Katowice: unikatowa operacja kardiochirurgiczna u 15-miesięcznego chłopca. Serce na czas zabiegu było wycięte z klatki piersiowej

Leoś przyszedł na świat w 32. tygodniu ciąży z masą 1050 g. Z powodu wrodzonej wady serca - dwuodpływowej komory prawej (DORV) - został przekazany do Górnośląskiego Centrum Zdrowia Dziecka w Katowicach.

W pierwszym miesiącu życia wykonano u dziecka banding tętnicy płucnej. W czasie hospitalizacji rozpoznano u niego zwężenie żył płucnych - rzadką chorobę dużych naczyń żylnych, najczęściej postępującą i zagrażającą życiu, skutkującą zastojem krwi w płucach.

Z powodu narastającej niewydolności serca oraz rozwijającego się nadciśnienia płucnego wykonano u chłopca śródoperacyjną implantację stentów do żył płucnych. Po wielomiesięcznej hospitalizacji Leoś został wypisany do domu, jednak zwężenia w żyłach płucnych narastały.

W toku kolejnych miesięcy wykonano 3-krotnie balonoplastykę implantowanych stentów, co poprawiało stan chłopca na kilka tygodni. Leoś miał trudności w oddychaniu, groził mu obrzęk płuc. Konieczne było leczenie operacyjnie.

Unikatowy zabieg przeprowadzony przez wielodyscyplinarny zespół GCZD w Katowicach

2 grudnia u dziecka wykonano pierwszą w Polsce i jedną z pierwszych na świecie operację korekcji wady spływu żył płucnych z autotransplantacją serca.

Serce Leona zostało wycięte z klatki piersiowej, częściowo naprawione poza organizmem dziecka, a następnie implantowane z powrotem do klatki piersiowej. Kardiochirurdzy w czasie ponad dwóch godzin, kiedy serce było poza organizmem dziecka, wykonali unikalny zabieg poszerzenia żył płucnych bez użycia sztucznych materiałów (co minimalizuje ryzyko powikłań w przyszłości), z usunięciem wszystkich tkanek zwężających. Następnie w specjalny sposób zostało replantowane serce do klatki piersiowej, tak żeby objąć nowe żyły płucne bezpośrednio z każdego płuca. Serce po ponownym umieszczeniu w klatce piersiowej zaczęło normalnie bić.

Operacja trwała 12 godzin, z czego 8 poświęcono na naprawę żył i serca poza organizmem dziecka.

- Serce na czas zabiegu było wycięte z klatki piersiowej, umieszczone poza organizmem dziecka, zabezpieczone w kąpieli lodowej. Po kilku godzinach pracy zostało wszyte z powrotem na swoje miejsce i uruchomione do pracy - wyjaśnił podczas konferencji kardiochirurg dziecięcy dr Grzegorz Zalewski.

Zabieg pozwolił na korekcję zwężonych żył płucnych oraz rehabilitację lewej komory serca, dotąd niewykształconej.

- Te przypadki do tej pory były skazane na śmierć, ponieważ kardiochirurgia przez wiele lat nie miała sposobu, by ratować te dzieci. Powolne zarastanie żył płucnych nieuchronnie prowadziło do zgonu pacjenta. Tego typu operacje zaczęto przeprowadzać niedawno, są one bardzo rzadkie - wykonano je dotąd tylko kilkukrotnie w Stanach Zjednoczonych. W Polsce nie były one wykonywane do tej pory - dodał dr Zalewski.

W skład zespołu operacyjnego wchodzili:

• kardiochirurdzy z GZCD w składzie dr Grzegorz Zalewski, dr Grzegorz Gęca, dr Paulina Kopacz, echokardiografista dr Luiza Zalewska w Oddziale kierowanym przez dr Piotra Stanka,

• zespół anestezjologów Oddziału Anestezjologii i Intensywnej Terapii GCZD, kierowanego przez dr. Michała Daaba,

• specjaliści z Oddziału Neonatologii i Intensywnej Terapii Noworodka GCZD, kierowanego przez prof. Iwonę Maruniak-Chudek,

• kardiolodzy z Oddziału Kardiologii Dziecięcej GCZD pod kierownictwem prof. Jacka Kusy,

• wielodyscyplinarny zespół pielęgniarski,

• zespół perfuzjonistów.

Chłopca czeka kolejna operacja

Dzięki tej pionierskiej procedurze Leoś ma teraz szansę na dalsze leczenie. W najbliższym roku zaplanowano kolejną operację, która ma na celu pełną korekcję serca i przywrócenie jego dwukomorowej funkcji, co znacząco poprawi jakość życia chłopca.

- Leoś czuje się najlepiej od czasu urodzenia. Wreszcie nie ma duszności, saturacje są prawidłowe i może rozpocząć rehabilitację - zapewniła kardiolog dziecięcy dr Luiza Zalewska.

- Najgorsze mamy za sobą. To było najtrudniejsze 12 godzin mojego życia, ale teraz możemy cieszyć się wspólnymi świętami w domu, razem z Leosiem i jego starszą siostrą - podsumowała mama Leosia Klaudia Balicka.

Górnośląskie Centrum Zdrowia Dziecka im. Jana Pawła II to jeden z największych szpitali dziecięcych w Polsce. Funkcjonują w nim 24 poradnie specjalistyczne i 16 oddziałów szpitalnych, na których bazie działa 8 klinik Śląskiego Uniwersytetu Medycznego. Rocznie placówka przyjmuje ok. 17 tys. pacjentów na oddziały szpitalne, udziela 60 tys. specjalistycznych porad ambulatoryjnych i 35 tys. świadczeń w szpitalnym oddziale ratunkowym.