Wiskosuplementacja, czyli dostawowa suplementacja kwasu hialuronowego: na czym polega, czy jest skuteczna

  • Iwona Kazimierska
opublikowano: 27-03-2013, 15:07
aktualizacja: 01-07-2018, 15:13

Kwas hialuronowy kojarzony jest głównie z medycyną estetyczną. Ma on jednak znacznie szersze zastosowanie, np. może być pomocny w leczeniu łagodnych postaci chorób reumatycznych. Dostawowe iniekcje z kwasu hialuronowego są skuteczne zwłaszcza we wczesnych stadiach zaawansowania choroby.

Ten artykuł czytasz w ramach płatnej subskrypcji. Twoja prenumerata jest aktywna

Na czym polega wiskosuplementacja

Wiskosuplementacja to metoda leczenia schorzeń chrząstki stawowej, polegająca na suplementacji kwasu hialuronowego w bezbolesnych dostawowych iniekcjach.
Zobacz więcej

Wiskosuplementacja to metoda leczenia schorzeń chrząstki stawowej, polegająca na suplementacji kwasu hialuronowego w bezbolesnych dostawowych iniekcjach. iStock

Wiskosuplementacja, czyli dostawowa suplementacja hialuronianu (HA), jest formą farmakoterapii stosowaną w leczeniu artrozy i schorzeń chrząstki stawowej. Kwas hialuronowy to główny składnik płynu stawowego. W warunkach fizjologicznych hialuronian (sól kwasu hialuronowego) jest związkiem syntetyzowanym i wydzielanym do płynu stawowego przez komórki błony maziowej – synowiocyty. Warunkuje on lepko-sprężyste właściwości płynu stawowego oraz odgrywa istotną rolę w homeostazie stawu. U chorych na chorobę zwyrodnieniową zarówno stężenie, jak i masa molekularna hialuronianu ulega zmniejszeniu.

Celem suplementacji kwasu hialuronowego ma być wzrost lepkości i elastyczności płynu stawowego oraz zwiększenie śliskości chrząstki stawowej. Wykazano ponadto, że hialuronian ma właściwości modyfikujące objawy choroby zwyrodnieniowej (działa przeciwbólowo, poprawia ruchomość stawu) oraz wpływa modyfikująco na strukturę chrząstki stawowej.

Wiskosuplementacja to metoda polegająca na dostawowej suplementacji kwasu hialuronowego w bezbolesnych iniekcjach, podawanych w odstępach siedmiodniowych i powtarzanych w seriach od trzech do pięciu.

„Suplementacji kwasu hialuronowego przeważnie wymagają stawy kolanowy i biodrowy. Często podaję go również do stawu ramiennego i skokowego. Ważne jest, aby iniekcje odbywały się systematycznie w odstępach około siedmiu dni. Po pół roku należy podać kolejny zastrzyk, tzw. przypominający. Niektórych pacjentów leczę kwasem hialuronowym od 4-5 lat i przez ten czas nie odczuwają oni bólu stawu lub jest on na tyle niewielki, że nie zakłóca codziennego funkcjonowania” – mówi dr n. med. Marcin Drygalski, ortopeda z Centrum Medycznego Medica w Sosnowcu i Centrum Medycznego Klara w Częstochowie, ekspert Croma.

Skuteczność wiskosuplementacji w poprawie funkcjonowania stawów – wyniki badań

Największa poprawa (ok. 90 proc.) jest zauważalna u pacjentów z pierwszym stopniem zmian zwyrodnieniowych w ocenie radiologicznej w stawie, chociaż u pacjentów z czwartym stopniem zaawansowania choroby dochodzi do znacznego złagodzenia dolegliwości (o 40-50 proc.). Co ciekawe, przy drugiej serii iniekcji pacjenci zgłaszają dużo szybszą poprawę i znaczne zmniejszenie dolegliwości bólowych (o ok. 80 proc.).

„Iniekcje dostawowe są bardzo bezpieczne, pacjent ma możliwość wykonywania wszystkich zaplanowanych w tym dniu czynności. Nie ma powikłań, a wykonany prawidłowo zabieg jest bezbolesny. Wiskosuplementacja jest w pełni bezpieczna, a co najważniejsze prowadzi do znacznej poprawy stanu zdrowia, aktywności ruchowej pacjenta i często jest jedyną metodą leczenia zachowawczego, zwłaszcza gdy zawodzą metody farmakologiczne i rehabilitacyjne. Aby zastosować tego typu leczenie, konieczne jest badanie kliniczne, wykonanie badań dodatkowych (USG, MRI, RTG) i ustalenie najlepszego schematu prowadzenia wiskosuplementacji” – mówi dr n. med. Andrzej Partyka, specjalista ortopedii i rehabilitacji z NSZOZ Trauma-Dent w Pszczynie i Szpitala SILESIA MED w Grzawie.

