Styczeń dopiero za nami, warto więc zapowiedzieć to, czym zamierza się zająć sejmowa Komisja Zdrowia w I półroczu. Przyjęła ona już ramowy plan pracy, do niezałatwionych spraw z 2016 roku dopisując nowe oraz cedując na prezydium obowiązek ich uporządkowania i pogrupowania w bloki tematyczne.
„A miało być tak pięknie! Sześć lat katorżniczych studiów... A teraz to najlepiej uciekać za granicę albo dalej liczyć na pomoc rodziców. Bo na wymarzoną specjalizację mogę sobie pogwizdać. Na szczęście Niemcy i Skandynawowie już zaglądają mi zalotnie w oczy. Dostałam propozycje z siedmiu szpitali. Owszem, wymagają językowego poziomu B2, ale i to się da załatwić” — zwierzyła mi się niedawno rezydentka z Lublina.
„Przywództwo” (leadreship), „przewodzenie” (leading) i „przywódca” (leader) to słowa, które pochodzą od staroangielskiego „lĺdan” — „iść”. Można więc wnioskować, że lider to przywódca, który idzie jako pierwszy. Powinien też potrafić motywować innych, by podążali za nim, aby wspólnie osiągnąć wyznaczony cel.
Nadchodzi Boże Narodzenie. Wierni polskiej tradycji spotykamy się przy stole wigilijnym. Śledzik, karpik, sałatki, pierogi, kutia, makowiec itd. Odkładamy na bok diety i rozsądek. Wegetarianie cieszą się smakiem pasztetu i nóżek w galarecie. Niektórzy przepijają winem, wódeczką i innymi alkoholami.
Składkę na ubezpieczenie zdrowotne płaci każdy pracujący, dlatego debata o jej wysokości zawsze jest ciekawa, szczególnie kiedy zgłaszane są postulaty podwyższenia stawki, by dosypać systemowi brakujących pieniędzy. I choć cały system finansowania ochrony zdrowia ma się zmienić ze składkowego na budżetowy, to na razie jeszcze będzie funkcjonować stary, wcale niezły, tym bardziej, że bezrobocie spada, a wpływy NFZ rosną.
Dobra zmiana w opiece zdrowotnej zapaliła pierwszą świeczkę na urodzinowym torcie. A już za rok troskliwie nami się zajmie Narodowa Służba Zdrowia. System ochrony zdrowia po niemal dwudziestu latach przejdzie na wcześniejszą emeryturę. Złośliwi mawiają, iż różnica polega na tym, że za ochronę trzeba godnie zapłacić, a za służbę to co łaska. Szydercy nawet oskarżają krewkich reformatorów o powrót do PRL. Ale entuzjaści nowego porządku ripostują, że medycyna to przecież misja, a nie tylko intratna profesja.
Wiemy, jak zmniejszyć zachorowalność na choroby cywilizacyjne. Wiemy, jak zwiększyć skuteczność terapii, zdecydowanej większości schorzeń. Istnieje prosta recepta na utrzymywanie się w dobrym zdrowiu. Tym cudownym panaceum jest oczywiście tzw. zdrowy tryb życia, czyli dużo ruchu, unikanie stresu i używek oraz właściwa dieta, pozbawiona przede wszystkim nadmiaru tłuszczów i cukru.
Według koryfeuszy Dobrej Zmiany, biegli lekarze odgrywają w procesach sądowych zbyt ważną rolę, by ich zadanie powierzać osobom niekompetentnym czy wręcz hochsztaplerom. Czyżby dziś w sprawach trudnych i przepełnionych piętrowymi wątpliwościami o wyrokach decydowali lekarze zamiast niezawisłych sądów?
Nie wiem, jak to się dzieje, ale ostatnio tzw. medialny przekaz dnia rzadko bywa rzetelnym źródłem informacji, a czasem nawet wprowadza w błąd. Tak było z relacjonowaniem pierwszego czytania nowelizacji ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii, mającej zalegalizować terapię leczniczymi preparatami konopi indyjskich, którą odtrąbiono w mediach jako sukces środowisk wolnościowych.
