Dr hab. Jacek Wolf: Podczas zjazdu PTNT mamy do omówienia wiele palących problemów

Rozmawiała Ewa Kurzyńska
opublikowano: 07-06-2021, 12:11

„Ponieważ z powodu pandemii ubiegłoroczny zjazd PTNT się nie odbył, teraz mamy w pewnym sensie kumulację zagadnień do przedyskutowania” — mówi dr hab. n. med. Jacek Wolf, prezes elekt Polskiego Towarzystwa Nadciśnienia Tętniczego, wymieniając w rozmowie niektóre tematy nadchodzącego zjazdu.

Ten artykuł czytasz w ramach płatnej subskrypcji. Twoja prenumerata jest aktywna
O KIM MOWA
O KIM MOWA

Dr hab. n. med. Jacek Wolf jest związany z Kliniką Nadciśnienia Tętniczego i Diabetologii Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego, redaktor naczelny pisma „Arterial Hypertension”.

Szacuje się, że statystyczny Kowalski po trzech falach pandemii COVID-19 waży więcej niż na progu 2020 r. Psychiatrzy dodają, że częstsze stały się też zaburzenia lękowe i depresyjne. Jak przełoży się to na kontrolę ciśnienia wśród Polaków?

Obawiamy się, że niekorzystnie. Duże badania epidemiologiczne wykazały jednoznacznie, że wraz ze wzrostem BMI rośnie także ciśnienie tętnicze, o czym wiemy już od czasów badania Framigham. Tę prostą korelację na poziomie populacyjnym tłumaczą jednak złożone mechanizmy, a jednym z nich jest niewątpliwie skojarzony z otyłością obturacyjny bezdech senny (OBS). Jest to zaburzenie snu, którego istotą są nawracające w czasie snu przerwy w oddychaniu i związane z nimi okresy niedotlenienia organizmu.

Szacuje się, że aż 70-80 proc. pacjentów z OBS waży za dużo. A skoro rośnie średnia masa ciała Polaków, to można spodziewać się także częstszego występowania OBS, a co za tym idzie — nasilenia problemu, jakim jest nadciśnienie tętnicze (NT). Jednocześnie pandemia usposobiła nas do bardziej hedonistycznych zachowań, w tym spożywania większej ilości alkoholu, który jest znanym czynnikiem odpowiedzialnym za nasilenie OBS, a w konsekwencji wzrost aktywności współczulnej i ciśnienia tętniczego. Nasze obserwacje wskazują także na zaburzony rytm okołodobowy pacjentów w okresie pandemii. Pamiętajmy, że nie tylko bezwzględne wartości ciśnienia tętniczego są istotne dla zdrowia, ale także jego okołodobowe, fizjologiczne fluktuacje.

Kolejnymi czynnikami ryzyka rozwoju i gorszej kontroli NT, które zostały nasilone w okresie pandemii, są zaburzenia lękowe i depresyjne. Ich narastanie u pacjentów tłumaczymy brakiem pewności o byt, pracę. Pandemia wybiła nas z regularnego rytmu funkcjonowania, co było pierwszym szokiem. Z czasem nastąpiła stopniowa adaptacja, niemniej obecnie czeka nas powrót do normalności, jaką znamy sprzed pandemii. Powrót niewątpliwie wyczekiwany, ale też będący dla wielu osób źródłem stresu. To kolejny czynnik, który nie pomaga w uzyskaniu prawidłowej kontroli ciśnienia tętniczego na poziomie populacji.

Paradoksalnie, w momencie gdy uzyskaliśmy informację, że być może kontrola ciśnienia tętniczego Polaków poprawiała się w ostatnich latach, co sugerowały wyniki ogólnoświatowej akcji „Maj miesiącem mierzenia ciśnienia” (May Measurement Month 2019), pandemia zdziesiątkowała nasz wieloletni wysiłek na tym polu. Obecnie wydaje się, że zatrzymanie opisanego efektu domina będzie z pewnością trudne, co sprawia, że przed nami, lekarzami, rysuje się sporo wyzwań.

