Polscy naukowcy opracowują inteligentne sondy do poszukiwań leków na COVID-19

Materiały prasowe
opublikowano: 15-12-2020, 17:50

Naukowcy z Poznania opracowują sondy, które sprawdzą, jakie związki blokują działanie dwóch białek odpowiedzialnych za proces wnikania koronawirusa SARS-CoV-2 do wnętrza komórek ludzkich. Stworzone narzędzie pomoże w znalezieniu leków na COVID-19 oraz na inne choroby wywoływane podobnymi wirusami, np. grypę. Pomoże także w ocenie podatności różnych osób na infekcję.

Ten artykuł czytasz w ramach płatnej subskrypcji. Twoja prenumerata jest aktywna

Badania, prowadzone przez dr. Jacka Kolanowskiego z Instytutu Chemii Bioorganicznej PAN w Poznaniu, wykorzystują założenie, że aby skutecznie walczyć z koronawirusem SARS-CoV-2, trzeba zahamować jego wnikanie do wnętrza komórek ludzkich. Wirus nie może się namnażać poza komórkami i po jakimś czasie ginie. A zatem leki, które nie pozwalają na przenikanie cząstek wirusowych do komórek, a tym samym na infekowanie komórek, są obecnie bardzo intensywnie poszukiwane przez naukowców.

Naukowcy z Poznania opracowują inteligentne sondy do poszukiwań leków na COVID-19
Materiały prasowe

Polscy naukowcy opracowują inteligentne sondy do poszukiwań leków na COVID-19

Dr Jacek Kolanowski pracuje nad stworzeniem narzędzia pozwalającego na łatwy pomiar, jak bardzo różne komórki - np. od różnych osób czy z różnych tkanek ludzkich - różnią się ilością białek, które pozwalają wirusowi na ich infekcję. Takie narzędzie zostanie następnie wykorzystane do szybkiego przeszukiwania baz, zawierających tysiące różnych związków, w kierunku znalezienia substancji skutecznie blokującej wnikanie koronawirusa do komórek człowieka.

„Zajmujemy się stworzeniem sondy fluorescencyjnej na dwa anality, które odgrywają istotną rolę w mechanizmie wchodzenia koronawirusa do komórek gospodarza i mają praktyczne zastosowanie w poszukiwaniu potencjalnych leków” – powiedział dr Jacek Kolanowski.

Mowa o białkach TMPRSS2 i ACE2 znajdujących się na powierzchni komórek ludzkich. O obu z nich wiadomo, że są zaangażowane w proces wejścia wirusa do komórki, ale aktywność tych białek jest różna w różnych komórkach.

„Od poziomu aktywności tych białek zależy skuteczność wnikania koronawirusa do komórek” – tłumaczy dr Kolanowski.

Sondy do poszukiwań leków na COVID-19 umożliwią jednoczesną wizualizację dwóch wybranych parametrów biochemicznych

Sonda, nad którą pracują badacze z Poznania, w odróżnieniu od wielu podobnych narzędzi umożliwi jednoczesną wizualizację dwóch wybranych parametrów biochemicznych w żywych komórkach ludzkich.

„Nasza sonda będzie wizualizować aktywności obu białek naraz i będzie można ją wykorzystać w praktyce do poszukiwania leków, które blokowałyby te dwie aktywności. Jednoczesne zablokowanie obu białek z pewnością będzie skuteczniejsze w walce z wirusem niż zablokowanie tylko jednego z nich. Nasze narzędzie będzie tzw. testem wysokoprzepustowym, co oznacza, że pozwali na szybkie przeszukiwanie baz z dziesiątkami a nawet setkami tysięcy różnych związków. Zakładamy, że taką sondę opracujemy w ciągu 12 miesięcy” – podkreślił dr Kolanowski.

Inteligentne sondy można wykorzystać także do poszukiwań także leków przeciwnowotworowych

Opracowywaną sondę będzie można wykorzystać szerzej, także w poszukiwaniach leków przeciwnowotworowych czy przeciwnadciśnieniowych, ponieważ białka TMPRSS2 i ACE2 uczestniczą nie tylko w procesie wchodzenia koronawirusa do komórki, ale również w procesach patologicznych, związanych z rozwojem raka prostaty oraz nadciśnienia tętniczego i innych chorób układu krążenia.

Co więcej, narzędzie to będzie mogło posłużyć także do oceny podatności ludzkich komórek na infekcję wirusową i z uwagi na podobieństwo mechanizmów wnikania cząstek różnych wirusów RNA (innych wirusów SARS czy np. wirusów grypy), będzie mogło być wykorzystywane do badań także nad lekami na dotychczasowe, jak i przyszłe pandemie.

Projekt dr. Jacka Kolanowskiego wspiera Fundacja na rzecz Nauki Polskiej, która na jego realizację przekazała prawie 200 tys. zł ze środków pochodzących z funduszy europejskich w ramach programu Inteligentny Rozwój (POIR).

Najważniejsze dzisiaj
× Strona korzysta z plików cookies w celu realizacji usług i zgodnie z Polityką Plików Cookies. Możesz określić warunki przechowywania lub dostępu do plików cookies w Twojej przeglądarce.