„Za jakiś czas epidemia SARS-CoV-2 zacznie wygasać, ale z jej skutkami, m.in. gospodarczymi czy społecznymi, będziemy zmagać się jeszcze bardzo długo. Obecna sytuacja pokazała, że proces reformy psychiatrii, transformujący od modelu izolacyjnego w kierunku opieki środowiskowej, był krokiem w dobrą stronę” – mówi prof. dr hab. n. med. Piotr Gałecki, krajowy konsultant w dziedzinie psychiatrii.
Weryfikacja tożsamości pacjenta to największe wyzwanie dla lekarzy udzielających wizyt online. „W przypadku pacjentów pierwszorazowych nawet okazanie dowodu osobistego nie daje nam 100-proc. gwarancji, że dokument należy do okaziciela i nie jest sfałszowany. Obawiamy się tego, gdyż osoba podszywająca się pod kogoś innego może wyłudzić e-recepty na leki” – zauważa prof. dr hab. n. med. Marek Krzystanek, przewodniczący Sekcji Naukowej Telepsychiatrii Polskiego Towarzystwa Psychiatrycznego, w rozmowie z "Pulsem Medycyny".
W ostatnim czasie pojawiły się doniesienia naukowe sugerujące związek społecznej izolacji ze zwiększonym stężeniem białek ostrej fazy we krwi: białka C-reaktywnego i fibrynogenu. Jak bardzo stres wpływa na zwiększony poziom markerów stanu zapalnego w organizmie? – na to i inne pytania w rozmowie z "Pulsem Medycyny" odpowiada dr n. med. Tomasz M. Gondek, specjalista psychiatra, członek komitetu Early Career Psychiatrists Committee Europejskiego Towarzystwa Psychiatrycznego.
„W dzisiejszych warunkach zalecałabym, aby leczenie przeciwdepresyjne senior rozpoczynał u swojego lekarza rodzinnego, który zna pacjenta. Jeśli jednak zgłosi się do psychiatry, przy pierwszej tele- lub wideokonsultacji powinien być obecny krewny lub opiekun” - mówi w rozmowie z Pulsem Medycyny prof. dr hab. n. med. Joanna Rymaszewska, kierownik Kliniki Psychiatrii Uniwersyteckiego Szpitala Klinicznego we Wrocławiu.
Jak izolacja wpływa na kondycję psychiczną dziecka? Jakie zmiany w jego zachowaniu powinny zaniepokoić rodziców? Rozmawiamy o tym z dr n. med. Lidią Popek, specjalistą psychiatrii dzieci i młodzieży, psychoterapeutą, superwizorem, ordynatorem Oddziału Psychiatrycznego dla Dzieci w Józefowie Mazowieckiego Centrum Neuropsychiatrii.
Trwająca pandemia koronawirusa budzi w społeczeństwach ogromny niepokój, nawet strach. Osobami szczególnie narażonymi na związany z tym stres są chorzy na nowotwory. O tym, jak mogą sobie radzić w tej trudnej dla nich sytuacji i jakiego wsparcia oczekują ze strony pracowników ochrony zdrowia, rozmawiamy z Adrianną Sobol, psychoonkologiem.
"Spadek aktywności życiowej związanej z izolacją społeczną osób z otępieniem może mieć realne przełożenie na ich długofalowe funkcjonowanie oraz progresję choroby. (...) Niezbędne jest zatem zaplanowanie i wdrożenie nowych metod opieki umożliwiających zminimalizowanie wspomnianych zjawisk negatywnych w sposób niewpływający na ryzyko epidemiologiczne tej grupy pacjentów" - zaleca Polskie Towarzystwo Psychiatryczne w dokumencie "Epidemia SARS-CoV-2 a populacja osób z otępieniem".
