Diagnostyka

Regulacje odnoszące się do medycyny laboratoryjnej obowiązują od dwóch dekad. W Sejmie rusza właśnie procedowanie ich nowelizacji. -Jeśli nowa ustawa ma regulować obszar medycyny laboratoryjnej – w tym zawód diagnosty – na kolejne 20 lat, oczekiwalibyśmy pewnych strategicznych zmian - mówi dr n. med. Karolina Bukowska-Straková, przewodnicząca Krajowego Związku Zawodowego Pracowników Medycznych Laboratoriów Diagnostycznych.

W piątek, 2 września, w Sejmie odbędzie pierwsze czytanie rządowego projektu ustawy o medycynie laboratoryjnej. Przypominamy, jakie są jego założenia.

Rozwój technologii sprawił, że większość wad płodu, a także schorzeń kobiet ciężarnych może zostać wykryta podczas rutynowych badań prenatalnych. Na temat ultrasonografii położniczej jako narzędzia diagnostyki chorób matki i dziecka rozmawiamy z dr n. med. Magdaleną Litwińską, specjalistką ginekologii i położnictwa z I Katedry i Kliniki Położnictwa i Ginekologii Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego.

39,2 tys. testów wykrywających SARS-CoV-2 sprzedały 10 sierpnia apteki. To ponad trzykrotnie więcej testów niż wynika z codziennego raportu podawanego przez Ministerstwo Zdrowia - informuje PEX PharmaSequence.

Monitoring ścieków pozwala na wykrycie zagrożeń wirusowych i bakteryjnych. To, że w polskich miastach nie jest standardowo prowadzony, utrudnia śledzenie zmian epidemiologicznych.

Nie tylko rak piersi i jajnika, ale także rak trzustki czy prostaty mogą być zależne od mutacji w genach BRCA1, BRCA2. Badania molekularne są niezwykle ważne w tych grupach chorych, gdyż mogą wspomóc decyzje terapeutyczne.

Zdarzają się lekarze, którzy są przeciwni szczepieniom i nie wierzą w COVID -19. Może takim medykom trzeba dyplomy pozabierać. Trudno jest mi to zrozumieć i wytłumaczyć - mówi dr n. med. Jolanta Wysocka, specjalista diagnostyki laboratoryjnej i zdrowia publicznego.

Do Sejmu trafił projekt ustawy o medycynie laboratoryjnej, który ma zastąpić dotychczasowe przepisy w tym zakresie, czyli ustawę o diagnostyce laboratoryjnej. Jest to projekt rządowy.

Amerykańska Agencja ds. Żywności i Leków (FDA) zatwierdziła pierwszy test diagnostyczny dostępny bez recepty, który może identyfikować wiele różnych wirusów wywołujących objawy oddechowe podobne do COVID-19, w tym wirusy RSV i grypy - informuje czasopismo „JAMA”.

Testy są w Rządowej Agencji Rezerw Strategicznych. Każdy POZ, który się zwróci z zapotrzebowaniem o te testy – otrzyma je – zapewnił rzecznik resortu zdrowia Wojciech Andrusiewicz.

Diagnostyka molekularna polegająca na badaniu mutacji w genach takich jak BRCA powinna być standardem w leczeniu nowotworów – apelują eksperci. Tymczasem MZ zapowiada redefinicję „Programu opieki nad rodzinami wysokiego, dziedzicznie uwarunkowanego ryzyka zachorowania na nowotwory złośliwe”. Środowisko obawia się, że oznacza to po prostu jego likwidację.

Niedostatecznie pogłębiona diagnostyka w chorobie nowotworowej nie dostarcza lekarzowi pełnej informacji o danym przypadku. Ma to swoje konsekwencje, ponieważ brak pełnego rozpoznania nowotworu zamyka niektórym chorym dostęp do optymalnych terapii w ramach programów lekowych.

W środę (6 lipca) na stronie Rządowego Centrum Legislacji opublikowano projekt rozporządzenia ministra zdrowia w sprawie wzoru dokumentu „Prawo wykonywania zawodu diagnosty laboratoryjnego”. Dokument będzie miał formę dwustronnej, plastikowej karty zabezpieczonej przed przerobieniem, podrobieniem oraz użyciem przez osobę nieuprawnioną w oparciu o nowoczesne technologie.

Projekt ustawy o medycynie laboratoryjnej, który we wtorek (28 czerwca) przyjął rząd, określa zasady i warunki wykonywania czynności medycyny laboratoryjnej, wykonywania zawodu diagnosty laboratoryjnego oraz nadzoru i kontroli laboratoriów.

Na posiedzeniu 28 czerwca rząd zajmie się projektem ustawy o medycynie laboratoryjnej. Projekt przewiduje m.in. uaktualnienie zakresu czynności medycyny laboratoryjnej i określenie zasad kształcenia przeddyplomowego, przygotowującego do wykonywania zawodu diagnosty laboratoryjnego.

