespołem moczowo-płciowym (GSM) często trafia od lekarza do lekarza, otrzymując kolejne recepty. – Nie wszystko, co wkładamy do pochwy, działa tak samo. Lubrykant działa chwilowo, preparaty nawilżające łagodzą objawy, ale dopiero miejscowy estrogen odbudowuje nabłonek i chroni kobietę m.in. przed nawracającymi zakażeniami układu moczowego i urosepsą – zaznacza prof. dr hab. n. med. Marzena Dębska.

Choć w populacji ogólnej odnotowuje się ogólny spadek liczby ciąż, wśród pacjentek ze stwardnieniem rozsianym (SM) wskaźnik ten rośnie. Dowodzi to, że świadome planowanie ciąży i procesu leczenia, w połączeniu z nowoczesnymi terapiami, otwiera przed kobietami z SM bezpieczną drogę do macierzyństwa - wskazują ekspertki: neurolog prof. dr hab. n. med. Monika Adamczyk-Sowa oraz ginekolog dr hab. n. med. Iwona Gabriel.

Najnowsze doniesienia sugerują, że agoniści receptora GLP-1, stosowani w leczeniu cukrzycy typu 2, mogą również pomagać w przypadku wielogruczołowego zespołu metaboliczno-jajnikowego (PMOS) – schorzenia znanego wcześniej jako zespół policystycznych jajników (PCOS). Niewielkie badanie wykazało, że leki z grupy GLP-1 mogą prowadzić do utraty masy ciała u osób z otyłością i PMOS, a w konsekwencji – do poprawy stanu zdrowia układu rozrodczego. Wyniki badań pozostają jednak niejednoznaczne.

O tym, jak intensywnej opieki będzie wymagała ciężarna z wrodzoną wadą serca, decydują przede wszystkim rodzaj i zaawansowanie choroby oraz wydolność układu krążenia. Istotnym elementem postępowania jest także diagnostyka prenatalna dziecka.

Terapie immunosupresyjne stosowane w stwardnieniu rozsianym mogą prowadzić do reaktywacji wirusa HPV. Dane literaturowe potwierdzają realne korzyści z podania szczepionki przeciw HPV przed włączeniem takiego leczenia - wskazuje dr hab. n. med. Iwona Gabriel, zachęcając do oznaczania wirusa HPV u pacjentek z SM.

Uderzenia gorąca, suchość pochwy i problemy ze współżyciem należą do najczęstszych dolegliwości zgłaszanych przez pacjentki leczone hormonalnie z powodu raka piersi. Terapia może jednak wpływać również na masę ciała, układ kostny, mięśnie i stawy. Jak ograniczać te problemy i jaka jest w tym rola ginekologa - wyjaśnia prof. Jacek Sieńko.

Odsetek cięć cesarskich w Polsce sięgnął w 2024 roku aż 48 proc., znacząco przekraczając rekomendacje WHO i generując dodatkowe ryzyko powikłań matczynych i noworodkowych. Dynamiczny wzrost liczby zabiegów jest związany z czynnikami psychospołecznymi. Badaczki z UJ CM sprawdzają, jaką rolę w kształtowaniu decyzji okołoporodowych odgrywają lęk przed porodem oraz zaufanie do personelu medycznego jeszcze przed zajściem w pierwszą ciążę.

Czworaczki – jedna dziewczynka i trzech chłopców – przyszły na świat w Instytucie Centrum Zdrowia Marki Polki w Łodzi – podała ta placówka. Dzieci urodziły się przez cięcie cesarskie w 32. tygodniu ciąży. To czas, kiedy - zgodnie ze światowymi wskazaniami - w sposób planowy kończone są ciąże czworacze.

Zespół policystycznych jajników (PCOS) obecnie ma być nazywany wielogruczołowym zespołem metaboliczno-jajnikowym (PMOS), bo dotychczasowa nazwa wprowadzała w błąd lekarzy i pacjentki. Ta choroba nie ogranicza się do zaburzeń cyklu miesiączkowego czy trudności z zajściem w ciążę, ale ma również wpływ na metabolizm i zdrowie psychiczne. - Pacjentka z tym rozpoznaniem nie powinna być pozostawiana bez opieki w momencie, gdy zrealizuje plany macierzyńskie i opuści salę porodową – podkreśla prof. Marzena Dębska.

