Onkologia

Prof. dr hab. n. med. Wojciech Zegarski został powołany na stanowisko konsultanta krajowego w dziedzinie chirurgii onkologicznej.

Pacjenci Instytutu Centrum Zdrowia Matki Polki w Łodzi zyskali dostęp do metody diagnostyki nowotworów, opartej na analizie DNA guza. ICZMP podpisał w tej sprawie umowę z poznańską firmą MNM Diagnostics - poinformowała firma MNM Diagnostics.

Postęp w opiece nad kobietami z rakiem piersi w Polsce jest bezdyskusyjny. Niepokojący jest spadek skuteczności leczenia tego nowotworu, jaki występował już przed pandemią. Niestety, COVID-19 jeszcze bardziej może to pogłębić – ostrzega raport organizacji Polskie Amazonki Ruch Społeczny.

Wiele założeń Narodowej Strategii Onkologicznej (NSO) na 2020 r. zostało wprowadzonych w życie, nad pozostałymi wciąż toczą się prace. Ich wdrożenie zostało przełożone na przyszły rok lub późniejszy termin. To, czy zostaną zrealizowane, zależy od harmonogramu i budżetu NSO, które wciąż nie zostały zatwierdzone przez Ministerstwo Zdrowia. Eksperci czekają na ostateczne decyzje resortu w tej sprawie.

W 2020 r. epidemia COVID-19 wpłynęła przede wszystkim na sytuację finansową szpitali onkologicznych. Pełnoprofilowe ośrodki onkologiczne jako jedne z nielicznych nie wstrzymały swojej działalności po wybuchu epidemii - mówi dr hab. n. med. Adam Maciejczyk, dyrektor Dolnośląskiego Centrum Onkologii, prezes Polskiego Towarzystwa Onkologicznego.

Rok 2020 przyniósł wiele zmian w programie lekowym leczenia zaawansowanego nieresekcyjnego i przerzutowego czerniaka. Poszerzono nie tylko dostęp do nowych terapii, ale także wprowadzono rozwiązania systemowe, które uelastyczniły program. O najważniejszych zmianach w leczeniu czerniaka rozmawiamy z prof. dr. hab. n. med. Piotrem Rutkowskim, kierownikiem Kliniki Nowotworów Tkanek Miękkich, Kości i Czerniaków Narodowego Instytutu Onkologii im. Marii Skłodowskiej-Curie – Państwowego Instytutu Badawczego w Warszawie.

Rok 2020 przyniósł rejestrację w Europejskiej Agencji Leków nowej kombinacji leków ukierunkowanych molekularnie dla pacjentów z mutacją V600E w genie BRAF. Skuteczność połączenia enkorafenibu z cetuksymabem potwierdziło badanie BEACON CRC. Leczenie to wciąż jednak nie jest dostępne dla polskich pacjentów w ramach programu lekowego leczenia zaawansowanego raka jelita grubego – rozmawiamy ze specjalistą onkologii klinicznej dr n. med. Urszulą Czernek.

Nawet 30 proc. pacjentek z rakiem HER2+, u których zastosowano leczenie uzupełniające, może rozwinąć progresję choroby w perspektywie 10 lat. Najnowsze badania potwierdzają, że wydłużenie czasu leczenia pooperacyjnego przez podanie neratynibu po uprzedniej terapii trastuzumabem przynosi tym chorym dodatkową korzyść. Niestety lek nadal nie jest w Polsce refundowany – rozmawiamy z dr. hab. n. med. Tadeuszem Pieńkowskim, prof. nadzw. CMKP.

Podczas tegorocznej edycji konferencji „Polityka lekowa”, w panelu poświęconym onkologii w dobie COVID-19 i dostępowi do nowoczesnych terapii stwierdziłem, że leczenie sekwencyjne jest zazwyczaj mniej skuteczne w onkologii niż stosowanie terapii łączonych.

