Prof. Czupryniak: strasząc pacjenta z cukrzycą powikłaniami, nie zmotywujemy go do zmiany stylu życia

KM/PAP
opublikowano: 31-03-2022, 10:13

Cukrzyca wymaga wprowadzenia na stałe zmian w stylu życia pacjenta. Aby jednak pacjent był odpowiedzialny za swoje zdrowie, nie może się bać, tymczasem samo mówienie o powikłaniach cukrzycy jest już straszeniem - uważa diabetolog prof. Leszek Czupryniak.

Ten artykuł czytasz w ramach płatnej subskrypcji. Twoja prenumerata jest aktywna
Na zdj. prof. dr hab. n. med. Leszek Czupryniak
Fot. Archiwum

Prof. Leszek Czupryniak, który jest kierownikiem Kliniki Diabetologii i Chorób Wewnętrznych Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego, mówił o tym z okazji opublikowania nowego poradnika „12 wskazówek jak dłużej żyć z cukrzycą”. Poradnik dostępny jest na stronie www.dluzszezyciezcukrzyca.pl/dla-pacjenta/poradnik-dla-pacjentow-diabetologicznych/.

Cukrzyca rozwija się wolno

Zdaniem specjalisty cukrzyca zawsze jest rozpoznawana za późno - nie wtedy, gdy się zaczęła. Często mija nawet kilka lat od chwili, gdy poziom glukozy we krwi na stałe jest zbyt wysoki i na czczo przekracza 125 mg/dl.

– Pacjent zwykle rozpoczyna leczenie już z pewną stratą czasu. A czas determinuje postęp powikłań tej choroby, im wcześniej zatem wykryjemy cukrzycę, tym lepiej. Bo sednem leczenia tej choroby jest to, żeby nadmierny cukier nie uszkodził naczyń krwionośnych i obwodowych włókien nerwowych - wyjaśniał.

To właśnie z tych uszkodzeń powstają powikłania, takie jak zawał serca i udar mózgu, utrata wzroku (retinopatia cukrzycowa), uszkodzenie nerwów obwodowych (neuropatia) oraz przewlekła niewydolność nerek (nefropatia) i tzw. stopa cukrzycowa.

– Proces tych zmian jest bardzo rozciągnięty w czasie, co ma dobre i złe strony. Jeśli bowiem pacjent wdroży odpowiednie zalecenia, to ma to korzystny wpływ na dalszy postęp choroby i jego stan zdrowia. Jednocześnie jest to niekorzystne, bo walka z cukrzycą to maraton i ten czas, jaki ma pacjent na zmagania z chorobą, jest jego przekleństwem – zaznaczył prof. Leszek Czupryniak.

Żeby kontrolować cukrzycę, niezbędna jest zmiana stylu życia

Ekspert zauważa, że cukrzycę można kontrolować, ale nie wystarczy jedynie zażywać przepisane przez lekarza leki.

– Niezbędne jest wprowadzenie zmian w stylu swego życia, a wśród dorosłych jedynie 10 proc. pacjentów jest w stanie strukturalnie zmienić swoje życie. A zmiany te są konieczne, bo to one w znacznym stopniu doprowadziły do rozwinięcia się cukrzycy - przekonywał. Dodał, że pomagają w tym przede wszystkim pielęgniarki diabetologiczne i takie poradniki, jak „12 wskazówek jak dłużej żyć z cukrzycą”, bo lekarze zwykle na edukację nie mają czasu.

Należy unikać straszenia pacjenta z cukrzycą

Zdaniem specjalisty za wszelką jednak cenę należy unikać straszenia pacjenta, bo wtedy będzie on jeszcze mniej chętny do odpowiedniego leczenia się i wprowadzenia zmian w życiu.

– Cukrzyca wymaga stałej odpowiedzialności za swoje zdrowie. Aby jednak pacjent był odpowiedzialny za swoje zdrowie, to nie może się bać, tymczasem samo mówienie o powikłaniach cukrzycy jest już straszeniem - tłumaczył.

Uważa on, że nie ma drugiej takiej choroby, w której konieczne jest zaangażowanie pacjenta w niemal wszystkie aspekty życia. Jednocześnie nie chcemy z diabetyków czynić ludzi przesadnie chorych. Lepszym określeniem jest to, jakiego używa się języku angielskim - „condition”, czyli pewien stan. Lepiej też mówić - osoba z cukrzycą niż chory na cukrzycę. - Takie osoby mają żyć normalnie, podobnie jak inni, tak długo jak jest to możliwe, ale zachowując przy tym jak najlepszy poziom cukru we krwi - dodaje prof. Czupryniak.

Kłopot polega na tym, że każdy z nas jest w stanie zmobilizować się, zwykle jednak na krótko. - Pacjenci często wiele obiecują i w pierwszych miesiącach wprowadzają w swoim życiu radykalne zmiany. Później jednak coraz bardziej od nich odchodzą, co przypomina los postanowień noworocznych, których najczęściej nie dotrzymujemy – stwierdził prof. Leszek Czupryniak.

Cukrzyca jest chorobą nieuleczalną

Na to wszystko nakłada się nasza skłonność do wypierania złych wiadomości - wolimy cieszyć się chwilą. A cukrzyca jest chorobą nieuleczalną i towarzyszy choremu do końca jego życia. - Ten mechanizm może być jeszcze wspierany przez personel medyczny, który straszy tym, jakie mogą być skutki choroby, jeśli pacjent czegoś nie zrobi – zaznacza.

W zmaganiach z cukrzycą niezbędna jest wiedza o tej chorobie, ale trzeba też wiedzieć, jak ją wykorzystać. Przykładem są palacze papierosów - każdy z nich doskonale wie, że palenie szkodzi i skraca życie, ale tylko niektórzy pozbywają się tego nałogu. - Bardziej dbają o zdrowie te osoby, które są zdrowe, a przynajmniej nie mają większych kłopotów ze zdrowiem. Pocieszające jest, że łatwiej jednak walczyć z cukrzycą niż otyłością – zauważa prof. Leszek Czupryniak.

Jak zatem należy postępować z osobami z cukrzycą?

– Zachęcamy przede wszystkim do tego, żeby na przykład w diecie nie robić kardynalnych błędów, na przykład by nie objadać się słodyczami. To, co słodkie, do niczego nam nie jest potrzebne i najlepiej gdyby było zakazane. A jeśli już nie możemy się obejść bez czegoś słodkiego, to należy po nie sięgać jak najrzadziej - doradza.

Specjalista uważa też, że nie należy przekonywać pacjentów, żeby spożywali pięć małych posiłków dziennie.

– Pacjenci z cukrzycą są głusi na słowo “małe”, zjadają pięć posiłków dziennie, ale obfitych. Lepiej zatem trzymać się zasady, że w ogóle należy jeść mało. Niestety nadmierne jedzenie – zauważa - jest pewnym uzależnieniem.

ZOBACZ TAKŻE: Przypadki kliniczne: pacjentka z nadciśnieniem, cukrzycą i nietrzymaniem moczu

Cukrzyca ciążowa - pierwszy krok to modyfikacja diety

Źródło: Puls Medycyny

Najważniejsze dzisiaj
× Strona korzysta z plików cookies w celu realizacji usług i zgodnie z Polityką Plików Cookies. Możesz określić warunki przechowywania lub dostępu do plików cookies w Twojej przeglądarce.