James P. Allison i Tasuku Honjo laureatami Nagrody Nobla w dziedzinie medycyny

EG/PAP
opublikowano: 01-10-2018, 12:47

James P. Allison i Tasuku Honjo to tegoroczni laureaci Nagrody Nobla z dziedziny medycyny i fizjologii. Komitet Noblowski docenił ich za opracowanie metody leczenia nowotworów przez odblokowanie działania układu odporności.

Ten artykuł czytasz w ramach płatnej subskrypcji. Twoja prenumerata jest aktywna

Nazwiska noblistów podano w poniedziałek w Sztokholmie. Naukowcy podzielą się po połowie kwotą 9 mln koron szwedzkich (ok. 871 tys. euro).

Norweski Komitet Noblowski podkreśla w uzasadnieniu, że odkrycie Jamesa P. Allisona i Tasuku Honjo otwiera nowy etap w leczeniu chorób nowotworowych, zwłaszcza że rak pozostaje największym zdrowotnym wyzwaniem systemu ochrony zdrowia.

W latach 90. James P. Allison, zatrudniony wówczas na Uniwersytecie Kalifornijskim, opracował immunoterapię inhibitorami punktów kontrolnych. Odkrył - obok innych naukowców zajmujących się tym zagadnieniem - że białko CTLA-4 blokuje działanie komórek układu odpornościowego, przez co nie mogą one zwalczać komórek rakowych. Na kolejnych etapach pracy skupił się na białku CTLA-4, którego oddziaływanie na układ odpornościowy w kontekście chorób autoimmunologicznych było już wtedy przedmiotem różnych prac badawczych. Allison uznał, że warto sprawdzić, czy nowo zidentyfikowane funkcje CTLA-4 mogłyby być przydatne także w innych dziedzinach medycyny, a konkretnie w onkologii. Udało mu się wytworzyć przeciwciało blokujące badane białko. Kolejnym etapem jego pracy naukowej było zweryfikowanie, czy uda się wykorzystać blokadę CTLA-4 w celu ukierunkowania działania układu immunologicznego bezpośrednio na komórki rakowe. Prace zakończyły się spektakularnym sukcesem w 1994 roku. 

W 1992 roku podobną funkcję białka PD-1 odkrył pracujący na uczelni w Kioto Tasuku Honjo. Pierwsze próby z udziałem chorych okazały się ogromnym sukcesem terapeutycznym, nawet w przypadku pacjentów z przerzutami, którym wcześniej stosowane leczenie nie było już w stanie pomóc. Immunoterapia inhibitorami punktów kontrolnych była w onkologii prawdziwą rewolucją, przyniosła ratunek również pacjentom z zaawansowaną postacią raka. Dziś największym wyzwaniem dla onkologów jest zniwelowanie skutków ubocznych związanych z tą formą terapii - nadmiernej i autoagresywnej reakcji układu odpornościowego. 

Obecnie trwają badania nad immunoterapią wykorzystującą jednocześnie CTLA-4 i PD-1. Pierwsze prace pokazują skuteczność takiego połączenia w terapii czerniaka, badacze podejmują również próby zidentyfikowania innych białek, które mogłyby znaleźć zastosowanie w immunoterapii.

Nagroda Nobla w dziedzinie medycyny otwiera noblowski tydzień – we wtorek zostanie ogłoszony laureat w dziedzinie fizyki, natomiast w środę Komitet Noblowski uhonoruje pracę z obszaru chemii. W tym roku – po raz pierwszy od 1943 r. – nie zostanie przyznana nagroda w dziedzinie literatury. Ma to związek ze skandalem obyczajowym, który wstrząsnął w zeszłym roku Akademią: Jean-Claude Arnault, mąż jednej z członkiń jury, został przez 18 kobiet oskarżony o przemoc seksualną.

Źródło: Puls Medycyny

Podpis: EG/PAP

Puls Medycyny
Wydarzenia / James P. Allison i Tasuku Honjo laureatami Nagrody Nobla w dziedzinie medycyny
× Strona korzysta z plików cookies w celu realizacji usług i zgodnie z Polityką Plików Cookies. Możesz określić warunki przechowywania lub dostępu do plików cookies w Twojej przeglądarce.