Reklama leków w aptece jest nadal dozwolona

Sławomir Molęda
opublikowano: 07-03-2012, 00:00

„Czy po wprowadzeniu zakazu reklamy mogę w aptece lub na jej szybach zamieszczać reklamy leków dostarczane przez hurtownię 
farmaceutyczną?” — pyta czytelniczka.

Ten artykuł czytasz w ramach płatnej subskrypcji. Twoja prenumerata jest aktywna
Tak, o ile reklamy te nie będą stanowiły zarazem reklamy apteki. Należy odróżniać reklamę leków od reklamy aptek. Zakaz, który został wprowadzony od początku tego roku, dotyczy reklamy aptek i działalności prowadzonej przez apteki. Nie obejmuje reklamy leków ani reklamy działalności prowadzonej przez hurtownie bądź firmy farmaceutyczne.

Zakaz, który obowiązywał do końca ubiegłego roku, dotyczył tylko takiej reklamy aptek, która odnosiła się do leków refundowanych. Wprowadzona zmiana polega na rozciągnięciu zakazu na reklamę wszelkiej działalności aptek, w tym także na reklamę odnoszącą się do leków nierefundowanych (zob. T. Zimna „Zakazana reklama aptek i punktów aptecznych”, „Puls Farmacji” nr 1 z 1 lutego 2012 r.). Całkowity zakaz reklamy aptek nie oznacza jednak zakazu reklamy leków w aptekach. Ta ostatnia może być nadal prowadzona na dotychczasowych zasadach.

Nadal obowiązują zapisy 
Prawa farmaceutycznego

Zasady reklamy leków określone zostały w przepisach Prawa farmaceutycznego. Przepisy te zakazują kierowania do publicznej wiadomości reklamy leków wydawanych wyłącznie na podstawie recepty, leków zawierających środki odurzające lub substancje psychotropowe, leków umieszczonych na wykazach leków refundowanych oraz leków o nazwie identycznej z lekami umieszczonymi na tych wykazach bądź wydawanymi wyłącznie na podstawie recepty.

Kierowanie do publicznej wiadomości reklamy leków wydawanych bez recepty (OTC) nie zostało zabronione. Reklama tych leków może być więc prowadzona we wszelkich miejscach publicznych, także w aptekach. Konkluzja ta znajduje wyraźne potwierdzenie w obowiązujących przepisach rozporządzenia w sprawie reklamy produktów leczniczych, które określają warunki prowadzenia reklamy leków w aptekach. Reklama taka nie może ograniczać powierzchni ekspedycyjnej przeznaczonej dla osób korzystających z usług apteki. Musi być rozmieszczona w sposób uporządkowany, w stałych, wydzielonych miejscach. Wymogi te stosuje się odpowiednio do punktów aptecznych oraz placówek obrotu pozaaptecznego.

Odpowiedzialność 
firmy farmaceutycznej

Z przytoczonych przepisów jednoznacznie wynika, że reklama leków OTC w aptekach pozostaje dozwolona. Jak każda reklama leków, może być prowadzona wyłącznie przez podmiot odpowiedzialny lub na jego zlecenie. Podmiotem odpowiedzialnym jest firma farmaceutyczna, która uzyskała pozwolenie na dopuszczenie danego leku do obrotu. Hurtownia farmaceutyczna, tak jak każdy inny podmiot gospodarczy, może prowadzić reklamę leku na zlecenie podmiotu odpowiedzialnego. Natomiast apteka może udostępniać swoją powierzchnię na potrzeby tej reklamy na wyżej przedstawionych warunkach.

Skoro prawo zezwala na udostępnianie w tym celu wnętrza apteki, to nieracjonalne wydaje się, by udostępnianie okien lub ścian zewnętrznych miało być wykluczone. Ograniczenia reklamy leków w aptece mają na względzie jedynie to, by usługi farmaceutyczne były udzielane w odpowiednich warunkach.

Reklama leku wewnątrz 
i na zewnątrz apteki

Zakaz reklamy aptek oznacza, że reklama leków nie może być prowadzona w formie, która będzie stanowiła reklamę konkretnej apteki. Stąd biorą się wątpliwości odnośnie do możliwości zamieszczania reklam leków na szybach lub ścianach zewnętrznych apteki. Reklama taka może być bowiem uznana za zachętę do zakupu leków w aptece, na której została umieszczona.

Przeciwko tak restrykcyjnej interpretacji zakazu przemawiają przepisy, które dopuszczają reklamę leków we wnętrzu apteki, mimo że zachęta do zakupu reklamowanych leków działa w tym przypadku silniej od zachęty, jaką wywiera reklama zewnętrzna. Łatwiej bowiem zdecydować się na zakup znajdując się wewnątrz apteki niż przed wejściem do niej. Przeciwko zbyt restrykcyjnemu podejściu przemawiają również reguły wykładni prawa, które wyjątki od zasad nakazują interpretować ściśle. A zakaz reklamy aptek jest wyjątkiem od zasady swobody prowadzenia działalności gospodarczej.

Gdzie leży granica

Odgraniczenie działań dozwolonych od zabronionych może w poszczególnych przypadkach sprawiać niemałe trudności. Osobiście uważam, iż naruszenie zakazu nastąpi dopiero wtedy, gdy reklama leku będzie wskazywała na daną aptekę, zachęcając do zakupu właśnie w niej bądź informując, że dokonanie zakupu w tejże aptece jest korzystniejsze od zakupu w innych. Zamieszczanie reklam leków, które nie wyróżniają danej apteki, nie stanowi jej reklamy.

Aptekarzom, którzy obawiają się kłopotów ze strony inspekcji farmaceutycznej, przypominam, że karze pieniężnej podlega tylko ten, kto narusza zakaz. Za reklamę prowadzoną przez hurtownię odpowiada więc hurtownia, a nie apteka, która udostępnia jej w tym celu swoją powierzchnię.



PODSTAWA PRAWNA

1. art. 57, 60 ust. 1, art. 94a ust. 1 i 1a oraz art. 129b ust. 1 Prawa farmaceutycznego;

2. § 11 rozporządzenia ministra zdrowia z 21 listopada 2008 r. w sprawie reklamy produktów leczniczych (Dz.U. nr 210, poz. 1327).

Źródło: Puls Medycyny

Podpis: Sławomir Molęda

Najważniejsze dzisiaj
× Strona korzysta z plików cookies w celu realizacji usług i zgodnie z Polityką Plików Cookies. Możesz określić warunki przechowywania lub dostępu do plików cookies w Twojej przeglądarce.