Skuteczność wiskosuplementacji jest większa we wczesnych stadiach zaawansowania choroby zwyrodnieniowej stawów. Efekt kliniczny utrzymuje się znacznie dłużej niż czas pozostawania HA w stawie i zależnie od rodzaju zastosowanego preparatu trwa trzy, sześć lub 12 miesięcy.

W kilku badaniach klinicznych wykazano, że dostawowe podanie kwasu hialuronowego zmniejsza dolegliwości bólowe i poprawia funkcję stawów. Jest wśród nich także badanie przeprowadzone przez polski ośrodek – Wojewódzki Szpital Chirurgii Urazowej, Oddział Chirurgii Kolana, Artroskopii i Traumatologii Sportowej w Piekarach Śląskich. Brało w nim udział 30 chorych. 20 osób miało objawy uszkodzenia chrząstki stawowej 1. lub 2. stopnia wg ICRS (czterostopniowa skala określająca stopień uszkodzenia chrząstki) potwierdzone artroskopowo, a 10 objawową osteoartrozę stawów kolanowych I lub II stopnia wg skali Kellgrena-Lawrenca (skala pięciostopniowa, służy do oceny zaawansowania zmian radiologicznych w chorobie zwyrodnieniowej stawów). Chorym podano trzykrotnie preparat kwasu hialuronowego. Oceny klinicznej dokonywano przed zastosowaniem leku i po trzech-sześciu miesiącach (średnio 4,8 miesiąca) od ostatniej iniekcji. W ocenie wykorzystano m.in. VAS (wzrokowo-analogową skalę oceny bólu) oraz kryteria ICRS.

Odnotowano istotną statystycznie poprawę wyników w zakresie skali VAS w obu grupach. Stwierdzono ogólnie pozytywną ocenę skuteczności leczenia zarówno w ocenie lekarskiej, jak i chorego w obrębie obu grup. Zaobserwowane działania niepożądane to głównie obrzęk okołostawowy i wysięk, które jednak szybko ustępowały.

Większość chorych z objawową artrozą I lub II stopnia wg skali KellgrenaLawrenca oraz objawowymi schorzeniami chrząstki o charakterze chondromalacji niewielkiego stopnia (I, II) odczuwała stosunkowo długą poprawę (średnio 4,8 miesiąca) w zakresie dolegliwości bólowych oraz funkcji kolana.

Wyniki badania zostały opublikowane w czasopiśmie „Ortopedia Traumatologia Rehabilitacja”.

Skąd i w jaki sposób pozyskuje się kwas hialuronowy

Preparaty HA różnią się głównie wielkością cząsteczki molekularnej (o wysokiej i niskiej masie cząsteczkowej), obecnością wiązań pomiędzy łańcuchami kwasu hialuronowego (usieciowane i nieusieciowane) i pochodzeniem (z grzebieni kogucich bądź uzyskiwane drogą fermentacji bakteryjnej). Cechy te decydują o właściwościach lepko-sprężystych preparatu, czasie utrzymywania się w stawie, czasie działania, efektach klinicznych i liczbie podań niezbędnych dla zapewnienia efektu.

Istotnym parametrem w tych produktach jest zawartość kwasu hialuronowego na terapię, czyli stężenie kwasu w strzykawce. Bardzo ważny jest również sposób pozyskiwania kwasu HA. Produkty najnowszej generacji są pozyskiwane metodą biofermentacji. Daje ona czysty kwas hialuronowy, który nie powoduje odczynów alergicznych. Produkty pochodzenia zwierzęcego mogą zawierać śladowe ilości białek odzwierzęcych, które w pewnych przypadkach wywołują odczyny alergiczne.

Źródło: Puls Medycyny

Podpis: Iwona Kazimierska

Najważniejsze dzisiaj
Puls Medycyny
Reumatologia / Wiskosuplementacja, czyli dostawowa suplementacja kwasu hialuronowego: na czym polega, czy jest skuteczna
× Strona korzysta z plików cookies w celu realizacji usług i zgodnie z Polityką Plików Cookies. Możesz określić warunki przechowywania lub dostępu do plików cookies w Twojej przeglądarce.