Ustalono najważniejsze cele i założenia polityki lekowej państwa

Katarzyna Matusewicz
opublikowano: 29-10-2018, 11:23

18 października 2018 r. odbyła się VI edycja konferencji organizowanej przez „Puls Medycyny”. Marcin Czech, podsekretarz stanu w Ministerstwie Zdrowia, rozpoczynając drugi panel debaty, podkreślił, że dokument „Polityka Lekowa Państwa” prezentuje oficjalne stanowisko rządu, będące jednocześnie formalnym zapisem aspiracji, decyzji i zobowiązań w zakresie gospodarki lekami.

Ten artykuł czytasz w ramach płatnej subskrypcji. Twoja prenumerata jest aktywna

Przedstawiony dokument obejmuje zarówno sektor państwowy, jak i prywatny. Był tworzony na podstawie wytycznych Światowej Organizacji Zdrowia (WHO). „Dostaliśmy trzy niezależne recenzje: od prawnika Unii Europejskiej, specjalisty/dyrektora odpowiedzialnego za leki WHO i profesora — eksperta akademickiego. Opierając się na nich, zmienialiśmy dokument” — poinformował wiceminister Marcin Czech. Wersja obecnie obowiązująca i zatwierdzona przez rząd jest 92. wersją tego dokumentu.

Wiceminister zdrowia Marcin Czech
Zobacz więcej

VI konferencja "Polityka lekowa"

Wiceminister zdrowia Marcin Czech Patryk Rydzyk

Sześć filarów ekosystemu farmakoterapii

Wśród celów polityki lekowej państwa najważniejsze są: dostępność, jakość i racjonalne stosowanie leków, natomiast jej filarami — zgodnie z założeniami WHO — powinny być: dostępność, finansowanie, system dystrybucji, uregulowania prawne, racjonalne stosowanie i badania leków, edukacja uczestników systemu, monitorowanie oraz ocena polityki lekowej. „Ekosystem farmakoterapii opiera się na sześciu głównych elementach, które są jednocześnie rozdziałami dokumentu „Polityka Lekowa Państwa” — wyjaśniał wiceminister Marcin Czech. — Należą do nich: profilaktyka pierwotna, czyli szczepienia, dostępność rynkowa i refundacyjna, część gospodarcza, czyli przemysł farmaceutyczny i systemy informatyczne oraz rola profesjonalistów w systemie ochrony zdrowia, głównie lekarzy, pielęgniarek i farmaceutów”. Każdej z tych części poświęcone zostało osobne spotkanie ze specjalistami, zwykle otwarte dla dziennikarzy. „Każdy rozdział dokumentu posiada miary efektów i przykładowe wskaźniki, zaproponowane przez WHO oraz odpowiednio zmodyfikowane, które pozwolą w przyszłości ocenić, czy polityka lekowa jest realizowana zgodnie z planem” — dodał wiceminister.

Jak wykorzystać zwiększone nakłady na opiekę zdrowotną

Cele strategiczne profilaktyki pierwotnej to: rozszerzenie dostępu do szczepień ochronnych, aby zmniejszyć zapadalność na choroby zakaźne oraz usprawnienie działań związanych z realizacją obowiązku szczepień ochronnych. „Chcielibyśmy zmniejszyć zjawisko wzrostu liczby niezaszczepionych dzieci, poprawić nadzór nad przechowywaniem, dysponowaniem oraz utylizacją szczepionek, a także zwiększyć wsparcie pacjentów, którzy doświadczają działań niepożądanych” — deklarował Marcin Czech.

Na dostępność rynkową leków składają się poszczególne etapy procesu ich dostarczania, począwszy od badań klinicznych, poprzez wytwarzanie i kontrolę produktów leczniczych, zgodnie ze standardami GMP (Good Manufacturing Practice), dopuszczenie do obrotu i jego monitorowanie, aż po bezpieczeństwo farmakoterapii. „W tym zakresie staramy się uczynić Polskę atrakcyjnym miejscem zarówno do inwestowania w innowacyjne technologie, jak i do realizowania badań klinicznych” — mówił wiceminister. Dostępność refundacyjna ma na celu przede wszystkim zapewnienie stabilnego poziomu finansowania leków objętych refundacją. „Chcemy, aby leczenie farmakologiczne miało swój proporcjonalny udział we wzrastających nakładach na system ochrony zdrowia. Chodzi o to, aby ten udział nie był zamknięty odgórnie przez ustalone 17 proc., ale zapewniał firmom działającym na rynku przewidywalność, a stronie rządzącej — lepsze planowanie wydatków na refundację, poprawę efektywności wykorzystania środków publicznych w celu osiągnięcia jak najlepszego efektu leczniczego, mierzonego twardymi, pierwszorzędowymi punktami zdrowotnymi” — tłumaczył Marcin Czech.

W ramach realizowanego budżetu strona rządowa zamierza również systematycznie poszerzać katalog terapii o udowodnionej skuteczności. Ma być ona dokumentowana zarówno badaniami klinicznymi, jak i danymi pochodzącymi z rynku, czyli tzw. Real World Evidence (RWE). W rezultacie refundowane mają być tylko te leki, które przynoszą największą korzyść chorym. „Naszym celem jest też zmniejszenie udziału pacjentów w odpłatności za leki refundowane i z satysfakcją stwierdzam, że obserwujemy już taką tendencję. Dążymy też do zwiększenia przejrzystości podejmowania decyzji refundacyjnych oraz poziomu zaufania i dialogu pomiędzy interesariuszami rynku farmaceutycznego” — zapewnił wiceminister Czech.

