Rak piersi

Nawet 30 proc. pacjentek z rakiem HER2+, u których zastosowano leczenie uzupełniające, może rozwinąć progresję choroby w perspektywie 10 lat. Najnowsze badania potwierdzają, że wydłużenie czasu leczenia pooperacyjnego przez podanie neratynibu po uprzedniej terapii trastuzumabem przynosi tym chorym dodatkową korzyść. Niestety lek nadal nie jest w Polsce refundowany – rozmawiamy z dr. hab. n. med. Tadeuszem Pieńkowskim, prof. nadzw. CMKP.

Doniesienia z kolejnych konferencji naukowych potwierdzają, że inhibitory CDK4/6 wykazują skuteczność w leczeniu chorych na zaawansowanego ER-dodatniego HER2-ujemnego raka piersi. We wrześniu 2020 r. przedstawiono kolejne dane dotyczące rybocyklibu, jednego z inhibitorów CDK 4/6 [1, 2].

Podczas wirtualnego kongresu ESMO 2020 mówiono o rozszerzeniu personalizowanego podejścia do chorych na raka piersi HER2-dodatniego. W Polsce wciąż niezaspokojoną potrzebą terapeutyczną w tym typie nowotworu jest brak dostępu do leku neratynib. Jego zastosowanie u pacjentki we wczesnym stadium zaawansowania raka zabezpiecza ją przed nawrotem choroby. O skali zachorowań na raka piersi, wysokim wskaźniku umieralności z jego powodu oraz trudnościach diagnostycznych i leczniczych w okresie pandemii rozmawiamy z dr. hab. n. med. Tadeuszem Pieńkowskim, prof. nadzw. CMKP.

„W ostatnich czasach jest intensywnie rozwijana technologia FLASH, czyli radioterapia z bardzo krótkim, milisekundowym czasem napromieniania. Prace prowadzone są również w kierunku odkrycia nowych substancji chemicznych, które miałyby pełnić funkcję radiouczulaczy, co pozwoliłoby na zmniejszenie potrzebnej dawki promieniowania” - wyjaśnia dr n. med. Bartosz Urbański z Wielkopolskiego Centrum Onkologii. Rozmawiamy z nim o nowoczesnych technikach radioterapii i kierunkach jej rozwoju.

„Przez kilka początkowych miesięcy pandemii, kiedy kobiety odkładały badania profilaktyczne, liczba wykonywanych mammografii zmalała o kilkadziesiąt procent. To bardzo dużo i grozi tym, że za jakiś czas będziemy rozpoznawać zmiany złośliwe, które mogliśmy wcześniej zdiagnozować i leczyć” - mówi dr n. med. Artur Bocian, chirurg onkolog, chirurg ogólny. Specjalista odpowiadał na pytania czytelniczek "Pulsu Medycyny" w programie „Dyżur eksperta”.

Rak piersi to najczęściej występujący nowotwór wśród kobiet na całym świecie. Z obserwacji wynika, że u ok. 20-30 proc. chorych z wczesną jego postacią nastąpi progresja do postaci zaawansowanej. Diagnoza choroby przerzutowej budzi lęk i rezygnację, nowotwór rozsiany wciąż jest dla wielu tematem tabu. Celem kampanii „Zaawansowany Rak Piersi. Wiem więcej!” jest wsparcie potrzeb pacjentek oraz zwiększenie dostępu do informacji o chorobie w stadium zaawansowanym.

Bezpłatne badania USG piersi dla 1000 kobiet oferują organizatorzy kampanii „BreastFit. Kobiecy biust. Męska sprawa”. Akcja trwa do 31 października.

Alpelisyb, lek celowany do stosowania w leczeniu zaawansowanego raka piersi HR+/HER2- z mutacją PIK3CA, został zarejestrowany w Europie.

W Polsce w 2017 r. rozpoznano 164 875 zaawansowanych nowotworów. Choć liczba zachorowań w kraju jest jedną z najniższych wśród państw europejskich, to umieralność z powodu chorób nowotworowych plasuje Polskę na jednym z czołowych miejsc w Europie. Czy zaprojektowanie i uruchomienie szeroko zakrojonych badań populacyjnych mogłoby zredukować liczbę zgonów z powodu raka w naszym kraju?

Podczas Wirtualnego Programu Naukowego ASCO20 ogłoszono nową analizę badawczą podgrup badań fazy III MONALEESA-3 i MONALEESA-7, która wykazuje korzyść ze stosowania rybocyklibu w postaci przeżycia całkowitego (OS) pacjentek z bardziej agresywną postacią zaawansowanego raka piersi HR+/HER2.

„Nowe leki, dostępne w leczeniu chorych na wczesnego złośliwego raka piersi, pozwalają na znaczne wydłużenie życia tych osób. Niestety, w Polsce zbyt często dochodzi do rozpoznania, gdy nowotwór jest już w zaawansowanym stadium” — mówi prof. Tadeusz Pieńkowski, prezes Polskiego Towarzystwa do Badań nad Rakiem Piersi.

Komisja Europejska zatwierdziła lek trastuzumab emtanzyna do leczenia uzupełniającego chorych z HER2-dodatnim rakiem piersi po leczeniu neoadjuwantowym.

Polska jest krajem o relatywnie niskiej zapadalności na nowotwory złośliwe. Pod tym względem sytuacja w naszym kraju jest lepsza niż w większość państw OECD. Jednak umieralność z powodu nowotworów złośliwych jest znacznie wyższa niż średnia dla krajów OECD, co jest związane z niską pięcioletnią przeżywalnością pacjentów onkologicznych w Polsce.

