WHO: pandemia COVID-19 może przyczynić się do wzrostu zgonów związanych z AIDS

Monika Majewska
opublikowano: 13-05-2020, 19:21

Światowa Organizacja Zdrowia alarmuje, że przerwa w świadczeniu usług medycznych, spowodowana pandemią COVID-19, może doprowadzić w Afryce Subsaharyjskiej do wzrostu zgonów związanych z AIDS o prawie pół miliona. Może przyczynić się także do zwiększenia liczby nowych przypadków zakażenia wirusem HIV, zwłaszcza dzieci, w tym regionie świata.

Ten artykuł czytasz w ramach płatnej subskrypcji. Twoja prenumerata jest aktywna

Z danych Światowej Organizacji Zdrowia wynika, że w 2018 r.  w Afryce Subsaharyjskiej z HIV żyło ok. 25,7 mln osób, a 16,4 mln (64 proc.) stosowało leczenie przeciwretrowirusowe. WHO alarmuje, że u tych osób istnieje ryzyko przerwania leczenia, ponieważ z powodu pandemii COVID-19 usługi zdrowotne dla pacjentów innych niż zakażonych SARS-CoV-2 są niedostępne lub został zakłócony łańcuch dostaw leków przeciwretrowirusowych. Zdaniem przedstawicieli organizacji, może to doprowadzić do wzrostu liczby zgonów związanych z AIDS w tym regionie świata, która w 2018 r. wyniosła około 470 tys. osób. 

Zobacz więcej

Isaias Vicisso/Pixabay

WHO: pandemia COVID-19 może przyczynić się do wzrostu zgonów związanych z AIDS

Grupa ekspertów zwołana przez WHO i UNAIDS oszacowała, że sześciomiesięczne zakłócenie terapii przeciwretrowirusowej w Afryce Subsaharyjskiej, spowodowane pandemią COVID-19, może w latach 2020-2021 doprowadzić do zwiększenia liczby zgonów z powodu chorób związanych z AIDS - w tym z powodu gruźlicy - o prawie pół miliona. W związku z tym WHO apeluje o podjęcie wysiłku w celu "złagodzenia i przezwyciężenia przerw w świadczeniach opieki zdrowotnej" w tym regionie świata podczas pandemii. W przeciwnym razie - ostrzega WHO - może się powtórzyć sytuacja z 2008 r., kiedy w Afryce Subsaharyjskiej odnotowano ponad 950 000 zgonów związanych z AIDS.

„Musimy to odczytać jako sygnał alarmowy dla krajów, aby znaleźć sposoby na utrzymanie wszystkich niezbędnych usług zdrowotnych. W przypadku HIV niektóre kraje już podejmują ważne kroki, na przykład gwarantują, że pacjenci mogą odbierać zapasy leków i innych niezbędnych towarów, w tym zestawy do samodzielnego testowania, co zmniejsza presję na usługi zdrowotne i pracowników ochrony zdrowia. Musimy również dopilnować, aby światowe dostawy testów i terapii nadal napływały do krajów, które ich potrzebują" - powiedział dr Tedros Adhanom Ghebreyesus, dyrektor generalny Światowej Organizacji Zdrowia.

"Pandemia COVID-19 nie może być pretekstem do odwrócenia inwestycji [w zapobieganie i leczenie - przyp. red.] HIV" - powiedziała Winnie Byanyima, dyrektor wykonawczy UNAIDS. "Istnieje ryzyko, że ciężko wypracowane efekty zwalczania AIDS zostaną poświęcone na rzecz walki z COVID-19, ale prawo do zdrowia oznacza, że żadna choroba nie powinna być zwalczana kosztem drugiej" - zaznaczyła ekspertka.

"Wzywam rządy do zapewnienia, aby każdy mężczyzna, kobieta i dziecko żyjące z HIV otrzymywali regularne zapasy terapii przeciwretrowirusowej - co dosłownie ratuje życie" - zaapelowała Byanyima.

WHO: pandemia COVID-19 może przyczynić się do wzrostu nowych przypadków zakażenia wirusem HIV

Specjaliści alarmują także, że nawet stosunkowo krótkotrwałe przerwy w terapii przeciwretrowirusowej mogą zwiększyć miano wirusa, co wpływa negatywnie na zdrowie nosiciela, a także może zwiększyć potencjał przenoszenia wirusa HIV na inne osoby.

