Naukowcy z Katedry i Kliniki Psychiatrii Uniwersytetu Medycznego we Wrocławiu zbadają, jak doświadczenie wojennej traumy wpływa na działanie sieci neuronalnych i na rozwój ewentualnych zaburzeń psychicznych.W badaniu weźmie udział 65 obywateli Ukrainy w wieku 18-65 lat, którzy przekroczyli granicę po rozpoczęciu działań wojennych i podobna wiekowo grupa kontrolna.
W poniższej rozmowie prof. Dominika Dudek omawia wstępne wyniki badania TED — Trazodone Efficacy in Depression: A Naturalistic Study on the Efficacy of Trazodone in an Extended-Release Formulation Compared to SSRIs in Patients with a Depressive Episode.
23 lutego obchodzony jest Ogólnopolski Dzień Walki z Depresją. Według Forum Przeciw Depresji w 2022 r. 1 proc. dzieci przedszkolnych powyżej drugiego i trzeciego roku życia cierpiało na kliniczną depresję, a także 2 proc. w grupie 6-12 lat oraz aż do 20 proc. w grupie starszych nastolatków.
Od 2013 r. o 59 proc. zwiększyła się liczba osób korzystających z refundowanych leków przeciwdepresyjnych. W 2021 r. wykupiło je 1,5 miliona osób - wynika z danych Narodowego Funduszu Zdrowia.
Trauma i przewlekły stres są czynnikami bezpośrednio poprzedzającymi zachorowanie na zespół jelita nadwrażliwego (ZJN). Jednocześnie objawy występujące w ZJN, zwłaszcza, kiedy pacjent choruje od dłuższego czasu, mogą prowadzić do obniżenia nastroju.
Dwa lata temu przyrost liczby prób samobójczych dzieci wynosił 130 proc. dziś to już 150 proc. Jeśli sytuacja będzie postępowała, dojdziemy do ściany - powiedział prof. Janusz Heitzman, wiceprezes Polskiego Towarzystwa Psychiatrycznego. Zdaniem eksperta konieczne jest stworzenie ogólnopolskiego programu zapobiegania samobójstwom.
Wyniki badania opublikowanego na łamach „Neuropsychopharmacology” sugerują, że leki przeciwdepresyjne z grupy SSRI powodują u części pacjentów otępienie emocjonalne, bo zmniejszają wrażliwość na nagrodę i pozytywne wzmocnienie.
Grzyby halucynogenne i tabletki ecstasy (MDMA) zostaną dozwolone do użytku medycznego w Australii. MDMA będzie można wykorzystywać w leczeniu zespołu stresu pourazowego, a psylocybinę zawartą w grzybach halucynogennych - w leczeniu depresji.
“Rzeczpospolita” zwraca uwagę, że straty dla gospodarki wywołane depresją mogą nad Wisłą sięgać pułapu nawet ok. 2 mld zł rocznie. Tylko w 2021 r. zaburzenia psychiczne były powodem blisko 26 mln dni absencji pracowniczych w Polsce. Wtedy było to niemal 11 proc. wszystkich zarejestrowanych nieobecności.
Zaburzenia depresyjne występują w populacji osób sięgających po substancje psychoaktywne - nie tylko pijących alkohol - znacznie częściej niż w populacji ogólnej. W grupie osób nadużywających alkoholu zapadalność sięga 14 proc., sięgających po marihuanę 24 proc., zażywających opioidy 31 proc., amfetaminę 33 proc., a kokainę - 35 proc.
Dane z e-sondażu Eurofound wskazują, że wiosną 2022 r. w krajach UE 55 proc. osób można było uznać za zagrożone depresją. Odsetek ten - w przypadku dorosłych - wahał się od około 40 proc. w Słowenii, Danii i Holandii do około 65 proc. w Polsce, Grecji i na Cyprze - wynika z raportu “Health at a Glance: Europe 2022”.
Obserwuję wzrost liczby zaburzeń lękowych, czyli tego, co było na przykład na początku pandemii. (...) Teraz pacjenci przychodzą z objawami, których nawet nie potrafią nazwać. Dopiero w gabinecie rozstrzygamy, co ich dręczy - zwraca uwagę psychiatra Jacek Koprowicz, kierownik Przychodni Zdrowia Psychicznego w Centralnym Szpitalu MSWiA w Warszawie.