Trzy pionierskie zabiegi naświetlania niskimi dawkami promieniowania jonizującego u chorych z ciężkim przebiegiem COVID-19 przeprowadzili w ostatnich dniach radioterapeuci z Narodowego Instytutu Onkologii w Gliwicach. To efekt współpracy ze specjalistami z Kliniki Chorób Zakaźnych i Hepatologii Śląskiego Uniwersytetu Medycznego oraz Szpitala Specjalistycznego Nr 1 w Bytomiu, którzy kwalifikują pacjentów do tego autorskiego projektu.

Nie sądzę, abyśmy mieli coś zmieniać w założeniach Narodowej Strategii Onkologicznej. Pandemia jedynie opóźniła harmonogramy, a najbardziej dotknięta pandemią została profilaktyka – uważa przewodniczący NSO prof. Piotr Rutkowski.

Agencja Badań Medycznych ogłosiła zwycięzcę konkursu na grant w wysokości 100 mln złotych na rozwój polskiej terapii leczenia nowotworów przy użyciu modyfikowanych genetycznie limfocytów T (CAR-T cells). W ramach projektu powstanie m.in. specjalistyczne laboratorium.

Podczas grudniowej debaty dotyczącej terapii CAR-T eksperci poruszyli wątki dotyczące dostępu do tej metody leczenia w naszym kraju, jej modelu finansowania oraz opowiedzieli o swoich doświadczeniach związanych z leczeniem za pomocą terapii CAR-T pierwszych polskich chorych.

Choroby nowotworowe u dzieci występują rzadko i stanowią ok. 1-1,5 proc. wszystkich nowotworów złośliwych. Częstość występowania waha się od 125 do 160 przypadków na 1 mln w populacji do 14. r.ż. W Polsce rejestruje się 1000-1200 nowych zachorowań rocznie. Nowotwory są trzecią — po wypadkach i zatruciach — przyczyną zgonów w populacji pediatrycznej.

Stosowanie terapii personalizowanych wydaje się być w przyszłości standardem postępowania terapeutycznego, szczególnie w onkologii. Aby jednak było to możliwe, lekarze prowadzący terapię muszą dysponować pewnymi narzędziami, które pozwolą im leczyć chorych zgodnie z najnowszymi wytycznymi.

Na pytania dotyczące terapii pacjentów z przewlekłą białaczką limfocytową (PBL) odpowiada prof. dr hab. n. med. Krzysztof Giannopoulos, kierownik Zakładu Hematoonkologii Doświadczalnej Uniwersytetu Medycznego w Lublinie.

Na pytania dotyczące terapii pacjentów z rakiem płuca odpowiada prof. dr hab. n. med. Maciej Krzakowski, kierownik Kliniki Nowotworów Płuca i Klatki Piersiowej Narodowego Instytutu Onkologii im. Marii Skłodowskiej-Curie – Państwowego Instytutu Badawczego w Warszawie, konsultant krajowy w dziedzinie onkologii klinicznej.

Do ośrodków onkologicznych coraz częściej zgłaszają się pacjenci z bardziej zaawansowanymi nowotworami. Nie czekajmy na koniec pandemii - alarmuje prof. dr hab. n. med. Maciej Krzakowski, konsultant krajowy w dziedzinie onkologii klinicznej.

Pierwszy w Polsce zabieg przezskórnej krioablacji raka nerki pod kontrolą tomografii komputerowej wykonali - w szpitalu przy ul. Banacha w Warszawie - specjaliści II Zakładu Radiologii WUM.

Występowanie raka u kobiet ciężarnych, co do przyczyny łączone z coraz późniejszym macierzyństwem, choć rzadkie, nadal jest dla medycyny wyzwaniem. W Europie choroba onkologiczna, najczęściej rak sutka, jest wykrywana u 1-2 kobiet ciężarnych na 2000. W Polsce w 2017 r. zespół ekspertów stworzył „Standardy postępowania diagnostyczno-terapeutycznego u kobiet w ciąży chorych onkologicznie”. O tym, jak dziś przebiega proces ich leczenia, rozmawiamy z dr. hab. n. med. Jackiem Sieńko.

Podczas 10. jubileuszowej edycji konferencji „Polityka lekowa” w panelu poświęconym onkologii w dobie szerzącego się COVID-19 eksperci dyskutowali o dostępie do specjalistów, realizacji programów lekowych oraz najbardziej palących potrzebach refundacyjnych w tym szczególnym czasie.

