Opóźnienia diagnostyczne w zapaleniu stawów: Polska w czołówce Europy

opublikowano: 01-07-2021, 08:31

Polska jest jednym z krajów, w których opóźnienia diagnostyczne w chorobach zapalnych stawów są najdłuższe w Europie - alarmują eksperci. W reumatoidalnym zapaleniu stawów opóźnienie to wynosi aż 35 tygodni, przy rekomendowanym czasie maksymalnym do 12 tygodni.

Ten artykuł czytasz w ramach płatnej subskrypcji. Twoja prenumerata jest aktywna

O zapaleniu stawów można mówić wtedy, gdy u pacjenta występują obrzęk i ból co najmniej jednego stawu, które nie są wynikiem urazu i utrzymują się od 6 do 12 tygodni.

Najczęstsze zapalne choroby reumatyczne występują u 5,7-25,2 proc. osób dorosłych, a świadomość ich istnienia w społeczeństwie jest bardzo niska. Dla porównania - cukrzyca występuje u 0,5 -9,5 proc. populacji osób dorosłych, a świadomość jej istnienia w społeczeństwie jest bardzo duża - zwrócili uwagę eksperci podczas konferencji "Pacjent z wczesnym zapaleniem stawów w systemie opieki zdrowotnej. Stan obecny i rekomendacje zmian", która odbyła się 30 czerwca. Podczas konferencji zainaugurowano kampanię edukacyjną "Wcześniej Znaczy Lepiej".

O zapaleniu stawów można mówić wtedy, gdy u pacjenta występują obrzęk i ból co najmniej jednego stawu, które nie są wynikiem urazu i utrzymują się od 6 do 12 tygodni.
iStock

Wczesne zapalenie stawów to choroba ludzi młodych

Specjaliści wyjaśnili, że wczesne zapalenie stawów dotyczy głownie młodych osób, w większości kobiet. Jednak młodzi ludzie często łączą pierwsze objawy choroby z niewielkim urazem związanym z ich codzienną aktywnością fizyczną, a zapalne bóle kręgosłupa z jego przeciążeniem.

– W polskim społeczeństwie wszystkie choroby reumatyczne kojarzą się z wiekiem podeszłym. Bardzo często młoda osoba, która uprawia sport, chodzi na siłownię, jest aktywna zawodowo, nie pomyśli, że jak pojawi się obrzęk, chociażby małego palca u stopy, to jest to początek przewlekłego schorzenia, z którym będzie musiała borykać do końca życia – zauważyła prof. dr. hab. n. med. Brygida Kwiatkowska, konsultant krajowa w dziedzinie reumatologii, kierownik Kliniki Wczesnych Zapaleń Stawów Narodowego Instytutu Geriatrii, Reumatologii i Rehabilitacji (NIGRIR) im. prof. Eleonory Reicher, zastępca dyrektora NIGRiR.

Dodała, że choroba może rozpocząć się już u osób po 20. roku życia.

Eksperci ostrzegli, że lekceważenie objawów zapalenia stawów powoduje utratę cennego czasu, koniecznego do ustalenia rozpoznania i wdrożenia leczenia zanim choroba przejdzie w proces przewlekły, a zmiany w układzie ruchu staną się nieodwracalne.

Opóźnienia diagnostyczne w zapaleniu stawów: Polska w czołówce Europy

Polska jest jednym z krajów, w których opóźnienia diagnostyczne w chorobach zapalnych stawów są najdłuższe w Europie. Rekomendowany przez ekspertów czas od wystąpienia pierwszych objawów do wdrożenia leczenia to max.12 tygodni. Tymczasem w reumatoidalnym zapaleniu stawów opóźnienie diagnostyczne wynosi aż 35 tygodni. Tylko 10-20 proc. chorych ma ustalone rozpoznanie i włączone leczenie w ciągu 12 tygodni. Z kolei w przypadku łuszczycowego zapalenia stawów opóźnienie to wynosi 7-8 lat, przy rekomendowanym nieprzekraczalnym czasie maksymalnym 6 miesięcy.

Z tego też powodu Europejska Liga Przeciwreumatyczna (EULAR) zaleca, aby każdy pacjent z obrzękiem przynajmniej jednego stawu był kierowany i konsultowany przez reumatologa w ciągu 6. tygodni od pojawienia się pierwszych objawów choroby.

Zapalenie stawów - wczesne wykrycie choroby zapobiega nieodwracalnym zmianom

Zdaniem ekspertów w tym celu konieczne jest wprowadzenie takich zasad postępowania, które nawet w przypadku obrzęku jednego stawu skierują chorego na właściwą “ścieżkę diagnostyczną” bez konieczności czekania na rozwój choroby i wystąpienia kolejnych objawów.

Dodali, że u 70 proc. chorych na wczesne zapalenie stawów wdrożenie skutecznego leczenia zaraz po ustaleniu rozpoznania umożliwia uzyskanie remisji utrzymującej się przez 2 lata trwania choroby, a u ok. 20 proc. pacjentów można uzyskać 6-miesięczną remisję bez stosowania jakichkolwiek leków.

Wczesne wykrycie choroby zapalnej stawów, włączenie leczenia farmakologicznego, rehabilitacji na wczesnym etapie choroby, to gwarancja na szybką i długą remisję choroby, przywrócenie chorego do życia społecznego, rodzinnego i zawodowego.

– W tej chwili mamy doskonałe leki, które są w stanie pomóc dużej części chorych z zapalnymi chorobami reumatycznymi. Jednak nawet najlepszy lek zastosowany w zaawansowanym stadium choroby nie jest w stanie odwrócić zmian, które są utrwalone, chociażby uszkodzenia stawów – powiedziała prof. Brygida Kwiatkowska.

KOWZS: kompleksowa opieka specjalistyczna nad pacjentem z wczesnym zapaleniem stawów

Eksperci postulują o wprowadzenie kompleksowej opieki specjalistycznej nad pacjentem z wczesnym zapaleniem stawów, która obejmuje procedury diagnostyczne i terapeutyczne realizowane w ramach świadczeń szpitalnych, ambulatoryjnych i rehabilitacji leczniczej w okresie 12 miesięcy od rozpoczęcia realizacji świadczenia.

– Od dwóch lat staramy się utworzyć formę kompleksowego pakietu opieki specjalistycznej nad pacjentem z wczesnym zapaleniem stawów, tak aby w jednym ośrodku, w bardzo krótkim przedziale czasowym miał on możliwość szerokiej diagnostyki, sprecyzowanego rozpoznania i włączenia adekwatnego leczenia - wyjaśniła prof. Brygida Kwiatkowska.

Główne założenia KOWZS to:

  • wprowadzenie nowego kompleksowego modelu leczenia opartego na szybkiej ścieżce diagnostycznej, leczeniu oraz rehabilitacji pacjentów we wczesnym stadium zapalenia stawów,
  • skoncentrowanie leczenia wokół wyspecjalizowanych ośrodków koordynujących,
  • ograniczenie liczby hospitalizacji z powodu chorób zapalnych stawów,
  • poprawienie efektywności leczenia.

PRZECZYTAJ TAKŻE: KOWZS: Nowy model opieki skoordynowanej

Jaka jest codzienność chorych z RZS?

Źródło: Puls Medycyny

Najważniejsze dzisiaj
× Strona korzysta z plików cookies w celu realizacji usług i zgodnie z Polityką Plików Cookies. Możesz określić warunki przechowywania lub dostępu do plików cookies w Twojej przeglądarce.