Leczenie nadciśnienia tętniczego u pacjentów w wieku podeszłym i bardzo podeszłym

Leczenie nadciśnienia tętniczego u pacjentów w wieku podeszłym i bardzo podeszłym

Przygotowanie materiału dr hab. n. med. Aleksander Prejbisz, prof. IK oraz dr hab. n. med. Piotr Dobrowolski
opublikowano: 08-07-2019, 10:24
Ten artykuł czytasz w ramach płatnej subskrypcji. Twoja prenumerata jest aktywna

Częstość występowania nadciśnienia tętniczego rośnie wraz z wiekiem. W populacji powyżej 65. r.ż. jest ono rozpoznawane u ponad 60 proc. osób. 
Najczęstszą postacią nadciśnienia tętniczego w wieku podeszłym jest izolowane nadciśnienie skurczowe. Jest ono konsekwencją procesu starzenia się organizmu i zwiększania się sztywności tętnic, a w ich następstwie utraty podatności i elastyczności. Sprzyja to wzrostowi skurczowego i obniżeniu rozkurczowego ciśnienia tętniczego.

Odmienna patofizjologia nadciśnienia tętniczego u osób w wieku podeszłym, w której rolę, obok rosnącej sztywności tętnic, mogą odgrywać także upośledzenie funkcji nerek i niska aktywność reninowa osocza (tzw. nadciśnienie niskoreninowe), powodują, że również postępowanie z pacjentami ma swoje odrębności. Należy uwzględnić, że w tej grupie chorych często współistnieją inne schorzenia i stany kliniczne — najczęściej choroby serca, naczyń mózgowych oraz zaburzenia metaboliczne. Warto pamiętać też o rzadziej omawianych stanach klinicznych, jak jaskra i łagodny przerost gruczołu krokowego.

Ogłoszone w maju wytyczne Polskiego Towarzystwa Nadciśnienia Tętniczego poświęcają dużo uwagi odrębnościom postępowania w nadciśnieniu tętniczym w wieku podeszłym. Ponieważ leczenie nadciśnienia tętniczego u osób starszych przysparza często wiele trudności, w tym numerze „Pulsu Medycyny” zebraliśmy wskazówki i zasady dotyczące postępowania w NT w tej grupie wiekowej. Mamy nadzieję, że przedstawione w wytycznych PTNT 2019 zasady indywidualizacji leczenia nadciśnienia tętniczego u pacjentów w wieku podeszłym i bardzo podeszłym, z uwagi na zróżnicowany stan klinicznych chorych, będą przydatne w codziennej praktyce. Zapraszamy do lektury.

Prof. dr hab. n. med. Andrzej Januszewicz, kierownik Kliniki Nadciśnienia Tętniczego Instytutu Kardiologii w Warszawie

Rozpoznawanie i klasyfikacja nadciśnienia tętniczego

Podstawą rozpoznania nadciśnienia tętniczego jest prawidłowo wykonany gabinetowy pomiar ciśnienia tętniczego. Z powodu zakazu stosowania w krajach Unii Europejskiej urządzeń zawierających rtęć obecnie do pomiaru ciśnienia tętniczego zaleca się używanie sfigmomanometrów tradycyjnych (aneroidowych) lub automatycznych (oscylometrycznych). U chorych w wieku podeszłym i bardzo podeszłym należy pamiętać o możliwości wystąpienia zjawiska Oslera, polegającego na wyczuwaniu fali tętna po wypełnieniu mankietu powyżej ciśnienia skurczowego. Należy wtedy posługiwać się aparatem oscylometrycznym.

Nadciśnienie tętnicze można rozpoznać, jeśli średnie wartości ciśnienia tętniczego (RR), wyliczone z co najmniej dwóch pomiarów dokonanych podczas co najmniej dwóch różnych wizyt, są równe lub wyższe niż 140 mm Hg dla skurczowego i/lub 90 mm Hg dla rozkurczowego RR.

Klasyfikacja NT jest oparta na pomiarach gabinetowych z podziałem na trzy stopnie i wyróżnieniem podtypu izolowanego nadciśnienia skurczowego (tab. 1). Izolowane nadciśnienie skurczowe jest najczęstszą postacią nadciśnienia tętniczego u osób w wieku podeszłym. Związane jest z rosnącą wraz z wiekiem sztywnością naczyń tętniczych.

W dalszej części artykułu:

  • Ocena wartości ciśnienia tętniczego po pionizacji
  • Pomiary ciśnienia tętniczego poza gabinetem lekarskim
  • Panel badań diagnostycznych u pacjentów z NT w wieku podeszłym
  • Rozpoczynanie leczenia farmakologicznego
  • Docelowe wartości nadciśnienia tętniczego
  • Zalecane skojarzenia leków hipotensyjnych
  • Schemat terapii NT w wieku podeszłym i bardzo podeszłym
  • Leczenie NT w wieku podeszłym w sytuacjach szczególnych: cukrzyca, choroba niedokrwienna serca, jaskra, łagodny rozrost gruczołu krokowego
  • Odrębności  w leczeniu zaburzeń lipidowych

Najważniejsze dzisiaj
× Strona korzysta z plików cookies w celu realizacji usług i zgodnie z Polityką Plików Cookies. Możesz określić warunki przechowywania lub dostępu do plików cookies w Twojej przeglądarce.