Będzie o tym mowa podczas XVII Zjazdu PTNT?

Oczywiście. Dobór tematów, które będą poruszone podczas Zjazdu, był bardzo staranny. Mamy do omówienia wiele palących problemów. Ponieważ z powodu pandemii ubiegłoroczny zjazd się nie odbył, teraz mamy w pewnym sensie kumulację zagadnień do przedyskutowania. W programie są zarówno sesje dydaktyczne, jak i prezentacje kilku prac oryginalnych, dotyczących korelacji między zaburzeniami snu, stanami lękowymi i depresją a chorobami sercowo-naczyniowymi. Podczas wykładów będą omówione takie parasomnie, jak bezdech senny, bruksizm czy okresowe ruchy kończyn dolnych w czasie snu/zespół niespokojnych nóg. Okazuje się, że we wszystkich tych przypadkach pacjenci doświadczają podczas snu pobudzenia współczulnego układu nerwowego i wzrostu ciśnienia (nierzadko przekraczającego 250 mm Hg), co nie jest obojętne dla rozwoju powikłań narządowych.

Kardiologia
Ekspercki newsletter przygotowywany we współpracy z kardiologami
ZAPISZ MNIE
×
Kardiologia
Wysyłany raz w miesiącu
Ekspercki newsletter przygotowywany we współpracy z kardiologami
ZAPISZ MNIE
Administratorem Twoich danych osobowych będzie Bonnier Business (Polska). Klauzula informacyjna w pełnej wersji dostępna jest tutaj

Podczas poprzedniego zjazdu PTNT w 2019 r. ukazały się nowe wytyczne dotyczące postępowania w nadciśnieniu tętniczym. W normalnych warunkach kolejna edycja ukazałaby się pewnie po 4-5 latach. Czy jednak pandemia nie przyspieszy aktualizacji wytycznych?

Należy spodziewać się, że powstanie suplement do obowiązujących wytycznych. Dokument ten powinien pojawić się pod koniec roku. Nie chcemy działać pochopnie ponieważ kolejne miesiące pandemii zaskakiwały nas przeróżnymi, nierzadko sprzecznymi doniesieniami. Tak było np. w kwestii obserwacji na temat rzekomo zwiększonego ryzyka zakażenia wirusem SARS-CoV-2 u pacjentów przyjmujących preparaty z jednej z grup leków hipotensyjnych. Ta hipoteza, oparta na badaniach podstawowych, okazała się nieuzasadniona klinicznie, ale mówiąc kolokwialnie „mleko się rozlało” i pacjenci byli niepotrzebnie straszeni. Może część z nich pochopnie zrezygnowała z terapii? Dlatego przygotowanie wspomnianego suplementu odkładamy na czas, gdy pewne tematy okrzepną, będziemy wiedzieć więcej.

Teraz kluczowe jest zwiększenie mocy diagnostycznych i terapeutycznych, aby nadrobić zaległości powstałe w okresie pandemii. Przykładowo: oddziały i centra, które zajmowały się diagnostyką i inicjowaniem terapii OBS, często zawieszały działalność planową. Tymczasem ostatnie wyniki obserwacji populacji zakażonych wirusem SARS-CoV-2 jednoznacznie sugerują, że OBS jest istotnym czynnikiem zwiększonego ryzyka zakażenia i cięższego przebiegu choroby COVID-19, z hospitalizacją i respiratoroterapią włącznie.

PRZECZYTAJ TAKŻE:

PTNT radzi lekarzom, jak skuteczniej leczyć nadciśnienie tętnicze

Dr hab. Piotr Dobrowolski: Chcemy szerzej spojrzeć na problemy pacjentów z nadciśnieniem tętniczym

Prof. Krzysztof Narkiewicz: Żadne leki hipotensyjne nie pomogą, gdy chory nie przestrzega zaleceń

Źródło: Puls Medycyny

Najważniejsze dzisiaj
× Strona korzysta z plików cookies w celu realizacji usług i zgodnie z Polityką Plików Cookies. Możesz określić warunki przechowywania lub dostępu do plików cookies w Twojej przeglądarce.