Okulistyka

Średni wiek okulisty w Polsce wciąż rośnie, a napływ młodych specjalistów nie jest wystarczający w stosunku do potrzeb, dlatego wprowadzenie optometrystów do publicznego systemu ochrony zdrowia na pewno ułatwi pacjentom dostęp do wykwalifikowanej kadry w podstawowym zakresie, np. doborze korekcji. Dzięki temu chorzy ze schorzeniami i urazami oczu szybciej trafią do okulistów - podkreślali specjaliści zgromadzeni w wirtualnym studiu „Pulsu Medycyny”.

Mimo niezaprzeczalnych sukcesów, jakimi może się poszczycić polska okulistyka, to przed nią wciąż jeszcze wiele wyzwań. Największym jest skrócenie kolejek do leczenia w ramach ambulatoryjnej opieki specjalistycznej (AOS), jak również zwiększenie dostępności do transplantacji rogówki.

Choć obecnie praktycznie nie ma kolejek do operacji usunięcia zaćmy, to dostęp polskich pacjentów do tego zabiegu w ramach świadczeń gwarantowanych podlega pewnym ograniczeniom. O tym m.in. rozmawiali goście zgromadzeni w wirtualnym studiu „Pulsu Medycyny”, gdzie odbyła się już druga debata z cyklu „Wyzwania organizacyjne, diagnostyczne i terapeutyczne w okulistyce”.

W ostatnich latach w okulistyce zaszło wiele pozytywnych zmian, m.in. zostały zniesione limity na operacje zaćmy, a także do lekarzy specjalistów w opiece ambulatoryjnej, wprowadzono programy lekowe w zwyrodnieniu plamki żółtej związanym z wiekiem oraz cukrzycowym obrzęku plamki. Jakie wyzwania wciąż stoją przed polską okulistyką?

Bardzo poważnym powikłaniem wielu urazów narządu wzroku jest rozwinięcie zapalenia wnętrza gałki ocznej, które może grozić nawet utratą oka. Co więcej, niektóre szczepy bakteryjne mogą doprowadzić do rozwoju wstrząsu septycznego, który jest zagrożeniem dla życia. Szczególnie alarmującymi objawami są: ból, zaczerwienienie i obniżenie ostrości wzroku. Ich wystąpienie zawsze powinno skłonić pacjenta do zgłoszenia się do okulisty - mówi prof. Robert Rejdak w programie “Oblicza Medycyny”.

Jak sugerują wyniki badań klinicznych, krople do oczu z niską dawką atropiny mogą spowolnić postęp krótkowzroczności u dzieci, ponieważ hamują nadmierne powiększanie się oka – informuje pismo „JAMA Ophthalmology”.

Zaburzenia widzenia są często jednym z pierwszych objawów stwardnienia rozsianego. Jednocześnie w leczeniu tej choroby szczególne znaczenie odgrywa czas. Z tego względu często to właśnie od okulisty zależy, czy pacjent odpowiednio wcześnie trafi pod opiekę neurologa i zostanie poddany terapii.

Dzięki najnowszym zdobyczom mikroskopii i hodowli tzw. organoidów naukowcy precyzyjnie opisali budowę i rozwój siatkówki człowieka. Podobnymi metodami chcą badać inne tkanki i narządy, w tym mózg

W trakcie konferencji, która odbędzie się w dniach 12-13 maja 2023 roku w hotelu Vienna House Easy by Wyndham w Katowicach, zostaną przedstawione najnowsze innowacyjne osiągnięcia współczesnej okulistyki.

W piątek 21. kwietnia rozpoczyna się druga edycja kursu specjalistycznego dla okulistów organizowana przez Europejską Szkołę Zaawansowanych Studiów Okulistycznych (European School for Advanced Studies in Ophthalmology, ESASO).

Narodowy Fundusz Zdrowia planuje wprowadzić odrębne finansowanie w chirurgii naczyniowej, kardiochirurgii, chirurgii ogólnej, nefrologii, urologii i okulistyce - wynika z projektu zmiany zarządzenia w sprawie określenia warunków zawierania i realizacji umów w rodzaju leczenie szpitalne oraz leczenie szpitalne.

Od 12 do 18 marca w całej Polsce można było bezpłatnie i bez skierowania wziąć udział w badaniach przesiewowych w kierunku jaskry – drugiej po zaćmie najczęstszej przyczyny ślepoty w krajach rozwiniętych. Badania realizowano w wybranych gabinetach i klinikach. Akcja realizowana była w 58 placówkach okulistycznych w 14 województwach.

Szacuje się, że w Polsce na którąś z postaci jaskry choruje ponad milion osób, jednak nawet połowa z nich może nie zdawać sobie z tego sprawy, dlatego kluczowa jest regularna kontrola okulistyczna w tym kierunku - zwraca uwagę prof. Robert Rejdak w rozmowie o mechanizmach powstawania, objawach, metodach leczenia jaskry, a także konsekwencjach nieleczenia.

W zwyrodnieniu plamki związanej z wiekiem (AMD) szczególnie istotna jest szybka diagnoza, bo choroba grozi utratą widzenia. Tymczasem 30 proc. Polaków nigdy nie było u okulisty; nikt też nie wie, co to jest test Amslera, który lekarz rodzinny powinien proponować każdemu pacjentowi 50+. Choć eksperci wskazują, że leczenie nAMD w Polsce stoi na wysokim poziomie, nadal jest bardzo dużo do zrobienia.