WHO i UNAIDS powołały pięć zespołów badawczych. Każdy z nich wykorzystywał różne modele matematyczne w celu analizy możliwych skutków zakłóceń w profilaktyce, diagnostyce i leczeniu HIV/AIDS spowodowanych pandemią COVID-19.

Każdy zespół analizował potencjalny wpływ przerwy w leczenia HIV/AIDS - trwającej 3 miesiące lub 6 miesięcy - na śmiertelność z powodu chorób związanych z AIDS, a także na zapadalność na zakażenie wirusem HIV w Afryce Subsaharyjskiej.

W scenariuszu zakładającym 6-miesięczne zakłócenia w dostępnie do terapii szacunkowa liczba zgonów związanych z AIDS w ciągu jednego roku wahałaby się od 471 do 673 tys.

Zdaniem ekspertów WHO, oznacza to, że nie da się osiągnąć globalnego celu na 2020 r., który zakłada mniej niż 500 tys. zgonów związanych z AIDS na całym świecie.

Krótsze, 3-miesięczne zakłócenia spowodowałyby mniejszą, ale nadal znaczącą liczbę zgonów związanych z AIDS - podkreślają specjaliści.

Z kolei bardziej sporadyczne przerwy w dostarczaniu terapii przeciwretrowirusowej doprowadziłyby do rozprzestrzeniania się oporności na leki na HIV. Miałoby to długoterminowe skutki dotyczące przyszłych sukcesów leczenia zakażenia wirusem HIV/AIDS w tym regionie świata - ostrzegają eksperci.

WHO: pandemia COVID-19 może przyczynić się do zwiększenia liczby dzieci zakażonych wirusem HIV

Zdaniem ekspertów z WHO i UNAIDS, zakłócenia w terapii przeciwretrowirusowej mogłyby również doprowadzić do zwiększenia liczby przypadków zakażenia wirusem HIV z matki na dziecko. 

Z danych WHO wynika, że od 2010 r. liczba nowych przypadków zakażenia wirusem HIV wśród dzieci w Afryce Subsaharyjskiej zmniejszyła się o 43 proc.- z 250 tys. w 2010 r. do 140 tys. w 2018 r. To dzięki szerokiemu dostępowi leków na HIV dla matek i ich dzieci w tym regionie świata.

Eksperci szacują, że ograniczenie terapii przeciwretrowirusowej przez 6 miesięcy mogłoby przyczynić się do drastycznego wzrostu liczby nowych przypadków zakażeń wirusem HIV wśród dzieci aż o 37 proc. w Mozambiku, o 78 proc. w Malawi, o 78 proc. w Zimbabwe i o 104 proc. w Ugandzie.

Pandemia COVID-19 a HIV: inne skutki ograniczenia terapii przeciwretrowirusowej w Afryce Subsaharyjskiej

Inne znaczące skutki pandemii COVID-19 w Afryce Subsaharyjskiej, które mogą prowadzić do wzrostu śmiertelności związanej z AIDS, obejmują obniżoną jakość opieki medycznej, zawieszenie wykonywania testów monitorujących obciążenie wirusem HIV, zmniejszone doradztwo w zakresie zmiany schematów leczenia.

Zespoły badawcze powołane przez WHO i UNAIDS uwzględniły także stopień, w jakim zakłócenie usług profilaktycznych - w tym zawieszenie dobrowolnego obrzezania mężczyzn, czasowy brak dostępu do prezerwatyw i zawieszenie wykonywania testów na obecność wirusa HIV - wpłynęłoby na występowanie tego wirusa w regionie.

Źródło: The cost of inaction: COVID-19-related service disruptions could cause hundreds of thousands of extra deaths from HIV, WHO

PRZECZYTAJ TAKŻE: COVID-19 a HIV i AIDS. Na jakie wsparcie mogą liczyć osoby zakażone?

Pandemia HIV i AIDS niczego nas nie nauczyła

Źródło: Puls Medycyny

Podpis: Monika Majewska

Najważniejsze dzisiaj
× Strona korzysta z plików cookies w celu realizacji usług i zgodnie z Polityką Plików Cookies. Możesz określić warunki przechowywania lub dostępu do plików cookies w Twojej przeglądarce.