Transplantologia

Polska transplantologia odnotowała wzrost przeszczepów – wynika z najnowszych danych organizacji Poltransplant. W 2022 r. przeszczepiono 1399 narządów, o ponad 120 więcej niż rok wcześniej.

W Polsce, porównując lata pandemiczne 2021-2022 
z rokiem 2019, widzimy spadek liczby przeszczepień o ok. 20 proc. Wybuch pandemii spowodował, że spadliśmy w tych statystykach do pewnego poziomu i nie możemy się odbić - mówi prof. Maria Alicja Dębska-Ślizień, prezes Polskiego Towarzystwa Transplantacyjnego.

Gdybyśmy się chcieli zastanowić nad tym, dlaczego w Polsce dawców organów, nie tylko nerek, jest tak mało, to musielibyśmy przystąpić do długiej debaty. Jest to spowodowane wieloma czynnikami, jednym z zasadniczych jest nie najlepsza organizacja ochrony zdrowia w Polsce. Jest tak skonstruowana, że o dawcach się po prostu nie myśli - mówi chirurg i transplantolog dr hab. n. med. Piotr Domagała.

W skali całego kraju w obu klinikach Uniwersyteckiego Centrum Klinicznego Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego (UCK WUM) przeprowadzono 56 proc. wszystkich zabiegów przeszczepień nerki od żywego dawcy (41 na 73). UCK WUM jest niekwestionowanym liderem w przeszczepieniach tego rodzaju - podsumowało Centrum.

Trzy lata po przeszczepieniu płuc kobieta zaszła w ciążę. Pacjentka była przygotowywana do ciąży i monitorowana w jej trakcie przez specjalistów ze Śląskiego Uniwersytetu Medycznego. Poród miał miejsce w Uniwersyteckim Centrum Zdrowia Kobiety i Noworodka Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego. Wykonano cesarskie cięcie.

W Polsce wciąż jest za mało przeszczepień. Dużym problemem jest pozyskiwanie potrzebnych do tego narządów. W efekcie czas oczekiwania na przeszczepienie jest u nas zdecydowanie dłuższy niż w czołowych państwach Unii Europejskiej. W ocenie ekspertów krajowa transplantologia wymaga pilnych zmian. Jakich?

11 listopada w Centralnym Szpitalu Klinicznym MSWiA w Warszawie odbyło się pierwsze przeszczepienie płuc w Warszawie i na Mazowszu. 64-letnia pacjentka z Żor przed przeszczepieniem cierpiała na przewlekłą obturacyjną chorobę płuc, była pacjentka leżącą, wymagającą stałej tlenoterapii.

We włoskim mieście Piza lekarze przeprowadzili operację przeszczepu wątroby od kobiety, która zmarła w wieku 100 lat i 10 miesięcy, stając się tym samym najstarszym dawcą organów na świecie - poinformowała "La Repubblica".

Odpowiednia koordynacja i zaangażowanie medyków, policji, wojska oraz straży granicznej pozwoliły na uratowanie trzech osób, które pilnie potrzebowały przeszczepów. W ciągu dwóch dni służby wzięły udział w transporcie dwóch serc oraz wątroby - podkreślił rzecznik Komendy Głównej Policji insp. Mariusz Ciarka.

Pół grzyba (muchomora zielonkawego, “sromotnikowego” - red.) jest dawką w zupełności wystarczającą, by doprowadzić do całkowitej niewydolności wątroby. Od razu determinuje do konieczności rozważenia przeszczepu narządu - ostrzega dr Zenon Czajkowski z oddziału anestezjologii, intensywnej terapii i zatruć szpitala wojewódzkiego w Szczecinie.

Jak donoszą naukowcy z University of Texas (USA), istnieje niewielka, choć cały czas rosnąca pula przeszczepionych wątrób, które funkcjonują ponad sto lat.

Kardiochirurdzy z WUM przeprowadzili pierwsze wszczepienie sztucznej komory serca. To ultranowoczesne urządzenie nowej generacji jest coraz częściej wykorzystywane, by uniknąć transplantacji serca.

Szacuje się, że w związku z wojną w Ukrainie w Polsce przebywało nawet 5 mln mieszkańcoiw tego kraju. Kilku pacjentów w Śląskim Centrum Chorób Serca w Zabrzu otrzymało narządy od obywateli Ukrainy. - Mogliśmy się odwdzięczyć przeszczepiając płuca Olenie - mówi lekarz Maciej Urlik.

"Przy kawie o transplantologii" to cykl wywiadów "na żywo" z osobowościami polskiej medycyny transplantacyjnej oraz osobami po przeszczepieniu - dawcami rodzinnymi i biorcami, przygotowany z okazji 21. Biegu po Nowe Życie.

Gdy policyjni lotnicy zbliżali się do Elbląga, zauważyli podejrzaną uprawę na polanie w środku zalesionego terenu. Nie mogli jednak przyjrzeć się jej bliżej z uwagi na cenny ładunek, który mieli na pokładzie i ograniczony czas. Postanowili jednak, że w drodze powrotnej spokojnie sprawdzą rejon uprawianej konopi – opisuje naczelnik Zarządu Lotnictwa Policji Głównego Sztabu Policji KGP insp. pil. Robert Sitek.

