Nadciśnienie tętnicze

Choroby układu sercowo-naczyniowego są najczęstszą przyczyną zgonów u osób po 85. roku życia. Jak zatem prawidłowo leczyć nadciśnienie tętnicze u najstarszych seniorów?

Średnia, oczekiwana długość życia w Polsce jest niższa niż w krajach Europy Zachodniej i Skandynawii. - Za tę różnicę odpowiada nadumieralność mieszkańców naszego kraju z powodu chorób układu krążenia - nie ma wątpliwości prof. Piotr Jankowski.

Akcja serca powyżej 80 uderzeń na minutę zwiększa ryzyko rozwoju chorób układu krążenia. Gdy wysokie tętno idzie w parze z nadciśnieniem, w terapii sprawdzą się leki z grupy beta-adrenolityków.

Badania z wykorzystaniem rezonansu wykazały, że emocje wpływają na poziom aktywności układu współczulnego. - Stres, ostry czy przewlekły, prowadzi do zmiany funkcjonowanie naszego mózgu i wpływa na struktury, które aktywują układ współczulny, podwyższają ciśnienie i przyspieszają akcję serca – mówi prof. Krzysztof Narkiewicz.

– Zasadnicze są dwie kwestie: pamiętajmy o niższym progu, który upoważnia nas do zastosowania leków hipotensyjnych i większej konieczności intensyfikacji leczenia, czyli osiągnięcia zaktualizowanych i lepiej chroniących pacjenta wartości ciśnienia: 120-129 na 70-79 mm HG – mówi prof. Jarosław Kasprzak.

Chaos informacyjny w czasie pandemii COVID-19 sprawił, że część pacjentów z nadciśnieniem na własną rękę rezygnowała z niektórych leków. Specjaliści są zdania, że to jeden z czynników, który może przełożyć się na gorszą kontrolę ciśnienia wśród Polaków.

Na rynku znów dostępna jest nitrendypina. Przez lata była jednym z najczęściej wybieranych leków na nadciśnienie z grupy dihydropirydonowych antagonistów wapnia. Jacy pacjenci odniosą największe korzyści z terapii tym lekiem? – pytamy prof. Andrzeja Tykarskiego.

Nadciśnienie tętnicze rzadko jest chorobą izolowaną, najczęściej idzie w parze z innymi zaburzeniami, np. lipidowymi. Jak dobrze zabezpieczyć takiego pacjenta, zwłaszcza w trudnym czasie pandemii COVID-19? -Warto sięgać po leki złożone – nie ma wątpliwości prof. Krzysztof Narkiewicz.

42 sesje, 142 wykłady, 125 wykładowców – w Gdańsku odbył się 17. zjazd Polskiego Towarzystwa Nadciśnienia Tętniczego.

Bakterie właściwe dla zapalenia przyzębia mogą uszkadzać komórki śródbłonka naczyń, prowadząc do zmniejszenia wytwarzania tlenku azotu. Co więcej, u chorych z paradontozą stwierdza się zwiększoną sztywność naczyń.

W populacji 65+ nadciśnienie tętnicze ma ponad 60 proc. osób. Charakteryzuje się ono odmienną patofizjologią, a co za tym idzie, wymaga nieco innych metod diagnozowania oraz specjalnego podejścia w farmakoterapii.

– Spektrum mechanizmów powstawania i obrazów klinicznych obrzęków jest bardzo szerokie, jednak w codziennej praktyce są one najczęściej wynikiem chorób układu sercowo-naczyniowego — mówi dr hab. n. med. Piotr Rozentryt. W rozmowie wiele miejsca poświęca obrzękom powodowanym farmakoterapią oraz możliwościom ich uniknięcia.

Osoby starsze odnoszą największe korzyści ze skutecznego leczenia hipotensyjnego. Jednak czy pacjentów po 65. r.ż. i starszych można leczyć na nadciśnienie tak samo jak pacjentów młodszych? – pytamy w programie „Pro/Kontra” prof. inst. Piotra Dobrowolskiego.

Nadciśnienie tętnicze wymaga długotrwałej terapii. Dlatego kluczowe jest, by leki hipotensyjne nie powodowały działań niepożądanych. Klasycznymi przykładami skutków ubocznych są np. obrzęki po stosowaniu antagonistów wapnia. Czy jakiś lek z tej wyróżnia się dobrą tolerancją? - w programie „Oblicza Medycyny” pytamy prof. Krystynę Widecką.

Najważniejsze przesłania wytycznych ESH odnoszących się do pomiarów ciśnienia tętniczego dotyczą: walidacji aparatów, stosowania odpowiednich rozmiarów mankietów, znaczenia pomiarów domowych i całodobowych.

„W czasie pandemii COVID-19 rozpropagujmy domowe, samodzielne pomiary ciśnienia tętniczego” — apeluje prof. Andrzej Januszewicz, współautor najnowszych europejskich wytycznych dotyczących gabinetowych i domowych pomiarów ciśnienia tętniczego.

„Ponieważ z powodu pandemii ubiegłoroczny zjazd PTNT się nie odbył, teraz mamy w pewnym sensie kumulację zagadnień do przedyskutowania” — mówi dr hab. n. med. Jacek Wolf, prezes elekt Polskiego Towarzystwa Nadciśnienia Tętniczego, wymieniając w rozmowie niektóre tematy nadchodzącego zjazdu.

