EMA o mieszaniu szczepionek przeciw COVID-19: skuteczne w przypadku szczepienia podstawowego, jak i boostera

  • Marzena Sygut
opublikowano: 08-12-2021, 13:05

Podejście „mieszaj i dopasowuj” (szczepionki przeciwko COVID-19 - przyp.red.) może być stosowane zarówno w przypadku szczepień początkowych, jak i przypominających - podaje EMA i apeluje do wszystkich obywateli UE o szczepienie się przeciwko COVID-19.

Ten artykuł czytasz w ramach płatnej subskrypcji. Twoja prenumerata jest aktywna
UE potwierdza: można mieszać szczepionki przeciwko COVID-19
FOT: iStock

UE zwraca uwagę na stale rosnącą liczby zakażeń podczas trwającej pandemii COVID-19, a także wzrost liczby hospitalizacji. W jej opinii - szczepienia nadal są traktowane jako ta forma ochrony, która zapobiega ciężkiej chorobie lub śmierci wielu milionów obywateli UE. Dane pokazują, że liczba hospitalizacji i zgonów pozostaje najniższa w tych państwach członkowskich, w których odsetek szczepień jest najwyższy.

Dlatego Europejska Agencja Leków (EMA) i Europejskie Centrum ds. Zapobiegania i Kontroli Chorób (ECDC) nadal wzywają wszystkich obywateli UE do pełnego zaszczepienia i przestrzegania ostatnich zaleceń dotyczących szczepień przypominających. W ocenie UE można się szczepić każdym preparatem, niezależnie od tego, jakiej firmy szczepionka przyjęło się jako pierwszą.

“Mieszanie” szczepionek jest bezpieczne i skuteczne

EMA i ECDC we współpracy z ekspertami UE z grupy COVID-ETF EMA, aby zapewnić dowody naukowe dla tego modelu szczepień, dokonały przeglądu szeregu dostepnych badań klinicznych, popartych dowodami ze świata rzeczywistego, dotyczących możliwość zastosowania dwóch różnych szczepionek, w pierwszej, jak i drugiej dawce szczepienia podstawowego (heterologiczne szczepienie pierwotne) oraz zastosowanie trzeciej dawki innej szczepionki przeciw COVID-19 jako dawki przypominającej (szczepienie przypominające heterologiczne).

Jak podała EMA z przeprowadzonej analizy wynika, że połączenie szczepionek zawierających wektory wirusowe i szczepionek mRNA doprowadza do wytworzenia wysokiego poziomy przeciwciał przeciwko wirusowi SARS-CoV-2 i daje wyższą odpowiedź komórek T niż przy użyciu tej samej szczepionki (szczepienie homologiczne ) w schemacie podstawowym lub przypominającym. Schematy heterologiczne były ogólnie dobrze tolerowane.

Stosowanie szczepionki z wektorem wirusowym jako drugiej dawki w schematach szczepień pierwotnych lub stosowanie dwóch różnych szczepionek mRNA pozostaje przebadane w mniejszym zakresie.

W ocenie EMA, chociaż badania nadal trwają, to jednak, już te dowody, potwierdzają, że zastosowanie schematów heterologicznych może zapewnić elastyczność w zakresie opcji szczepień, w szczególności w sytuacji problemów z dostępnością do konkretnej szczepionki.

Zalecenia i porady EMA - ECDC

Zalecenia dotyczące heterologicznego szczepienia pierwotnego:

