Ograniczone uprawnienia rejestratorki medycznej

Sławomir Molęda
opublikowano: 10-03-2010, 00:00

„W jakim zakresie rejestratorka medyczna ma prawo pytać o cel wizyty pacjenta w poradni poz i o jego dolegliwości celem ustalenia terminu wizyty lekarskiej? Pytam o to, gdyż niektórzy pacjenci odmawiają odpowiedzi, uzasadniając to prawem do prywatności. Uniemożliwiają przez to wstępne zakwalifikowanie do grupy przypadków niecierpiących zwłoki bądź do grupy pacjentów, którzy mogą mieć wizytę lekarską w terminie późniejszym" - napisał właściciel NZOZ-u.

Ten artykuł czytasz w ramach płatnej subskrypcji. Twoja prenumerata jest aktywna
Pytanie czytelnika nawiązuje do trzech kwestii. Pierwsza dotyczy procedury ustalającej kolejność dostępu do świadczeń zdrowotnych. Druga - uprawnień do stawiania wstępnej diagnozy. Trzecia wiąże się z prawem pacjenta do zachowania w tajemnicy informacji z nim związanych.

Kryteria dostępności do świadczeń

Zgodnie z ustawą o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, świadczenia zdrowotne w szpitalach i świadczenia specjalistyczne w opiece ambulatoryjnej są udzielane według kolejności zgłoszenia. Jest to reguła podstawowa. Odstępstwa od niej mogą być oparte jedynie na kryteriach medycznych. Ze względu na te kryteria wyróżnia się następujące kategorie medyczne: stan nagły, przypadek pilny oraz przypadek stabilny.

Pacjent znajduje się w stanie nagłym, gdy potrzebuje natychmiastowego udzielenia świadczenia zdrowotnego ze względu na zagrożenie zdrowia lub życia. Taki pacjent powinien zostać przyjęty od razu, poza wszelką kolejnością. Nie wymaga on uprzedniej rejestracji, ponieważ obowiązek udzielenia mu pomocy spoczywa na każdym zakładzie opieki zdrowotnej, bez względu na uprawnienia pacjenta i inne okoliczności. W razie wątpliwości ocena, czy stan pacjenta kwalifikuje się do przypadków nagłych, należy do osoby uprawnionej do badania stanu zdrowia, czyli przede wszystkim do lekarza. Ewentualnie oceny takiej może dokonać pielęgniarka lub położna, lecz nie rejestratorka.

Przypadek pilny zachodzi wtedy, gdy istnieje konieczność pilnego udzielenia świadczenia ze względu na dynamikę procesu chorobowego i możliwość szybkiego pogorszenia stanu zdrowia lub znaczącego zmniejszenia szans na powrót do zdrowia. Gdy taka konieczność nie zachodzi, to mamy do czynienia z przypadkiem stabilnym. Zakwalifikowanie pacjenta do przypadku pilnego uzasadnia przyjęcie go w pierwszej kolejności, przed przypadkami stabilnymi. Ocena danego przypadku może być dokonana tylko na podstawie wiedzy medycznej o stanie zdrowia pacjenta, rokowaniach, chorobach współistniejących i zagrożeniach. Wiedzę taką może nabyć jedynie osoba wykonująca zawód medyczny, po zbadaniu pacjenta. Do niej więc należy decyzja, który pacjent powinien zostać przyjęty w pierwszej kolejności.

Ustawowe prawa pacjenta

Powyższe zasady obowiązują przede wszystkim przy tworzeniu list pacjentów oczekujących. Wprawdzie odnoszą się one wyłącznie do świadczeniodawców, czyli podmiotów udzielających świadczeń zakontraktowanych, niemniej jednak powinny być stosowane na zasadach analogii także przez NZOZ-y udzielające świadczeń pozakontraktowych. Wymóg taki wynika z art. 6 ust. 2 ustawy o prawach pacjenta, w myśl którego pacjent ma prawo, w sytuacji ograniczonych możliwości zakładu, do przejrzystej, obiektywnej i opartej na kryteriach medycznych procedury ustalającej kolejność dostępu do świadczeń. Wymóg ten dotyczy udzielania wszelkich świadczeń zdrowotnych, a więc nie tylko opieki specjalistycznej, lecz również podstawowej opieki zdrowotnej. Przypominam, że każdy zakład opieki zdrowotnej powinien określić przebieg procesu udzielania świadczeń z zapewnieniem właściwej dostępności tych świadczeń w swoim regulaminie porządkowym.

Wstępna kwalifikacja przypadku

Rejestratorka medyczna nie jest osobą, która ma wystarczające przygotowanie zawodowe do kwalifikowania pacjentów do poszczególnych przypadków. Jej zadaniem jest ustalanie kolejności na podstawie zgłoszeń i prowadzenie listy oczekujących. Wpisując pacjenta na listę, może wprawdzie zapytać go o rozpoznanie lub powód wizyty, niemniej jednak pacjent ma pełne prawo odmówić jej podania takich informacji. Wiąże się to z tym, że rejestratorka nie należy do osób wykonujących zawód medyczny, wobec czego nie obowiązuje jej tajemnica zawodowa. Ponadto udzielanie takich informacji w holu recepcyjnym naraża pacjenta na ich upublicznienie.

Jeżeli rejestratorka przypuszcza, że pacjent kwalifikuje się do przypadku pilnego, bądź pacjent sam nalega, że chce zostać przyjęty poza kolejnością, to należy skierować go na wstępne rozpoznanie. Wypytywanie go o szczegóły dotyczące jego przypadku jest niewłaściwe i bezprzedmiotowe, ponieważ uzyskane w ten sposób informacje i tak będą niewystarczające do wstępnej kwalifikacji. Osobą właściwą do przeprowadzenia takiej kwalifikacji jest bowiem lekarz pierwszego kontaktu.



Podstawa prawna:

1) art. 19 ust. 1 i art. 20 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych;
2) art. 6 ust. 2, art. 13 i 14 ust. 1 ustawy z 6 listopada 2008 r. o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta (Dz.U. z 2009 r. nr 52, poz. 417, zm. nr 76, poz. 641);
3) art. 7 i 18a ust. 1a pkt 1 ustawy o zakładach opieki zdrowotnej;
4) rozporządzenie ministra zdrowia z 26 września 2005 r. w sprawie kryteriów medycznych, jakimi powinni kierować się świadczeniodawcy, umieszczając świadczeniobiorców na listach oczekujących na udzielenie świadczenia opieki zdrowotnej (Dz.U. nr 200, poz. 1661).

Źródło: Puls Medycyny

Podpis: Sławomir Molęda

Najważniejsze dzisiaj
× Strona korzysta z plików cookies w celu realizacji usług i zgodnie z Polityką Plików Cookies. Możesz określić warunki przechowywania lub dostępu do plików cookies w Twojej przeglądarce.