Badania: odkryto ponad 8000 kombinacji antybiotyków skutecznych przeciwko E. coli

Wbrew wcześniejszym poglądom, łączenie więcej niż dwóch antybiotyków może być dobrym pomysłem – informuje pismo „npj Systems Biology and Applications”. Specjaliści twierdzili dotychczas, że łączenie więcej niż dwóch antybiotyków nie ma sensu, ponieważ nie wpływa to istotnie na ich skuteczność, za to zwiększa liczbę niekorzystnych interakcji i działań niepożądanych. Z badań amerykańskich naukowców wynika natomiast, że łączenie 4-5 antybiotyków może dawać korzystny efekt terapeutyczny.

Biolodzy z University of California w Los Angeles UCLA odkryli tysiące kombinacji czterech lub pięciu antybiotyków, które skuteczniej niż sugerowały przeważające opinie, niszczą szkodliwe bakterie. Wcześniej ten sam zespół wykazał, że trzy podawane razem antybiotyki mogą być skuteczne nawet w przypadkach, gdy zawodzi jeden lub dwa z nich. Korzystając z ośmiu antybiotyków, naukowcy podawali je w rozmaitych kombinacjach 4 lub 5 leków, różniących się także dawkami. W sumie wypróbowano 18 278 kombinacji przeciwko bakterii Escherichia coli – ponad 8 tysięcy z nich okazało się skutecznych.

Przed zastosowaniem każdej kombinacji naukowcy najpierw przewidywali, jak skutecznie mogłaby ona zapobiegać rozwojowi E. coli. W przypadku połączeń 4 antybiotyków 1676 z nich okazało się skuteczniejszych niż przewidywali autorzy badań. Łącząc 5 antybiotyków, aż w 6443 przypadkach uzyskano efekt przerastający oczekiwania. Z drugiej jednak strony, 2331 kombinacji czterech leków oraz 5199 – pięciu leków okazało się mniej skutecznych niż przypuszczano.

Szczególna skuteczność około 8000 kombinacji prawdopodobnie wynikała z tego, że poszczególne leki działały na bakterię dzięki różnym mechanizmom, zatem ich działanie kumulowało się. Osiem zastosowanych leków działało w sumie na sześć różnych sposobów – jedne na ścianę komórkową, inne na DNA.

Ponieważ kombinacje leków badano na razie tylko w warunkach laboratoryjnych. Autorzy pracują nad oprogramowaniem, które już w 2019 roku dałoby innym badaczom swobodny dostęp do wyników ich badań. Jednym ze składników oprogramowania jest MAGIC (mathematical analysis for general interactions of components) – program pozwalający analizować interakcje pomiędzy lekami. MAGIC można zresztą stosować do analizy wzajemnych oddziaływań w tak odległych dziedzinach jak badania wpływu zmian klimatu na lasy tropikalne czy też czynników społecznych na jednostki. (PAP)