Współczesna medycyna nie traktuje hormonalnej terapii menopauzalnej wyłącznie jako metody mającej dawać doraźną poprawę samopoczucia. HTM wydaje się mieć coraz większe znaczenie profilaktyczne – chroni przed osteoporozą, zmniejsza ryzyko cukrzycy typu 2, raka jelita grubego i może wykazywać działanie kardioprotekcyjne – podkreśla prof. Marzena Dębska. Kto odniesie z niej największe korzyści i jakie alternatywy można zaproponować kobietom po chorobach nowotworowych?

Resort zdrowia szykuje kolejne rozwiązania, które mają zapewnić dostęp do oddziałów ginekologiczno-położniczych lub opiekę położnych. To porody domowe i domy narodzin oraz płacenie ryczałtem za działalność porodówki do 400 porodów rocznie w regionach, w których dojazd do porodówki zajmuje ponad godzinę.

Od początku roku działalność zakończyło osiem oddziałów ginekologiczno-położniczych - wynika z informacji przekazanych przez Narodowy Fundusz Zdrowia. Jednocześnie w Wągrowcu działa pierwszy interwencyjny punkt położniczy, czyli pokój narodzin dla pacjentek z miejsc, gdzie do najbliższej porodówki jest ponad 25 km.

Minister zdrowia powołała zespół ds. domów narodzin i porodów domowych. Kierowane przez prof. Grażynę Iwanowicz-Palus gremium ma do końca marca 2027 r. przygotować rozwiązania systemowe zapewniające możliwość finansowania takich porodów ze środków publicznych.

Procedura in vitro ma realny wpływ na sytuację ludnościową kraju - mówił premier Donald Tusk na spotkaniu z okazji drugiej rocznicy przywrócenia refundowania in vitro. Programem objęto już 40 tys. par, dzięki in vitro urodziło się 15 tys. dzieci. Minister zdrowia Jolanta Sobierańska-Grenda poinformowała, że finansowanie programu wzrośnie z 500 do 600 mln zł rocznie.

Mitem jest, że cięcie cesarskie to optymalny wybór. Nie jest tak ani z punktu widzenia zdrowia kobiety, ani jej potomstwa – mówi prof. dr hab. n. med. Mirosław Wielgoś, konsultant krajowy w dziedzinie perinatologii. Podkreśla, że Polska plasuje się w niechlubnej europejskiej czołówce pod względem odsetka wykonywanych operacji, a konsekwencje tej tendencji obejmują zarówno poważne powikłania w kolejnych ciążach, jak i odległe skutki zdrowotne u matek oraz dzieci.

Udar mózgu u kobiety ciężarnej lub w połogu wymaga szczególnej czujności, bo dotyczy jednocześnie matki i dziecka, a jego profil kliniczny różni się od tego obserwowanego w populacji ogólnej. Prof. Adam Kobayashi podkreśla, że w tej grupie pacjentek większe znaczenie mają udary krwotoczne, zakrzepica żylna mózgu oraz powikłania związane z nadciśnieniem i okresem okołoporodowym. Szczególnej uwagi wymagają zwłaszcza nietypowe bóle głowy, decyzje dotyczące pilnej diagnostyki obrazowej oraz stosowanie kwasu acetylosalicylowego.

Minister zdrowia Jolanta Sobierańska-Grenda powoła zespół ds. funkcjonowania domów narodzin i porodów domowych – poinformowało MZ w komunikacie po posiedzeniu prezydenckiej Rady Zdrowia.

Dostęp do znieczulenia dla każdej rodzącej, opieka położnej od początku ciąży czy obowiązek pomocy psychologicznej po poronieniu - przewiduje nowy standard organizacji opieki okołoporodowej, który obowiązuje od 7 maja 2026 r.

Dramatyczną walkę o życie ciężarnej 36-latki i jej dziecka stoczyli medycy Uniwersyteckiego Szpitala Klinicznego w Białymstoku. Kobieta przeszła zator płucny, w wyniku czego doszło u niej do zatrzymania krążenia. Na SOR-ze wykonano śródresuscytacyjne cięcie cesarskie. W sumie pacjentkę i jej dziecko ratowało ok. 70 osób.