Udział przedstawicieli zawodów medycznych w posiedzeniach Komisji Zdrowia jest od lat usankcjonowaną i bardzo dobrą praktyką, zbliżającą ustawodawców do środowiskowo zdefiniowanych problemów. Innowacją wprowadzoną przez obecnego przewodniczącego jest to, aby temat posiedzenia był wcześniej zaplanowany i czemuś służył, np. wyprzedzał proces ustawodawczy.
Trudno wyobrazić sobie, aby żołnierz w wieku 27 lat po raz pierwszy trzymał karabin w rękach. Także dziennikarze ani literaci nie czekają tak długo z napisaniem swojego pierwszego tekstu. Najmłodszy minister w dziejach III Rzeczypospolitej miał lat 28. To jest też wiek, w którym większość wyczynowych sportowców zaczyna przymierzać się do końca swojej kariery.
Stołecznymi ulicami przemaszerowały wźproteście tysiące lekarzy najmłodszego pokolenia. Większość ich starszych kolegów wybrało bardziej wyciszone miejsca na spędzenie ostatniego weekendu lata. Dlaczego lekarska starszyzna odmawia poparcia młodzieży i pomrukuje tu i ówdzie o jej rozbestwieniu, arogancji, pyszałkowatości i braku pokory?
Współczesny człowiek coraz śmielej zabiega o korektę własnego wyglądu. Białe zęby, piękny nos, modelowane usta i okazały biust, zero zmarszczek i cieni pod oczami, jędrna skóra twarzy, dłoni i stóp, pozbawiona nadmiernej potliwości przybliżają nas do finansowego sukcesu. Jak grzyby po deszczu mnożą się gabinety medycyny estetycznej, które niczym salony piękności oferują swoje usługi. A to już wymyka się empirycznej medycynie, której uznaną specjalnością jest jedynie chirurgia plastyczna.
Po okresie lekkiego bezruchu, utyskiwań i pracy w zespołach wydostają się na światło dzienne kolejne projekty zmian w systemie. Utrzymanie stażu lekarskiego, sieć szpitali, refundacja leków i sprzętu medycznego, nowa organizacja poz — już znamy rządowe propozycje. Nadchodzą kolejne. Cicho, cichutko jest tylko wokół zapowiadanej w kampanii wyborczej likwidacji NFZ. Może to i dobrze. Symbole symbolami, a tymczasem ktoś musi kontraktować, zamawiać, płacić i wymagać, żeby to wszystko jakoś działało.
Niejeden szpital wita swoich pacjentów misyjnym hasłem: Salus aegroti suprema lex esto — zdrowie chorego najwyższym prawem. Teraz to modne i właśnie tak trzeba! We współczesnym przyrzeczeniu lekarskim zawarta jest hipokratesowska idea posługi lekarza na rzecz dobra pacjenta. Swoją drogą, przysięga lekarska obowiązująca w Polsce mówi tylko o tym, by mieć na względzie dobro chorych. Mieć na względzie to jednak nie to samo, co stawiać dobro chorego jako prawo najwyższe.
Pierwsze po wakacjach posiedzenie Sejmu wypełniło m.in. sprawozdanie z działalności NFZ za 2015 rok, złożone z tabel, wykresów i sążnistych opisów przychodów i wydatków. Ich analiza jest umiejętnością daną być może tylko garstce ludzi w kraju. Posłowie mający obowiązek zapoznania się z tymi dokumentami, jeśli już to uczynili, to chyba wyrywkowo i raczej dotyczy to druku sejmowego 822, który ma tylko 73 strony. Obszerniejszy, 250-stronicowy druk sejmowy 823 jest zdecydowanie trudniejszą lekturą, wymagającą czasu i chęci, żeby się weń wgryźć.
Corocznym przedwakacyjnym akordem prac komisji sejmowych jest uchwalanie planów pracy na zbliżające się półrocze. Stanowi to swoisty drogowskaz spraw przewidzianych do rozpatrzenia. Z zapowiedzi ministra Radziwiłła wiemy, że zasadnicze reformy systemowe rozpoczną się jeszcze w tym roku i dlatego plan pracy Komisji Zdrowia jest kompromisem pomiędzy tym, co konieczne, a tym, co możliwe.