Z pilotażowego programu badań wzroku pod kątem wczesnej diagnostyki cukrzycowego obrzęku plamki (DME) i z wykorzystaniem sztucznej inteligencji do końca 2023 roku skorzysta 5 tys. pacjentów chorujących na cukrzycę z województwa lubelskiego.

W dniach 12-18 marca w całej Polsce będzie można zbadać się w kierunku jaskry, która jest drugą po zaćmie najczęstszą przyczyną ślepoty w krajach rozwiniętych. Badania będą realizowane bezpłatnie i bez skierowania w wybranych gabinetach i klinikach. To bardzo ważna akcja szczególnie w kontekście faktu, że około 70 proc. przypadków choroby jest wykrywana zbyt późno, by uratować widzenie.

Ministerstwo Zdrowia poszerza koszyk świadczeń gwarantowanych w ambulatoryjnej opiece specjalistycznej. Skorzystają pacjenci z różnymi schorzeniami narządu wzroku.

Polskie Towarzystwo Okulistyczne ogłosiło nabór gabinetów i poradni okulistycznych do VII edycji ogólnopolskiej akcji „Polscy Okuliści Kontra Jaskra”. Rejestracja placówek jest bezpłatna i trwa do 3 marca.

W Lublinie w latach 2015-2022 przebadano w sumie ponad 11,3 tys. dzieci. Wady wzroku u 3,2 tys. uczniów, czyli u 28 proc. przebadanej populacji.

Pandemia tylko na krótko zachwiała procesem transplantacji rogówki. W 2022 roku w Polsce wykonano 1335 takich przeszczepień. Najwięcej – 555 – w ośrodkach okulistycznych w woj. śląskim. Na taki przeszczep czeka obecnie ok. 4 tys. pacjentów, a średni czas oczekiwania wynosi trzy lata – podano podczas konferencji w Zabrzu.

Jako okuliści apelujemy do decydentów, aby skierowania od lekarzy rodzinnych zostały zniesione, ponieważ nie wnoszą one nic do procesu diagnostyczno-terapeutycznego. Pacjent mający jakikolwiek problem ze wzrokiem powinien kierować się bezpośrednio do okulisty, bez niepotrzebnej straty czasu - mówi prof. Robert Rejdak, prezes Stowarzyszenia Chirurgów Okulistów Polskich, wskazując najważniejsze wyzwania na rok 2023 w okulistyce.

Dziecko obuocznie niewidome przeszło dwa udane przeszczepy w ciągu miesiąca. Dzięki temu jest szansa na pełne odzyskanie wzroku. Już używa oka, które przeszczepione było miesiąc temu - poinformował w piątek (13 stycznia) dr hab. Dariusz Dobrowolski, który operował chłopczyka.

Nowo odkryty mechanizm molekularny wskazuje na związek otyłości z powodującym utratę wzroku zwyrodnieniem plamki żółtej - alarmują naukowcy na łamach „Science”.

Cukrzycowy obrzęk plamki powoduje uszkodzenie centralnego widzenia i nieleczony prowadzi do znacznego pogorszenia wzroku, a nawet nieodwracalnej ślepoty, a tym samym trwałego inwalidztwa - mówi prof. Robert Rejdak w rozmowie na temat tej jednostki chorobowej, a także wykorzystania technik telemedycznych w okulistyce, które mogą pomóc w szybszej i skuteczniejszej diagnostyce.

Szacuje się, że ponad połowa Polaków chorujących na jaskrę nie ma świadomości swojej choroby. O potrzebie edukacji społeczeństwa i prowadzeniu badań w kierunku jaskry rozmawiamy z prof. dr hab. n. med. Bożeną Romanowską-Dixon.

Nawet połowa osób cierpiących w Polsce na jaskrę nie ma świadomości swojej choroby. Nieleczona jaskra może prowadzić do całkowitej utraty wzroku, dlatego tak ważne jest, aby rozpoznawać ją na czas - przekonuje prof. dr hab. n. med. Bożena Romanowska-Dixon.

Ukraiński paraolimpijczyk Serhij Sydorenko, który po oparzeniu obu oczu od 30 lat widział jedynie ruch i światło, dzięki operacji w Katowicach odzyskał wzrok. - Nigdy nie zapomnę, jak spojrzał żonie w oczy. Nie zapomnę wyrazu szczęścia w jego zdrowych oczach - powiedział prof. Edward Wylęgała, który wykonał zabieg.

Gigant farmaceutyczny sprzedał pięć swoich leków okulistycznych firmie Harrow za kwotę 175 milionów dolarów. Chodzi między innymi o krople do oczu do rekonwalescencji po operacji zaćmy i krople do oczu na bakteryjne zapalenie spojówek.

Czerniak to grupa nowotworów, która wywodzi się z melanocytów – komórek barwnikowych i może rozwinąć się w tych narządach, w których występują komórki barwnikowe, może więc dotyczyć także oka. Czerniak oka rozwija się bezobjawowo, zanim pojawi się jakakolwiek widoczna zewnętrzna zmiana.

Techniki edycji genów umożliwiają już naprawę mutacji genetycznych w żyjących komórkach, również w oku. Mógłby to być przełom w leczeniu np. jaskry prowadzącej do ślepoty. Pierwsze badania na ludziach mogłyby wystartować za 5-7 lat.