Opaski na nadgarstek, służące do stałego mierzenia ciśnienia, czy wykorzystanie do tego smartfonów? Nowe leki złożone czy doskonalenie denerwacji nerek? O przyszłości diagnozowania i leczenia nadciśnienia tętniczego rozmawiamy z prof. dr. hab. n. med. Krzysztofem Narkiewiczem, przewodniczącym komitetu organizacyjnego XVII Zjazdu PTNT.

O sesjach i wydarzeniach przygotowanych na XVII Zjazd Polskiego Towarzystwa Nadciśnienia Tętniczego rozmawiamy z dr. hab. n. med. Piotrem Dobrowolskim, prof. NIKard, sekretarzem Zarządu Głównego PTNT.

„Wytyczne europejskie z 2018 r., a także Polskiego Towarzystwa Nadciśnienia Tętniczego z 2019 r. podkreślają, że u większości pacjentów z nadciśnieniem należy zaczynać terapię od dwóch leków hipotensyjnych” – mówi zaproszony do programu „Pro/Kontra” dr hab. n. med. Marcin Barylski, specjalista w dziedzinie chorób wewnętrznych i kardiologii, adiunktem w Klinice Chorób Wewnętrznych i Rehabilitacji Kardiologicznej Uniwersytetu Medycznego w Łodzi.

„Lerkanidypina jest niewątpliwie wyróżniającym się lekiem w swojej klasie, ponieważ jako jedyna wykazuje korzystne działanie metaboliczne” — stwierdza prof. dr hab. n. med. Krystyna Widecka, z którą rozmawiamy o licznych właściwościach lerkanidypiny, wykraczających poza jej hipotensyjne działanie.

Nadciśnienie tętnicze to jedna z najczęstszych chorób leczonych w gabinecie lekarza POZ. Powszechność schorzenia nie sprawia jednak, że terapia pacjenta z takim rozpoznaniem jest oczywista. Liczba czynników, które wpływają na obraz kliniczny, jest znaczna, nie bez znaczenia jest też aktualna sytuacja epidemiologiczna. Leczenie nadciśnienia tętniczego w dobie pandemii wymaga jeszcze większej wnikliwości ze strony lekarza.

„W przebiegu nadciśnienia tętniczego często mamy do czynienia także z innymi elementami ryzyka: zaburzeniami gospodarki lipidowej, chorobą wieńcową, przewlekłą chorobą nerek, cukrzycą, otyłością. Dlatego szukamy leków i rozwiązań, które oprócz podstawowego, hipotensyjnego efektu, wpływają też na dodatkowe elementy ryzyka sercowo-naczyniowego” — mówi prof. dr hab. n. med. Artur Mamcarz, przedstawiając działanie beta-adrenolityków, zwłaszcza nebiwololu.

W jaki sposób nadciśnienie tętnicze oddziałuje na organizm człowieka, nie tylko na naczynia? Jak chronić pacjenta z NT przed powikłaniami narządowymi choroby? Które leki hipotensyjne mają najlepsze dowody naukowe i kliniczne na to, że działają na kontinuum sercowo-naczyniowe?

Rodzaj aktywności fizycznej powinien być dobierany w zależności od wyjściowych wartości ciśnienia tętniczego pacjenta – przekonują autorzy konsensusu, który ukazał się na łamach „European Journal of Preventive Cardiology”. Swoje zalecenia autorzy opracowania oparli na metaanalizie 34 badań.

Krótka odpowiedź na postawione pytanie brzmi: nie, teleporady nie zmieniają naszego podejścia do terapii nadciśnienia tętniczego. Powinniśmy kontynuować stosowanie się do obecnych wytycznych. Musimy obowiązujące wytyczne zaadaptować do teleporad. Jak to zrobić w praktyce?

Rozwiązaniem sprzyjającym przestrzeganiu zaleceń lekarskich w terapii nadciśnienia tętniczego są leki złożone w postaci jednej tabletki. Jak wybierać optymalne połączenia lekowe, zgodne z wytycznymi towarzystw naukowych? Czy preparat złożony może za bardzo obniżyć ciśnienie tętnicze? Między innymi na te pytania odpowiadają eksperci zaproszeni do programu “Pro/Kontra”: prof. dr hab. n. med. Aleksander Prejbisz i dr hab. n. med. Piotr Dobrowolski, prof. NIKard.

„Mamy przesłanki, aby twierdzić, że dodatkowe, plejotropowe działanie ACE-I posiadających grupę sulfhydrylową powinno się przekładać na większy efekt naczyniorozszerzający, kardioprotekcyjny, przeciwzakrzepowy, profibrynolityczny i przeciwmiażdżycowy” — mówi prof. dr hab. n. med. Krzysztof J. Filipiak w rozmowie na temat preferowanych dziś dodatkowych cech inhibitorów konwertazy angiotensyny.

Każde kolejne wytyczne postępowania w konkretnym schorzeniu stanowią pewną modyfikację zaleceń wcześniejszych. O przypomnienie, jak ostatnie wytyczne PTNT zmieniły postępowanie diagnostyczno-terapeutyczne w nadciśnieniu tętniczym, poprosiliśmy dr. hab. n. med. Jacka Lewandowskiego z Katedry i Kliniki Chorób Wewnętrznych, Nadciśnienia Tętniczego i Angiologii Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego.

Na łamach styczniowego numeru „Hypertension” prezentowana jest ciekawa analiza wyników badania SPRINT (Systolic Blood Pressure Intervention Trial) dotycząca wpływu hipertensji ortostatycznej na rokowanie pacjentów z nadciśnieniem tętniczym w zależności od przyjętej strategii kontroli ciśnienia (1).