Istotny krok w dalszym rozwoju ginekologii onkologicznej w Polsce oraz w budowaniu nowoczesnego, skoordynowanego systemu opieki nad pacjentkami z nowotworami ginekologicznymi – tego można oczekiwać po ponownym wyborze prof. dr hab. n. med. Mariusza Bidzińskiego na kolejną kadencję konsultanta krajowego w dziedzinie ginekologii onkologicznej.

Internet i media społecznościowe stały się dziś jednym z głównych źródeł wiedzy o zdrowiu. Jeśli zabraknie w nich lekarzy, tę przestrzeń szybko wypełnią uproszczenia, mity i pseudonauka – podkreśla prof. Marzena Dębska. Wskazuje również na konieczność wczesnego rozpoczynania edukacji zdrowotnej i wyjaśnia, dlaczego współczesna medycyna potrzebuje nie tylko faktów, ale i przystępnego języka.

Czy post w mediach społecznościowych może uratować życie? Prof. Marzena Dębska udowadnia, że tak. Łącząc misję medyczną z pasją do słowa, od lat uczy Polki, jak dbać o siebie mądrze, świadomie i bez wstydu. W świecie medycznych mitów stawia na fakty, przywracając rangę profilaktyce HPV i merytorycznej dyskusji o menopauzie.

Polska jest w ogonie państw europejskich w zakresie dostępności środków antykoncepcyjnych – wynika z opublikowanego właśnie Atlasu Antykoncepcji 2026, obejmującego 47 państw tego regionu. To efekt braku refundacji tych środków, niedostatecznej edukacji seksualnej, ograniczonej dostępności specjalistów oraz silnych napięć ideologicznych wokół zdrowia reprodukcyjnego kobiet – ocenili w poniedziałek eksperci, uczestniczący w konferencji prasowej, zorganizowanej w Warszawie przez Fundację SEXEDPL.

Trzydziestoletnia Brytyjka urodziła chłopca po przeszczepie macicy pozyskanej wcześniej od zmarłej dawczyni. To pierwszy taki poród w Wielkiej Brytanii i trzeci w Europie – informują BBC News i Sky News.

Fizjoterapia uroginekologiczna odgrywa dziś istotną rolę w postępowaniu z bólem podczas współżycia i trudnościami w penetracji. Jak podkreśla Kamila Grabek, dyspareunia nie jest jednorodnym rozpoznaniem, lecz objawem o wieloczynnikowej etiologii. U podłoża dolegliwości mogą leżeć przyczyny ginekologiczne i hormonalne, neurologiczne, mięśniowo-powięziowe, psychologiczne, pourazowe oraz jatrogenne. Dlatego skuteczne leczenie zwykle wymaga podejścia interdyscyplinarnego i spójnej komunikacji między specjalistami.

Nawet najwyżej ocenione przez kobiety porodówki są zamykane, bo przy obecnej demografii nie są w stanie się utrzymać – powiedziała PAP prezeska Fundacji Rodzić po Ludzku Joanna Pietrusiewicz. Dodała, że żaden szpital powiatowy bez wsparcia nie utrzyma oddziału położniczego.

Zespoły dwóch katowickich szpitali prowadziły skoordynowane leczenie kobiety w ciąży, u której rozpoznano rzadką chorobę – aplazję szpiku. Po siedmiu miesiącach spędzonych w izolatce pacjentka urodziła zdrowe dziecko i przeszła przeszczepienie szpiku kostnego.

Państwo jako regulator powinno ustalić sieć porodówek, tymczasem przyjęto postawę wyczekującą – powiedział w piątek w porannej rozmowie w Radiu TOK FM senator Lewicy Wojciech Konieczny, były wiceminister zdrowia.

Pierwszy poród w sali porodowej utworzonej w miejscu zlikwidowanej porodówki, odbył się w szpitalu w Leżajsku – poinformował Polsat News. To prawdopodobnie taki przypadek w kraju w systemie organizacyjnym przewidzianym w nowych przepisach, wprowadzonych w związku ze spadającą liczbą narodzin i trudnościami finansowymi szpitali.

Liczba legalnych aborcji zbliża się do poziomu sprzed wyroku Trybunału Konstytucyjnego, który zniósł tzw. przesłankę embriopatologiczną. Z danych NFZ wynika, że od stycznia do końca września 2025 r. placówki medyczne zaraportowały 627 terminacji ciąży - pisze w piątkowym wydaniu „Rzeczpospolita”.