Prof. Marek Jutel: w alergologii brakuje wytycznych opartych na EBM

Z profesorem Markiem Jutelem, byłym prezydentem Europejskiej Akademii Alergologii i Immunologii Klinicznej (EAACI) „Puls Medycyny” rozmawiał w trakcie konferencji Szkoleniowej Polskiego Towarzystwa Alergologicznego, o tym, jak powstają wytyczne i jak należy z nich korzystać w praktyce.

Jak przyznał profesor w Polsce w obszarze alergologii mamy bardzo mało wytycznych opartych o EBM, głównie opieramy się na tych pochodzących z innych krajów. Ale – jak podkreślił- jego środowisko poświęca sporo uwagi temu, jak przełożyć dowody z badań naukowych na rekomendacje na potrzeby praktyki klinicznej w kraju. - Wszyscy wiemy, że opieramy się na medycynie opartej na faktach. I tutaj mamy trzy najważniejsze elementy: dowody naukowe z badań klinicznych, z badań translacyjnych oraz z badań podstawowych. To wszystko trzeba połączyć z praktyką kliniczną i wtedy mamy wytyczne i na nich powinniśmy się opierać. Czym innym są rekomendacje, które oparte są na opinii liderów, ekspertów. Wielu lekarzy, praktyków nie dostrzega tej różnicy – wskazuje prof. Jutel.

Nasz rozmówca przyznaje, że nie zawsze wykonując badania kliniczne, udaje się znaleźć odpowiedź na wszystkie pytania. Dlatego, trzeba pamiętać, że to nie dowody formułują wytyczne, ale ludzie.

- Dowody, które pochodzą z badań randomizowanych, są pierwszym krokiem do tego, by zadać pytanie np. czy dana terapia w porównaniu z inną terapią osiąga efekt, o który nam chodzi i czy możemy na tej podstawie sformułować konkretną rekomendację. Czyli np. w określonej grupie wiekowej pewna terapia, np. immunoterapia alergenowa, z zastosowaniem roztoczy kurzu domowego, jest wskazana w celu osiągnięcia lepszej kontroli astmy, czyli na przykład redukcji zaostrzenia astmy. To jest to pytanie, na które chcemy odpowiedzieć i następnie formułujemy rekomendacje – tłumaczy ekspert i zwraca uwagę, że wiele pytań pozostanie bez odpowiedzi, gdy skupimy się tylko na dowodach z badań klinicznych. Dlatego – jak ocenił- trzeba się posiłkować badaniami z realnego życia.

- One mają i zalety, i wady. Wadą jest przede wszystkim słaba metodologia. One nie są tak kontrolowane i tak statystycznie opracowane, jak badania randomizowane, prospektywne. Zalety to przede wszystkim objęcie dużych grup pacjentów i obserwacja pacjentów w bardzo długim okresie czasu – wyjaśnił.

Zapraszamy do oglądania.