W Warszawskim Uniwersytecie Medycznym w ostatnich kilku tygodniach wykonano dwa pilne, ratujące życie przeszczepy serca u nastoletnich pacjentów. Jednocześnie były to dwa pierwsze przeszczepy tego narządu w WUM. Na podobną transplantację czeka już kolejny nastolatek.

Z pomocą specjalnego enzymu zespół naukowców z University of Cambridge usunął z nerki przeznaczonej do przeszczepu antygeny typowe dla grupy krwi, dzięki czemu nerka nabrała cech narządu człowieka o grupie krwi 0.

Pilnych reform w naszym kraju wymagają zasady alokacji narządów dla chorych z przewlekłymi chorobami wątroby - wskazują prof. Piotr Milkiewicz i prof. Maciej Wójcicki z Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego, z którymi rozmawiamy o trudnych początkach transplantacji wątroby, obecnej sytuacji i wyzwaniach na tym polu.

Lekarze są przemęczeni, pracują na wielu etatach. Prościej jest po zrobieniu komisji mózgu i orzeczeniu śmierci wyłączyć respirator, pójść do domu i zapomnieć, że jest osoba, która mogłaby zostać dawcą. Tymczasem koordynowanie procesu dawstwa trwa godzinami - podkreśla prof. dr hab. n. med. Wojciech Lisik, zastępca dyrektora ds. transplantologii Uniwersyteckiego Centrum Klinicznego Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego.

Z pomocą specjalnego płynu badacze z Yale University (USA) przywrócili do życia niektóre komórki i narządy nieżyjącej od godziny świni. Podobna technika mogłaby pomagać m.in. w przechowywaniu organów do przeszczepów czy ratowaniu ludzi po udarach lub zawałach.

Anatomiczne różnice między świńskimi i ludzkimi organami są często niewielkie. Serce czy nerka mogą działać niemal tak samo jak naturalny narząd człowieka - mówi transplantolog, prof. dr hab. n. med. Zbigniew Włodarczyk.

Pierwszy na świecie przeszczep serca od HIV-dodatniego dawcy dla HIV-dodatniego biorcy został wykonany w szpitalu w Nowym Jorku. Kobieta przeszła zabieg wczesną wiosną w szpitalu Montefiore Health System w Bronksie.

Zgodę Ministerstwa Zdrowia na transplantacje serca i płuc otrzymała Klinika Kardiochirurgii Uniwersyteckiego Centrum Klinicznego WUM. Planowane są nie tylko oddzielne przeszczepy serca i płuc, ale też wielonarządowe, równoczesne przeszczepienia serca i płuc, serca i wątroby, serca i nerki.

Centralny Szpital Kliniczny MSWiA w Warszawie otrzymał decyzję Ministra Zdrowia pozwalającą na przechowywanie i przeszczepianie płuc w ramach działalności Kliniki Kardiochirurgii – podała w środę placówka.

Chirurdzy z New York University (NYU) z powodzeniem przeszczepili genetycznie zmodyfikowane świńskie serca dwóm osobom ze stwierdzoną śmiercią mózgową. Długofalowym celem jest wykorzystanie narządów pochodzenia zwierzęcego do rozwiązania problemu niedoboru ludzkich narządów do przeszczepu.

Do 31 maja 2023 r. ma być oddany do użytku nowy, w pełni funkcjonujący, system rejestrów transplantacyjnych z funkcjonalnościami, m.in. algorytmem doboru dawców - przekazała Agnieszka Beniuk-Patoła z departamentu lecznictwa MZ podczas posiedzenia sejmowej Komisji Zdrowia.

Zwiększenie liczby przeszczepień od żywych dawców nerek to doskonały sposób, by zwiększyć w Polsce ogólną liczbę transplantacji. Obecnie stanowią one w naszym kraju zaledwie 5 proc. wszystkich przeszczepień nerek. Dla porównania, w niektórych krajach odsetek ten sięga 40, a nawet 50 proc. — zauważa prof. Roman Danielewicz, przedstawiając sytuację polskiej transplantologii po jej załamaniu w latach 2020-2021, spowodowanym pandemią.

Zespół lekarzy z Zurychu przeszczepił pacjentowi onkologicznemu wątrobę, którą wcześniej poddano procesowi pozaustrojowej regeneracji. Od zabiegu minął rok, stan chorego jest dobry. - To kolejny krok milowy dokonany przez naukowców z Zurychu - komentuje dla “Pulsu Medycyny” prof. Wojciech Lisik.

Jak informuje resort zdrowia, osoby zaszczepione przed transplantacją komórek krwiotwórczych (HCT) lub terapią CAR-T podlegają powtórzeniu schematu wykonanego szczepienia przeciw COVID-19 po upływie ≥3 miesięcy (12 tygodni) od wykonanych wskazanych zabiegów lub terapii.

Coraz więcej osób czeka na przeszczep, jednak liczba dawców nie wzrasta, a wręcz maleje. Jednym z powodów był stały niedobór organów do transplantacji, innym niedoszacowana i nieaktualizowana od 2013 roku wycena procedur transplantacyjnych, co z kolei negatywnie wpływało na aktywność szpitali w pozyskiwaniu narządów – wynika raportu Najwyższej Izby Kontroli.