Lekarze umierają stojąc „Jest we mnie cisza/cisza melodyjna/ jakby sen zechciał/zamknąć moje oczy/ gdzie dąb na rozdrożu/w całej swej dobroci/bierze mnie w ramiona/choć się liściem złoci” — to fragment nasyconego piękną przenośnią wiersza, zaczerpniętego z kultowej sztuki Alejandro Casony „Drzewa umierają stojąc”. Ale tym razem nie będzie o poezji, a raczej o prozie szpitalnej codzienności.
Przysłowiowa złota polska jesień może w tym roku okazać się dla niektórych Polaków rzeczywiście złota, a raczej złotówkowa. Sporo złotówek zaoszczędzą bowiem seniorzy dzięki bezpłatnym lekom, które od początku września zaczynają im przepisywać lekarze rodzinni.
Najlepszy sędzia piłkarski to sędzia przezroczysty, czyli taki, którego nie widać. Nie robi z siebie głównego aktora na boisku, działa dyskretnie, nie przeszkadza piłkarzom w grze. Przejrzystość odnosi się do sędziowania uczciwego i zgodnego z duchem walki, podejmowania sprawiedliwych decyzji. Czasami niektóre decyzje arbitrów wywołują jednak kontrowersje i dyskusje. Nie tylko na boisku. Nawet prominentni przedstawiciele Temidy miewają kłopoty z przejrzystością, posądzani — słusznie czy nie — o stronniczość, polityczne zaangażowanie i robienie z siebie głównych bohaterów rozmaitych procesów i sporów.
Każdy z przybyłych (m.in. z USA, Francji, Niemiec, Wielkiej Brytanii, Zambii, a nawet Nowej Zelandii) uczestników IX Kongresu Polonii Medycznej, który się odbywał w czerwcu w Warszawie, otrzymał piękne wydawnictwo: „Odrodzony stan lekarski. 25-lecie Okręgowej Izby Lekarskiej w Warszawie”.
12 lat do matury, 6 lat studiów, roczny staż i 6 lat rezydentury. Co najmniej ćwierć wieku trwa edukacja lekarza, zanim osiągnie on kompetencje specjalisty. Niestety, nie wszystkim tyle czasu na to wystarcza. Głównie za sprawą piekielnie trudnego egzaminu testowego.
Jak wiadomo, wszyscy Polacy znają się na medycynie i służbie zdrowia, i ze świecą szukać tego, kto przyznałby się, że czegoś nie wie bądź nie rozumie. Jedynym miejscem, gdzie się to zdarza, jest sejmowa Komisja Zdrowia, złożona w zdecydowanej większości z dyplomowanych lekarzy oraz byłych premierów, ministrów i wiceministrów. Często padają tu słowa „nie wiem” lub „nie rozumiem”, co wcale źle o mówiącym nie świadczy, a dowodzi jednego — że kompetencje mają swoją rangę i nie można znać się na wszystkim, a najlepiej się do tego od razu przyznać bądź o tym uprzedzić.
Alergia jest epidemią XXI wieku (µ 18-23). Podobnie jak futbol. Obie jednostki chorobowe mają wiele wspólnego, łączy je chociażby trawa. Od kilku dni cała Polska wstrzymała oddech, wpatrując się w telewizory, bo grają nasi. Na bok odeszły podgrzewane przez media protesty pielęgniarek, podobnie jak dyskusje o Trybunale Konstytucyjnym.
Starsi, mądrzy ludzie lubią powtarzać młodzieży, że do wszystkiego dochodzi się ciężką pracą. Niekiedy dodają jeszcze, że w życiu przydaje się odrobina szczęścia, żeby w odpowiednim momencie znaleźć się w odpowiednim miejscu. Rzadko jednak wskazują na jeszcze jeden warunek sukcesu, a mianowicie talent. Szczególne uzdolnienia i predyspozycje najtrudniej zdefiniować i wycenić, więc być może dlatego czasami o nich zapominamy.
Wizyta komisarza UE ds. zdrowia i bezpieczeństwa żywności Vytenisa Andriukaitisa w Warszawie przeszła bez echa, mimo iż była merytoryczna i ciekawa. Jej część parlamentarna miała charakter wspólnego posiedzenia aż trzech sejmowych komisji: zdrowia, rolnictwa i do spraw UE.