Doniesienia z kolejnych konferencji naukowych potwierdzają, że inhibitory CDK4/6 wykazują skuteczność w leczeniu chorych na zaawansowanego ER-dodatniego HER2-ujemnego raka piersi. We wrześniu 2020 r. przedstawiono kolejne dane dotyczące rybocyklibu, jednego z inhibitorów CDK 4/6 [1, 2].

Chorzy na zaawansowanego raka jelita grubego z potwierdzoną mutacją V600E w genie BRAF, dzięki prawidłowo przeprowadzonej ścieżce diagnostycznej, mają możliwość otrzymywania terapii ukierunkowanej molekularnie, która znacząco wpływa na długość ich życia. Kombinacja leków, której skuteczność została potwierdzona w badaniu BEACON CRC, nie jest jednak w Polsce dostępna w ramach programu lekowego leczenia pacjentów z zaawansowanym rakiem jelita grubego.

Minister zdrowia Adam Niedzielski powołał w resorcie zespół do opracowania planu naprawczego odbudowy profilaktyki onkologicznej w związku z pandemią SARS-CoV-2.

Wyniki najnowszych badań, omówione podczas tegorocznych kongresów ESMO i ASCO, wskazują, że skuteczne leczenie chorych na zaawansowanego raka wątrobowokomórkowego (HCC) powinno opierać się na dwóch liniach terapii u osób zakwalifikowanych do leczenia. Dane pochodzące z badania CELESTIAL potwierdzają, że stosowanie kabozantynibu w II linii leczenia znacząco wydłuża czas przeżycia całkowitego oraz czas bez progresji choroby, a także korzystnie wpływa na odsetek obiektywnych odpowiedzi na leczenie.

Podczas wirtualnego kongresu ESMO 2020 mówiono o rozszerzeniu personalizowanego podejścia do chorych na raka piersi HER2-dodatniego. W Polsce wciąż niezaspokojoną potrzebą terapeutyczną w tym typie nowotworu jest brak dostępu do leku neratynib. Jego zastosowanie u pacjentki we wczesnym stadium zaawansowania raka zabezpiecza ją przed nawrotem choroby. O skali zachorowań na raka piersi, wysokim wskaźniku umieralności z jego powodu oraz trudnościach diagnostycznych i leczniczych w okresie pandemii rozmawiamy z dr. hab. n. med. Tadeuszem Pieńkowskim, prof. nadzw. CMKP.

Rak trzustki ma najniższy wskaźnik przeżycia wśród często występujących nowotworów złośliwych, jedynie wczesna diagnoza pozwala skutecznie go leczyć – alarmują specjaliści z okazji przypadającego 19. listopada Światowego Dnia Raka Trzustki.

Zaproszenie do kolejnego odcinka programu „Oblicza Medycyny” przyjął płk. dr hab. n. med. Witold Owczarek, prof. nadzw., z którym porozmawialiśmy o skórnych działaniach niepożądanych w przebiegu terapii zaawansowanego, nieresekcyjnego lub przerzutowego czerniaka.

„W ostatnich czasach jest intensywnie rozwijana technologia FLASH, czyli radioterapia z bardzo krótkim, milisekundowym czasem napromieniania. Prace prowadzone są również w kierunku odkrycia nowych substancji chemicznych, które miałyby pełnić funkcję radiouczulaczy, co pozwoliłoby na zmniejszenie potrzebnej dawki promieniowania” - wyjaśnia dr n. med. Bartosz Urbański z Wielkopolskiego Centrum Onkologii. Rozmawiamy z nim o nowoczesnych technikach radioterapii i kierunkach jej rozwoju.

Rak gruczołu krokowego jest jednym z najczęstszych nowotworów złośliwych wśród mężczyzn na całym świecie. Chorobę charakteryzuje znaczna dynamika wzrostu zachorowalności i utrzymująca się na stałym poziomie umieralność. W Polsce jest drugim co do częstości (po raku płuca) rozpoznaniem wśród guzów litych i stanowi ok. 20 proc. wszystkich zdiagnozowanych nowotworów złośliwych.