Ekonomiczne aspekty farmakoterapii

Kolejnym celem Polityki Lekowej Państwa jest poprawa innowacyjności sektora farmaceutycznego w Polsce. Chodzi zwłaszcza o: zwiększanie liczby i efektywności inicjatyw w obszarze badawczo-rozwojowym, budowanie zdolności do przemysłowego rozwoju i wytwarzania leków biotechnologicznych, a także wspieranie osiągnięć tego przemysłu poprzez prowadzenie prorozwojowej polityki refundacyjno-cenowej.

Priorytetem ekonomicznym jest również zwiększenie stabilności dostaw leków istotnych z punktu widzenia zapewnienia bezpieczeństwa lekowego państwa. Powinno się to dokonać dzięki większemu udziałowi w rynku produktów leczniczych wytwarzanych przez przemysł farmaceutyczny na terytorium Polski. Istotnym zadaniem jest też wzrost eksportu leków, co ma wpłynąć na poprawę bilansu handlowego, który w tym momencie jest ujemny.

„WHO sugerowała, że część ekonomiczna poświęcona przemysłowi farmaceutycznemu powinna być uregulowana osobnym dokumentem strategicznym, stworzonym przez resorty gospodarcze. Po długich dyskusjach zdecydowaliśmy się jednak zatrzymać ten rozdział w gestii resortu zdrowia, mam nadzieję, że z korzyścią dla polityki lekowej” — powiedział wiceminister.

Poprawa ordynacji lekarskiej i pielęgniarskiej

W rozdziale poświęconym roli profesjonalistów w systemie ochrony zdrowia dążeniem twórców dokumentu jest przede wszystkim poprawa ordynacji lekarskiej i pielęgniarskiej w celu optymalizacji efektów leczenia i poprawy przestrzegania zaleceń dotyczących stosowania leków przez pacjentów. Ważne są też: wzmocnienie roli farmaceuty w polskim systemie ochrony zdrowia oraz współpraca między uczestnikami systemu prowadzącymi farmakoterapię i osobami uprawnionymi do realizacji recept, a także optymalizacja współpracy lekarzy i farmaceutów na poziomie komitetów terapeutycznych.

Wiceminister podkreślił też wagę poprawy kontroli nad stosowaniem antybiotyków, zarówno u ludzi, jak i u zwierząt hodowlanych, co ma doprowadzić do ograniczenia antybiotykooporności. „Jest to wyzwanie nie tylko dla Polski, ale i całego świata” — zaznaczył.

Systemy IT na rzecz poprawy efektywności leczenia

Ostatnia część dokumentu, poświęcona systemom informatycznym, dotyczy wzrostu środków publicznych w finansowanie poszczególnych technologii lekowych oraz świadczeń opieki zdrowotnej. Jak tłumaczył wiceminister, dzięki nowym technologiom łatwiej będzie monitorować wszystko to, co dzieje się w systemie, zarówno w zakresie działań profesjonalistów, oddziaływania leków, jak i zachowań pacjentów.

Ważne wydaje się też zwiększenie dokładności planowania poprzez prognozowanie trendów epidemiologicznych, a także zachowań i potrzeb zdrowotnych społeczeństwa. Kolejnym celem, w którym mogą pomóc rozwiązania IT jest racjonalizacja farmakoterapii oraz poprawa bezpieczeństwa i skuteczności leczenia.

Gdzie jesteśmy?

„12 miesięcy temu rozpoczęliśmy proces tworzenia „Polityki Lekowej Państwa”: przeanalizowaliśmy sytuację i zidentyfikowaliśmy wyzwania, na podstawie których określiliśmy priorytetowe cele i zagadnienia. Na tym gruncie powstał projekt dokumentu, który podaliśmy szerokim konsultacjom społecznym i w związku z tym zmieniliśmy 92 razy, a następnie postaraliśmy się o formalne poparcie dla polskiej polityki lekowej — podsumował wiceminister Marcin Czech. Przyznał, że ten ostatni etap był dla niego najcięższy, ponieważ obejmował dyskusje z innymi resortami oraz napływające szerokim strumieniem z różnych stron uwagi, które zespół opracowujący próbował uwzględnić. Obecnie ustalany jest harmonogram działań i wdrażania rozwiązań proponowanych w dokumencie. Proces ten będzie monitorowany i na bieżąco oceniany. „Być może za jakiś czas okaże się, że konieczne jest wprowadzenie zmian w stworzonym przez nas dokumencie, ale najważniejsze, by wciąż był realizowany i ulepszany” — zakończył swoje wystąpienie wiceminister resortu zdrowia.

Źródło: Puls Medycyny

Podpis: Katarzyna Matusewicz

Najważniejsze dzisiaj
Puls Medycyny
Konferencja Polityka lekowa / Ustalono najważniejsze cele i założenia polityki lekowej państwa
× Strona korzysta z plików cookies w celu realizacji usług i zgodnie z Polityką Plików Cookies. Możesz określić warunki przechowywania lub dostępu do plików cookies w Twojej przeglądarce.