  • dostępne dowody wskazują na dopuszczalną tolerancję i wzmocnioną odpowiedź immunologiczną przy zastosowaniu sekwencyjnego heterologicznego schematu szczepionki wektorowej/szczepionki mRNA w porównaniu z homologicznym szczepieniem preparatem wektorowym
  • niektóre badania wykazały wyższą reaktogenność szczepień heterologicznych, ale wyniki nie są spójne
  • badania są zgodne, co do tego, że schemat heterologiczny jest zdolny do wywoływania znacznie zwiększonych odpowiedzi immunologicznych, w tym ulepszonych komórek B pamięci, w porównaniu z schematem z homologicznym wektorem wirusowym. Niewielki wzrost humoralnych odpowiedzi immunologicznych w odniesieniu do szczepienia homologicznego mRNA jest obserwowany czasami
  • zwiększona immunogenność wydaje się być zgodna ze zwiększoną skutecznością szczepionki przeciwko objawowemu zakażeniu SARS-CoV-2 schematu heterologicznego wektora-mRNA w porównaniu z immunizacją wektorem homologicznym
  • wstępne dowody wskazują, że schemat heterologiczny jest w stanie wywołać rozszerzony zakres odpowiedzi immunologicznych, z lepszą humoralną i komórkową reaktywnością krzyżową przeciwko różnym wariantom koronawirusa
  • przedstawione dane potwierdzają skutecznośc zastosowania mieszanych schematów wektor/mRNA. Jest mniej dowodów na temat schematów szczepień heterologicznych mRNA, ale wystarczająco dużo, aby wskazać, że takie podejście może być również stosowane, gdy potrzebna jest elastyczność lub przyspieszenie kampanii szczepień. Dane dotyczące bezpieczeństwa po takich schematach heterologicznych mRNA są obecnie badane w celu ustalenia, czy istnieje zwiększone ryzyko zapalenia mięśnia sercowego
  • podanie szczepionki z wektorem adenowirusowym jako drugiej dawki po szczepionce mRNA może być rozważone, jeśli istnieje problem z dostępnością szczepionek mRNA, ale na podstawie ograniczonych dostępnych danych może być mniej korzystne z immunologicznego punktu widzenia niż sekwencja przeciwna
  • dane dotyczące długoterminowej ochrony po heterologicznym lub homologicznym szczepieniu pierwotnym są ograniczone, ale kilka badań sugeruje spadek ochrony przed objawową infekcją w ciągu 6 miesięcy po szczepieniu heterologicznym. Niektóre z tych badań pokazują również, że słabnięcie skuteczności szczepionki Vaxzevria jest większe i szybsze niż w przypadku innych schematów oraz że słabnięcie jest ogólnie szybsze u starszych, słabych, chorobami współistniejącymi
  • potrzebne są dalsze badania, aby zbadać stosowanie schematów heterologicznych u osób z obniżoną odpornością

Rozważania dotyczące heterologicznej szczepionki przypominającej:

  • dotychczas dowody dotyczące różnych typów zatwierdzonych szczepionek wskazują, że heterologiczna dawka przypominająca wydaje się równie dobra lub lepsza pod względem odpowiedzi immunologicznej niż homologiczna dawka przypominająca. Wśród kombinacji heterologicznych dawek przypominających, podawanie przypominające mRNA po pierwotnej serii wektora jest bardziej immunogenne niż odwrotnie
  • heterologiczna strategia szczepień przypominających może być zatem uważana za strategię alternatywną, np. w celu poprawy ochrony, którą można osiągnąć za pomocą niektórych szczepionek, aby umożliwić większą elastyczność w przypadku problemów z akceptacją, dostawą lub dostępnością szczepionki. Obecnie dostępne dane przemawiają za bezpiecznym i skutecznym podaniem dawki przypominającej już po 3 miesiącach od zakończenia szczepienia podstawowego
  • dane dotyczące bezpieczeństwa dostarczają ograniczonych, ale uspokajających informacji w odniesieniu do krótkotrwałej reaktogenności dla dowolnej kombinacji przypominającej. Heterologiczna dawka przypominająca szczepionki z wektorem wirusowym lub Spikevax ma tendencję do powodowania większej liczby zdarzeń niepożądanych związanych z reaktogennością miejscową lub układową
  • Chociaż można by oczekiwać, że wyższa odpowiedź immunologiczna przełoży się na zwiększoną ochronę przed infekcjami i chorobami, w tym z różnych wariantów będących przedmiotem zainteresowania, ze względu na brak ustalonych korelatów ochrony nie można na tym etapie precyzyjnie określić, w jakim stopniu taka poprawiona immunogenność przełożyłoby się na wyższą efektywność. Jednak pojawiające się dane dotyczące skuteczności wskazują na zwiększoną ochronę przed objawową chorobą po heterologicznej dawce przypominającej szczepionką mRNA podczas rozprzestrzeniania się wariantu Delta
  • Podawanie dawek przypominających, zarówno homologicznych, jak i heterologicznych, musi brać pod uwagę zanikanie ochrony w czasie i optymalny odstęp czasu dla skutecznej odpowiedzi immunologicznej. W chwili obecnej nie ma danych dotyczących osób z obniżoną odpornością, które uzasadniałyby zalecenie heterologicznej dawki przypominającej

PRZECZYTAJ TAKŻE: Dlaczego szczepienie trzecią dawką ograniczono do preparatów Pfizera i Moderny? “Nie ma to podstaw merytorycznych”

Mieszanie szczepionek przeciw COVID-19 - kiedy jest możliwe?

Źródło: Puls Medycyny

Podpis: MS/EMA

Najważniejsze dzisiaj
× Strona korzysta z plików cookies w celu realizacji usług i zgodnie z Polityką Plików Cookies. Możesz określić warunki przechowywania lub dostępu do plików cookies w Twojej przeglądarce.