Forum Intensywnej Terapii 2026

Nie wystarczy już odhaczenie punktów w skali ani oparcie decyzji na pojedynczym biomarkerze. Najnowsze wytyczne Surviving Sepsis Campaign 2026 przesuwają akcent z automatycznych algorytmów na ocenę chorego, indywidualizację płynoterapii i szybsze rozpoczęcie leczenia tam, gdzie chory znajduje się w danym momencie: w karetce, na SOR-ze czy w oddziale. - Wracamy do rzetelnej oceny lekarza. Skale i biomarkery wspierają diagnostykę, ale nie zastępują decyzji przy łóżku chorego - mówi prof. Waldemar Goździk.

Opieka poresuscytacyjna to jeden z najtrudniejszych etapów leczenia chorego po nagłym zatrzymaniu krążenia. Nowe wytyczne Europejskiej Rady Resuscytacji wskazują, że warto prowadzić ją według określonego protokołu, który pomaga zespołowi wyznaczać cele terapii i podejmować decyzje w uporządkowany sposób.

W Polsce obrażenia spowodowane przez broń palną i wybuchy wciąż należą do rzadkości, nie mogą jednak pozostawać poza uwagą cywilnego systemu ochrony zdrowia. Jak podkreślał podczas 6. Forum Intensywnej Terapii prof. Waldemar Machała, przygotowanie do postępowania z tego typu urazami powinno obejmować cały łańcuch opieki — od ratowników medycznych i zespołów SOR po chirurgów oraz lekarzy intensywnej terapii.

W oddziale intensywnej terapii są sytuacje, w których kolejne procedury nie ratują już życia, lecz jedynie przedłużają odchodzenie. Dla zespołu OIT oznacza to jedną z najtrudniejszych decyzji: odstąpić od terapii daremnej. - Koniec działań ukierunkowanych na wyleczenie nie oznacza, że nasza praca jest zakończona - mówi mgr piel. Marzena Pęgiel. 12 maja obchodzony jest Międzynarodowy Dzień Pielęgniarek i Położnych.

Rok 2025 był najlepszy w historii polskiej transplantologii — według Ministerstwa Zdrowia wykonano łącznie 2404 transplantacje, a Poltransplant wskazuje na 2298 przeszczepień narządów od zmarłych dawców i 106 od dawców żywych. Prof. Radosław Owczuk podkreśla, że rekord nie oznacza wykorzystania wszystkich możliwości systemu. Dalszy wzrost zależy m.in. od aktywności szpitali w identyfikacji potencjalnych dawców, większej świadomości społecznej i skutecznego przeciwdziałania dezinformacji wokół śmierci mózgu.

Standardowe testy krzepnięcia nie wystarczają do precyzyjnej oceny hemostazy, a decyzja o przetoczeniu składników krwi nie powinna opierać się wyłącznie na jednym parametrze laboratoryjnym. - Współczesne podejście do transfuzji wymaga uwzględnienia obrazu klinicznego, ryzyka procedury, dynamiki zmian i możliwości leczenia przyczynowego - mówi dr hab. Piotr Czempik ze Śląskiego Uniwersytetu Medycznego w Katowicach.

W razie konfliktu zbrojnego lub innego zdarzenia masowego wielu poszkodowanych trafi nie do placówek wojskowych, lecz do szpitali cywilnych. Dla anestezjologów i intensywistów oznacza to pracę w ramach zespołu urazowego, znajomość zasad medycyny taktycznej oraz gotowość do podejmowania decyzji, które w warunkach pokoju wydają się niewyobrażalne. — Najbardziej psychicznie obciążającą częścią tej pracy jest triaż: decyzja, kogo ratujemy, a kogo nie jesteśmy w stanie uratować — mówi prof. Waldemar Machała, specjalista anestezjologii i intensywnej terapii oraz medycyny ratunkowej.

Otwarte oddziały intensywnej terapii wciąż nie są w Polsce standardem, choć obecność bliskich może mieć istotne znaczenie dla chorego, zwłaszcza wybudzanego, majaczącego lub umierającego. — Jeżeli pacjent czuje obecność najbliższych, słyszy ich głos i czuje ich dotyk, jest spokojniejszy, a proces leczenia i pielęgnacji przebiega sprawniej — mówi mgr piel. Marzena Pęgiel, prezes Polskiego Towarzystwa Pielęgniarek Anestezjologii i Intensywnej Opieki.

W oddziale intensywnej terapii decyzja o wdrożeniu antybiotykoterapii powinna wynikać z realnego podejrzenia zakażenia bakteryjnego, a nie z samego pogorszenia stanu chorego czy wzrostu parametrów zapalnych. O tym, gdzie przebiega granica między leczeniem ratującym życie a nieuzasadnioną ekspozycją na antybiotyki, mówił podczas 6. Forum Intensywnej Terapii prof. Mirosław Czuczwar.

W sepsie o rokowaniu nie rozstrzyga wyłącznie szybkość wdrożenia antybiotykoterapii czy wybór wazopresora. Równie istotne są wczesne rozpoznanie, sprawna ścieżka eskalacji leczenia, właściwa kwalifikacja do OIT oraz indywidualizacja postępowania — od oceny klinicznej i monitorowania po płynoterapię i postępowanie we wstrząsie septycznym. O tym, gdzie dziś przebiegają najważniejsze punkty zwrotne w terapii pacjenta z sepsą, mówi prof. Waldemar Goździk.

Towarzystwo Internistów Polskich (TIP) finalizuje aktualizację wytycznych dotyczących zapobiegania terapii daremnej poza oddziałami intensywnej terapii. Jak zapowiada prof. Wojciech Szczeklik, nowa wersja dokumentu mocniej wyeksponuje nie tylko kwestie definicji i procedur, ale też standard postępowania wobec pacjentów, którzy nie mogą już sami podejmować decyzji.


Pierwsze polskie wytyczne dotyczące dostępów centralnych u pacjentów krytycznie chorych, opracowane przez ekspertów Polskiego Towarzystwa Anestezjologii i Intensywnej Terapii zgodnie z metodologią GRADE, mają ujednolicić praktykę i ograniczyć ryzyko powikłań. Jak podkreśla dr hab. Mateusz Zawadka, dokument nie tylko porządkuje wybór miejsca kaniulacji i techniki zabiegu, ale też jasno pokazuje siłę rekomendacji oraz poziom dowodów stojących za poszczególnymi zaleceniami.

Planowane zmiany w systemie rezydentur budzą poważny niepokój części środowiska anestezjologów i intensywistów. Prof. Radosław Owczuk ocenia, że złagodzenie wymogów akredytacyjnych może uderzyć w jakość kształcenia przyszłych specjalistów. Jego zdaniem zamiast uproszczeń „na papierze” potrzebne są: długofalowe prognozowanie potrzeb kadrowych, rzetelna ocena ośrodków szkolących i uważniejsze wsłuchiwanie się decydentów w głos praktyków.