Wiceminister zdrowia Maciej Miłkowski zapowiada zmiany w diagnostyce molekularnej nowotworów. - Zgoda Rady Funduszu Medycznego już jest, pracujemy nad odpowiednimi przepisami prawnymi. Wiele linii leczenia jest uzależnionych od wyników tych badań - powiedział wiceszef MZ podczas X Forum Pacjentów Onkologicznych. Maciej Miłkowski dodał, że ma zostać również podniesiona wycena tych świadczeń.

W Polsce ponad 20 ośrodków bierze udział w programie przesiewowym w kierunku wczesnego wykrywania raka płuca. W przedsięwzięciu tym wykorzystana jest sztuczna inteligencja. Wydaje się, że wykorzystanie AI w monitowaniu oraz analizowaniu badań obrazowych jest nieuniknione, szczególnie w dobie braków kadrowych w radiologii.

Szacuje się, że za 20 proc. zgonów na świecie może odpowiadać sepsa. W Polsce rocznie występuje u ok. 50 tys. chorych. W kraju jednak brakuje rozwiązań, które pozwalałby na jej rozpoznanie we wczesnym stadium. Potrzebna jest Narodowa Strategia ds. Walki z Sepsą - apelują eksperci.

Ministerstwo Zdrowia opublikowało nowy wzór dyplomu diagnosty laboratoryjnego potwierdzający złożenie Państwowego Egzaminu Specjalizacyjnego.

Nie każdy guz jajnika to rak. Jak to jednak jednoznacznie stwierdzić? - Należy przede wszystkim wykonać badania obrazowe, posiłkując się podczas nich powszechnie dostępnymi algorytmami prognostycznymi. Pozwalają one na obiektywizację oceny badania USG — wskazuje ginekolog prof. Artur Czekierdowski w rozmowie dotyczącej diagnostyki różnicowej guzów jajnika.

Warszawskie Centrum Zdrowia Dziecka jest pierwszym nie tylko w Polsce, ale i w Europie ośrodkiem pediatrycznym wyposażonym w cyfrowy PET-CT. Urządzenie kupiła za 16 mln Fundacja Wielkiej Orkiestry Świątecznej Pomocy. Aparat pozwala na niezwykle precyzyjne lokalizowanie ognisk chorób nowotworowych u dzieci.

Wydaje mi się, że to jest lista stworzona pod potrzeby opieki koordynowanej. Raz dlatego, że nie znamy zasad finansowania, dwa, że są zbyt małe kadry, a lekarze i pielęgniarki już teraz są obłożeni pracą - tak skomentował w Pulsie Medycyny poszerzenie diagnostyki w POZ Jacek Krajewski, prezes Federacji Porozumienie Zielonogórskie.

Do konsultacji publicznych trafił projekt rozporządzenia poszerzającego katalog badań diagnostycznych, które mogą być zlecane przez lekarzy podstawowej opieki zdrowotnej.

Ministerstwo Zdrowia określiło w rozporządzeniu działania, które powinna podjąć placówka medyczna, jeśli pacjent zostanie narażony na przypadkową ekspozycję na działanie promieniowania radiologicznego.

Obecnie pojawiają się coraz to nowe metody nieinwazyjnego obrazowania zmian skórnych, umożliwiające wczesne rozpoznanie czerniaka. Są one na tyle precyzyjne, że w niektórych przypadkach pozwalają uniknąć biopsji skóry lub wycięcia zmiany. Jednak są to jedynie badania uzupełniające. Podstawą w diagnostyce czerniaka wciąż pozostaje dermoskopia — podkreśla prof. Grażyna Kamińska-Winciorek.

W Polsce zbyt rzadko pobiera się od chorych materiał biologiczny do badania na ewentualną obecność wirusa grypy. Jeżeli nie będziemy testować pacjentów, nie będzie możliwości opracowania szczepionki przeciwko grypie na następny sezon - wskazuje prof. Lidia Brydak.

To ustawa niezwykle potrzebna. Ureguluje kwestie związane z wykonywaniem zawodu diagnostów laboratoryjnych i szkoleniami - wyjaśnia Alina Niewiadomska, prezes KRDL.

Do końca 2023 roku Ministerstwo Zdrowia przekaże samorządowi zawodowemu diagnostów laboratoryjnych 24 milionów 818 tysięcy złotych. Pieniądze zostaną wykorzystane na sfinansowanie szkoleń i kursów. To efekt prawie rocznych starań KIDL.

Opiekunowie medyczni będą zajmować się pobieraniem krwi od pacjentów. Te uprawnienia mają zyskać na mocy uregulowań wprowadzających do ochrony zdrowia nowy zawód - flebotomisty. Taki personel ma odciążyć w pracy m.in. diagnostów laboratoryjnych i pielęgniarki.

Agencja Badań Medycznych poinformowała o nowym konkursie "#Nephrohero - Wyścig z niewidzialnym wrogiem", który ma wesprzeć projekty z dziedziny diagnostyki i leczenia przewlekłej choroby nerek, a także działania edukacyjne w tym zakresie.