Coraz większym problemem w praktyce klinicznej są pacjenci, u których depresja współistnieje z zaburzeniami lękowymi i bezsennością. Zastosowanie u nich jedynie leków przeciwdepresyjnych przypuszczalnie nie przyniesie pełnego efektu terapeutycznego. W jaki zatem sposób bezpiecznie i skutecznie ich leczyć?
Wbrew przekonaniu części pacjentek zmagających się z depresją i chorobą afektywną-dwubiegunową, zaburzenia psychiczne nie wykluczają macierzyństwa. Stosowane obecnie w ich terapii leki wydają się nie nieść ze sobą znaczącego ryzyka dla przebiegu ciąży i rozwoju płodu.
Według statystyk liczba zachowań samobójczych dzieci i nastolatków wzrasta - i to gwałtownie. W 2021 r. w stosunku do 2020 r. zwiększyła się o 77 proc. Dotyczy to szczególnie dziewczynek - powiedział poseł Lewicy Zdzisław Wolski. Dodał, że jednocześnie publiczna psychiatra dziecięca w Polsce “jest w rozsypce”, a prywatne wizyty są coraz droższe.
W ostatnim czasie znacząco rośnie popularność, także wśród pacjentów psychiatrycznych, ziół oraz produktów zawierających wyciągi roślinne. Chorzy przyjmują je coraz częściej, nie zawsze informując o tym lekarza.
Ślady wychowania pozostają w genach i mogą mocno szkodzić - donoszą naukowcy z Uniwersytetu w Lowanium. Wychowanie dzieci postrzegane przez nie jako surowe, z cielesnymi karami i psychologicznymi manipulacjami, może wprowadzić do genomu dodatkowe instrukcje, które zwiększają u nich np. ryzyko depresji.
Obecnie człowiek jest traktowany zadaniowo i przedmiotowo, ma swoje założenia sprzedaży, słupki, procenty, każdy jest zagoniony, nie ma czegoś takiego jak higiena pracy, natomiast jest permanentny stres. Do tego dochodzą obciążenia prywatne: choroby, problemy rodzinne, a dodatkowo negatywne przekazy medialne – zauważa psychiatra dr Konrad Leksa, dodając, że coraz więcej Polaków potrzebuje pomocy psychiatrycznej.
„Sądziłem, że wydziwiasz, gwiazdorzysz”. „Sądziłam, że to sobie wszystko wymyśliłaś” – przyznaje mężczyzna i kobieta w spotach kampanii „Zobacz człowieka”. „Nie osądzaj. Wspieraj osoby w kryzysie psychicznym” – apelują ambasadorzy akcji, Sebastian Karpiel-Bułecka i Julia Wróblewska.
Ludzie chorujący psychicznie bardzo często budzą stereotypy i lęki - tymczasem mam poczucie, że to są najfajniejsi ludzie, jacy mogą się zdarzyć. Mają ogromny potencjał umysłowy, są zdolni, maja ogromną wrażliwość - mówi Katarzyna Szczerbowska, rzeczniczka Biura ds. pilotażu Narodowego Programu Ochrony Zdrowia Psychicznego i asystentka zdrowienia z diagnozą schizofrenii.
W Polsce powstało już 75 Centrów Zdrowia Psychicznego (CZP), ale obejmują opieką jedynie 1/3 populacji kraju. Tymczasem dostęp do nich mają mieć wszyscy obywatele. CZP to miejsce, w którym natychmiast i przez całą dobę można otrzymać bezpłatne wsparcie - bez skierowania i zapisów.
Otyłość kilkukrotnie, od dwóch do siedmiu razy, zwiększa ryzyko cukrzycy typu 2; o 55 proc. zwiększa też ryzyko depresji - mówi psychiatra, dr n. med. Piotr Wierzbiński. - Apetyt nie służy zaspokojeniu głodu, lecz uzyskaniu przyjemności ze spożywania pokarmów. Powoduje, że się objadamy - dodaje.
Osoba rodząca się z genetycznymi skłonnościami do problemów psychicznych, jeśli będzie wzrastała w środowisku funkcjonującym prawidłowo, może nigdy w przebiegu życia nie doświadczyć epizodu choroby.
Depresja poporodowa dotyka aż 15 proc. rodzących. Wiele kobiet jednak z tym problemem pozostaje sama. Dr Magdalena Chrzan-Dętkoś z Uniwersytetu Gdańskiego przyznaje, że w Polakach jest dużo niewiedzy i skłonności do stygmatyzowania trudności ze zdrowiem psychicznym. Jak to zmienić?