Strach przed koronawirusem, konieczność izolacji, niepewna przyszłość – obecna sytuacja odbija się na kondycji psychicznej Polaków. „Obserwujemy duże nasilenie zaburzeń snu, lękowych i depresyjnych. Stają się one udziałem także osób, które przed pandemią nie miały takich problemów” - mówi dr n. med. Sławomir Murawiec, specjalista psychiatra, członek zarządu głównego Polskiego Towarzystwa Psychiatrycznego.
O trudnościach w postawieniu diagnozy schizofrenii wśród dzieci i młodzieży, częstości jej występowania oraz pierwszych niespecyficznych objawach tego rzadkiego psychicznego schorzenia rozmawiamy z dr hab. n. med. Barbarą Remberk, kierownikiem Kliniki Psychiatrii Dzieci i Młodzieży, konsultantem krajowym w dziedzinie psychiatrii dzieci i młodzieży.
Telekonsultacje psychologiczne oraz psychiatryczne będą dostępne zarówno dla pacjentów jak i pracowników ochrony zdrowia. Każda osoba zainteresowana taką pomocą po przekazaniu informacji o potrzebie interwencji na adres mailowy bądź telefon zostanie umówiona na tele- lub wideokonsultacje.
Co zrobić, by przetrwać domową izolację w jak najlepszej kondycji psychicznej? „Na pewno negatywnie będzie działał tzw. efekt piżamy. Brak celu, zadań, pewnej dyscypliny sprawi, że będziemy reagować napięciem, frustracją. Przed nadmiarem negatywnych emocji i narastaniem konfliktów może zabezpieczyć przygotowanie planu działań. Warto ustalić z rodziną, co będziemy robić, kto, kiedy i jak? Zaplanujmy czas wspólny, ale zadbajmy też o chwile i przestrzeń dla samego siebie” – radzi dr Ewa Jarczewska-Gerc, psycholog społeczny z Uniwersytetu SWPS.
Polskie Towarzystwo Onkologiczne sięga po sprawdzone wzorce. W celu utrzymania dobrostanu psychicznego personelu medycznego w obliczu pandemii COVID-19 rekomenduje skorzystanie z zaleceń przygotowanych przez dr Julie Highfield, konsultanta psychologii klinicznej z Cardiff Critical Care w Walii.
W związku z zagrożeniem epidemicznym konsultant krajowy w dziedzinie psychiatrii wystosował zalecenia dla lekarzy pracujących w gabinetach prywatnych. Prof. Piotr Gałecki rekomenduje, aby - kiedy to tylko możliwe - pacjentom udzielać teleporad.
Czy strach przed koronawirusem utrwali się wśród Polaków? "Nie demonizowałbym tego. Gdy pojawia się zagrożenie, to pojawia się także reakcja adaptacyjna na nie. Zaczynamy analizować to, co słyszymy, stajemy się bardziej krytyczni. Niejako przyzwyczajamy się do sytuacji zagrożenia. To mechanizm wykształcony w trakcie milionów lat ewolucji. Dzięki procesom adaptacyjnym, mimo zagrożenia, jesteśmy w stanie zająć się codziennymi obowiązkami. Taka adaptacja trwa ok. 2 tygodni. Gdy się dokonuje, strach maleje” - mówi w rozmowie z "Pulsem Medycyny" prof. dr hab. n. med. Piotr Gałecki, konsultant krajowy w dziedzinie psychiatrii.
Polacy są na trzecim miejscu wśród 9 społeczeństw Europy, ankietowanych pod kątem częstości występowania zjawiska wypalenia zawodowego – wynika z badania firmy STADA „The Future of Your Health” 2019. W ubiegłym roku Światowa Organizacja Zdrowia uznała wypalenie za objaw chorobowy, umieszczając go w najnowszej Międzynarodowej Statystycznej Klasyfikacji Chorób i Problemów Zdrowotnych (ICD-11). Są nim zagrożone szczególnie osoby pracujące w zawodach społecznych, związanych z pomaganiem innym ludziom i edukacją. O profilaktyce, samym zjawisku w środowisku medycznym oraz swoim doświadczeniu opowiada dr. n. med. Jarosław Michał Deszczyński, dyrektor medyczny Paley European Institute.
