Ustawa o koronerach "uderzy" w lekarzy POZ? NRL: będą stwierdzali zgon kosztem rezygnacji z leczenia innych pacjentów

Prezydium Naczelnej Rady Lekarskiej w pełni popiera uchwalenie nowych przepisów regulujących zasady stwierdzania zgonu i wystawiania karty zgonu, a także powołanie instytucji koronera.

"Opiniowany projekt ustawy wprowadza potrzebne i od dawna oczekiwane przez środowisko medyczne zmiany w zakresie stwierdzania zgonów i wydawania kart zgonu. Kierunek zmian należy zatem ocenić jako słuszny i uzasadniony" - przekonuje w stanowisku prezydium Naczelnej Rady Lekarskiej.

Stwierdza jednak, że same przepisy zamieszczone w projekcie ustawy budzą szereg poważnych wątpliwości.

Ustawa o kornerach. Uwagi NRL

• uwagi dotyczące przepisów o przechowywaniu zwłok

W ocenie NRL prezydium wątpliwości budzi dodawany przepis, który nakazuje podmiotom leczniczym prowadzącym szpital udzielający świadczeń zdrowotnych w zakresie położnictwa i ginekologii, w razie urodzenia martwego dziecka, bez względu na czas trwania ciąży przechowywać zwłoki dziecka martwo urodzonego do czasu ich odbioru przez podmiot uprawniony do pochówku, jednak nie dłużej niż przez 6 miesięcy od dnia urodzenia martwego dziecka.

"Okres przechowywania martwo urodzonego dziecka wynoszący aż do 6 miesięcy jest nadmiernie długi" - czytamy.

• uwagi dotyczące dokumentowaniu urodzenia dziecka

W projektowanym art. 92d ustawy o działalności leczniczej dotyczącym anulowania i dokonywania korekty e-karty urodzenia w ust. 4 i 5 określono kto jest zobowiązany do przekazania dokumentu anulowania lub korekty e-karty urodzenia do systemu P1 – ma to zrobić wystawca karty urodzenia, natomiast w ust. 6 tego przepisu nie wskazano kto w przypadku stwierdzenia błędnego zamieszczenia w e-karcie urodzenia danych, o których mowa w art. 92c ust. 1 pkt 2, lub dokonania nowych ustaleń co do tych danych, ma przekazać ten fakt kierownikowi urzędu stanu cywilnego.

• uwagi dotyczące przepisów o stwierdzaniu zgonu

W projektowanej nowelizacji ustawy przewiduje się, że zgon stwierdza lekarz POZ udzielający świadczeń opieki zdrowotnej u świadczeniodawcy, u którego osoba, której zgon ma być stwierdzony, złożyła deklarację wyboru.

"Jest to rozwiązanie, które spowoduje, że lekarz w godzinach swojej pracy, kosztem rezygnacji z udzielania świadczeń innym pacjentom, będzie musiał jechać nawet kilkanaście kilometrów, żeby stwierdzić zgon" - alarmuje NRL.

Poza tym NRL proponuje zmianę o charakterze redakcyjnym poprzez wstawienie w miejsce słów „w tym w miejscu zamieszkania” na słowa „lub w miejscu zamieszkania” w następującym fragmencie: "przewiduje się, że zgon stwierdza lekarz POZ udzielający świadczeń opieki zdrowotnej u świadczeniodawcy, u którego osoba, której zgon ma być stwierdzony, złożyła deklarację wyboru - w przypadku, w którym ujawnienie zwłok nastąpiło w miejscu udzielania świadczeń przez tego świadczeniodawcę na podstawie umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w rodzaju podstawowa opieka zdrowotna, w tym w miejscu zamieszkania wskazanym w tej deklaracji wyboru, i zgłoszenie ich znalezienia nastąpiło w czasie udzielania tych świadczeń przez tego świadczeniodawcę".

Zastrzeżenia NRL budzi sposób wskazania, który lekarz jest zobowiązany do stwierdzenia zgonu. W art. 92f ust. 2 pkt 2 ustawy o działalności leczniczej ustawodawca odstąpił od zasady wskazywania lekarza stwierdzającego zgon poprzez zdefiniowanie zarówno jego miejsca pracy, jak i okoliczności lub miejsca, w którym nastąpił zgon – określono jedynie, że zgon stwierdzać będzie lekarz udzielający świadczeń zdrowotnych w podmiocie wykonującym działalność leczniczą w rodzaju ambulatoryjne świadczenia zdrowotne, w którym zgon osoby ma być stwierdzony.

"Przepis nie określa natomiast co przesądza o tym, w której placówce AOS zgon ma być stwierdzony, w szczególności, czy tylko w placówce AOS, w której nastąpił zgon pacjenta, czy też w placówce, która poprzednio pacjenta leczyła" - argumentuje samorząd lekarski.

Podobną jak powyżej uwagę zgłasza do art. 92f ust. 2 pkt. 3 ustawy o działalności leczniczej.

"Przepis ten wskazuje, że zgon stwierdza lekarz udzielający świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych w hospicjum udzielającym świadczeń zdrowotnych wyłącznie w warunkach domowych albo w ramach zespołu długoterminowej opieki domowej dla dorosłych, dzieci i młodzieży wentylowanych mechanicznie. Przepis powinien doprecyzować, że lekarz ten stwierdza zgon pacjenta, o ile nastąpił on w czasie, gdy dana placówka opieki domowej miała pacjenta pod swoją opieką" - czytamy.

W projekcie nowelizacji przewiduje się także, że stwierdzać zgon będzie lekarz udzielający świadczeń podstawowej opieki zdrowotnej w ramach nocnej i świątecznej opieki zdrowotnej w przypadku, gdy zgon nastąpił w miejscu i w czasie udzielania tych świadczeń lub zgłoszenie znalezienia zwłok dotyczy miejsca zamieszkania lub pobytu osoby, które znajduje się na obszarze działania i w czasie działania podmiotu wykonującego działalność leczniczą realizującego świadczenia określone w umowie o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w zakresie nocnej i świątecznej opieki zdrowotnej.

"Prezydium Naczelnej Rady Lekarskiej negatywnie ocenia ten przepis. Dla krytycznej oceny tego rozwiązania istotna jest wiedza na temat tego, jak w praktyce funkcjonuje nocna i świąteczna opieka zdrowotna - świadczenia udzielane są przez podmioty, w których dyżurują lekarze nie mający często żadnego związku ze świadczeniodawcą z zakresu POZ. Lekarze ci najczęściej niczego na temat zmarłej w nocy osoby nie wiedzą, rodzi się wobec tego pytanie jak mają rzetelnie wypełniać kartę zgonu"- argumentuje.

Poza tym, w ocenie prezydium Naczelnej Rady Lekarskiej koroner powinien dodatkowo być zobowiązany do stwierdzania zgonu w sytuacji, gdy powstał spór co do tego, który z lekarzy ma stwierdzić zgon. Takie rozwiązanie zdejmie z rodziny zmarłego trudności związane z „przekonywaniem” poszczególnych placówek opieki zdrowotnej do tego, że to właśnie one mają stwierdzić zgon.

Zwróciło również uwagę, że w omawianym dokumencie określono katalog podmiotów uprawnionych do stwierdzania zgonu, ale nie obejmuje on jednak felczerów, natomiast felczerzy posiadają uprawnienie do stwierdzania zgonów.