„Problemem są nadal ograniczenia możliwości leczenia pooperacyjnego chorych na raka piersi HER2+, u których po agresywnym leczeniu przedoperacyjnym nie doszło do całkowitej odpowiedzi patomorfologicznej” — stwierdza w rozmowie z „Pulsem Medycyny” prof. dr hab. n. med. Piotr Wysocki.

Radioterapia może być stosowana samodzielnie (zamiast chirurgii) lub jako uzupełniająca metoda leczenia chorych na nowotwory, gdy operacyjnie nie udało się usunąć wszystkich komórek nowotworowych i istnieje wysokie ryzyko nawrotu choroby nowotworowej.

Z roku na rok wzrasta liczba kobiet w ciąży chorujących onkologicznie. Szacuje się, że w Polsce rocznie rozpoznaje się nowotwór nawet u 500 ciężarnych. W dodatku diagnozuje się go do 7 miesięcy później niż w grupie kobiet niebędących w ciąży, co dramatycznie obniża wyniki leczenia i długość życia. Specjaliści zwracają uwagę na olbrzymią rolę profilaktyki nie tylko wśród kobiet ciężarnych, ale także karmiących. Dlatego zespół ekspertów Polskiego Towarzystwa Chirurgii Onkologicznej, Polskiego Towarzystwa Onkologicznego oraz Polskiego Towarzystwa Ginekologów i Położników zaktualizował zalecenia odnośnie do wykonywania badania USG piersi u kobiet karmiących.

Zaledwie co dziesiąta Polka wie, w których dniach cyklu miesiączkowego należy wykonywać samobadanie piersi. Regularnie bada sobie piersi tylko 53 proc. kobiet - wynika z badania przeprowadzonego w ramach czwartej edycji kampanii "BreastFit. Kobiecy biust. Męska sprawa".

Naukowcy z University of Notre Dame zidentyfikowali parę białek, które są kluczowe dla rozprzestrzeniania się raka piersi (sutka) do kości. Swoje badanie opisali na łamach „Nature Communications”.

U kobiet w ciąży wzrasta zachorowalność na raka piersi i inne nowotwory, choć to wciąż rzadkie przypadki. Głównym powodem jest opóźnienie wieku rozrodczego – ocenili eksperci podczas konferencji zorganizowanej przez Fundację Rak’n’roll z okazji przypadającego 6 października Dnia Boskich Matek - kobiet, u których raka wykryto w okresie ciąży lub w pierwszym roku po porodzie.

Wyniki badania z udziałem ponad 40 tys. kobiet sugerują, że jedzenie czerwonego mięsa znacznie zwiększa zagrożenie rakiem piersi, a spożywanie drobiu je obniża. Paniom gustującym w wołowinie czy wieprzowinie naukowcy proponują więc zamianę.

Według naszych danych stan systemu opieki onkologicznej w Polsce pozostaje dramatyczny – pacjenci nie mają dostępu do optymalnej diagnostyki i leczenia, a rejestry i wytyczne postępowania, które są podstawą uzdrowienia sytuacji i odpowiedzialnego planowania polityki zdrowotnej i wydatków na ochronę zdrowia, nie dość, że nie są należycie realizowane, to nawet nie są zaplanowane – ocenia Alivia.

„Wiele mówi się o raku piersi, ale głównie pod kątem profilaktyki, możliwości rekonstrukcji piersi czy o tym, jak żyć z chorobą po leczeniu. Jednak kobietom, które usłyszały diagnozę: wczesny rak piersi, nie poświęca się już tyle uwagi. Nie mają dostępu do informacji, które pomogą im przejść przez pierwszy, bardzo trudny etap leczenia. Tymczasem jest on kluczowy dla całej terapii i jej powodzenia” — podkreślają organizatorzy kampanii „Wylecz raka piersi HER2+”.

Ministerstwo Zdrowia planuje rozszerzyć o kolejne dwa województwa – podlaskie i pomorskie – program pilotażowy nowego modelu organizacji opieki onkologicznej. Projekt rozporządzenia w tej sprawie trafił 4 lipca do konsultacji.

„Zwykle rozpatrujemy postęp terapeutyczny poprzez nowe leki i nowe technologie, ale lekiem jest też organizacja opieki medycznej, jak również edukacja, a także znoszenie różnych barier związanych ze statusem społeczno-ekonomicznym pacjentów” – wskazuje dr n. med. Tadeusz Pieńkowski, prof. nadzw. CMKP.

W Polsce zwiększa się zarówno zachorowalność, jak i umieralność na raka piersi u kobiet – w ciągu roku wykrywa się u nas 18-19 tys. zachorowań na raka piersi, a 6 tys. pacjentek umiera.

Senat poparł w czwartek jednogłośnie ustawę o Narodowej Strategii Onkologicznej. Był to prezydencki projekt ustawy.

Dwie pierwsze pacjentki z mutacjami genów predysponującymi do zachorowania na raka piersi poddały się w Białostockim Centrum Onkologii (BCO) zabiegom tzw. profilaktycznej mastektomii, czyli usunięcia piersi

Na początku stycznia Andrzej Duda podpisał projekt ustawy o Narodowej Strategii Onkologicznej, który później trafił do Sejmu. 11 kwietnia pozytywnie zaopiniowała go sejmowa komisja zdrowia.

Na Wydziale Fizyki UW trwają prace nad laserowym detektorem formaldehydu i innych biomarkerów w wydychanym powietrzu. Urządzenie mogłoby być wykorzystywane m.in. do badań przesiewowych w kierunku raka płuca i piersi. Warunkiem powodzenia projektu jest jednak finansowanie, o które teraz zabiegają naukowcy.

446 pacjentów rozpoczęło leczenie w ramach pilotażowego programu Krajowej Sieci Onkologicznej na Dolnym Śląsku. Od początku lutego na pierwszą wizytę umówiło się już 60 osób.