W ramach tegorocznej kampanii społeczno-edukacyjnej Forum Przeciw Depresji, która nosi hasło „Znikające dzieci. Stop samobójstwom w Nastoletniej Depresji, odbędą się m.in. szkolenia dla nauczycieli wraz z lekcją pokazową na temat depresji.
Wszystkie wojewódzkie oddziały NFZ ogłosiły już konkursy, w których ma być wyłonione ok. 300 poradni psychologiczno-psychoterapeutycznych dla dzieci i młodzieży. Pierwsze takie placówki powinny zacząć działać od 1 kwietnia – zapowiedziała wiceminister zdrowia Józefa Szczurek-Żelazko.
Depresja jest jednym z najczęściej rozpoznawanych zaburzeń psychicznych na świecie. Co więcej, jej rozpowszechnienie z roku na rok wzrasta, stanowiąc poważny problem medyczny, społeczny, także ekonomiczny. Z ostatnich badań wynika, że skłonność do stanów depresyjnych może kształtować się już w bardzo wczesnym dzieciństwie, a nawet w życiu płodowym.
Prof. dr hab. Agata Szulc z Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego oraz prof. dr hab. Piotr Gałecki z Uniwersytetu Medycznego w Łodzi otrzymali wyróżnienie od ministra zdrowia za znaczące osiągnięcia w zakresie działalności dydaktycznej w dziedzinie psychiatrii.
Problem z nadużywaniem alkoholu może mieć nawet 3 mln Polaków. Jak zmienia się profil osób uzależnionych od alkoholu oraz co ma im do zaoferowania finansowany ze środków publicznych system opieki zdrowotnej? Rozmawiamy o tym z Jadwigą Fudałą z Państwowej Agencji Rozwiązywania Problemów Alkoholowych.
Co poza lekami ma do zaoferowania publiczny system ochrony zdrowia pacjentom, którzy pragną pozbyć się nałogu palenia? Zapytaliśmy Magdalenę Cedzyńską, kierownika Poradni Pomocy Palącym w Centrum Onkologii — Instytucie im. Marii Skłodowskiej--Curie w Warszawie.
Nowy model opieki psychiatrycznej dzieci i młodzieży opierać się będzie przede wszystkim na specjalistycznym wsparciu najmłodszych pacjentów w ich najbliższym środowisku - zapowiedziała na konferencji prasowej 10 stycznia wiceminister zdrowia Józefa Szczurek-Żelazko.
„Bez wątpienia do najważniejszych spraw w psychiatrii 2019 roku należy realizacja programu pilotażowego, wprowadzającego nowy model opieki środowiskowej. Dzięki temu opieka psychiatryczna ma być bardziej przyjazna, dostępna, blisko domu. Obecnie działa 27 Centrów Zdrowia Psychicznego” — mówi prof. dr hab. n. med. Jerzy Samochowiec, prezes Polskiego Towarzystwa Psychiatrycznego, które wspierało realizację pilotażu.
Zaburzenia w pracy układu immunologicznego mogą korelować z chorobami psychicznymi. Odkrycie to otworzyło nowe ścieżki w leczeniu m.in. depresji. „Oddziaływanie na układ odpornościowy to jeden z ważnych celów terapeutycznych w leczeniu poważnych zaburzeń psychicznych. Duże nadzieje są wiązane z lekami biologicznymi, które mogą być szansą dla pacjentów z dotychczas lekooporną depresją” — mówi prof. Piotr Gałecki, krajowy konsultant w dziedzinie psychiatrii.
Pilotażowy program centrów zdrowia psychicznego, uruchomiony w lipcu 2018 r., nie obejmuje dziś jedynie dwóch województw: wielkopolskiego i opolskiego. Zgodnie z projektem rozporządzeniem ministra zdrowia, wielkopolskie i opolskie mają dołączyć do pilotażu 2 stycznia 2020 r.