Co jeszcze można poprawić w terapii raka jelita grubego

Iwona Kazimierska
opublikowano: 05-12-2018, 09:01

Zaledwie połowa polskich pacjentów leczonych z powodu raka jelita grubego przeżywa pięć lat po zakończeniu terapii. Przyczyną tak słabych wyników jest ograniczony — ze względu na brak refundacji — dostęp do kolejnych etapów skutecznej farmakoterapii.

Ten artykuł czytasz w ramach płatnej subskrypcji. Twoja prenumerata jest aktywna

„W Polsce nie jest źle, jeśli chodzi o leczenie nowotworów jelita grubego, ale jeszcze sporo należy poprawić. Chcielibyśmy, żeby mniej pacjentów wymagało leczenia uzupełniającego, a więcej kończyło terapię na zabiegu chirurgicznym, który jest podstawową metodą postępowania u osób chorujących na ten nowotwór” — mówi dr n. med. Paweł Nurzyński z Kliniki Onkologii i Hematologii CSK MSWiA w Warszawie.

Dr n. med. Paweł Nurzyński, Klinika Onkologii i Hematologii CSK MSWiA w Warszawie
Zobacz więcej

Dr n. med. Paweł Nurzyński, Klinika Onkologii i Hematologii CSK MSWiA w Warszawie Archiwum

Kolejny problem to dostęp do nowoczesnych leków. O ile w przypadku pierwszej linii leczenia chorych na ten nowotwór w wielu elementach nie odbiegamy od standardów zachodniej Europy (choć z dużymi restrykcjami po naszej stronie), o tyle w drugiej nadal brakuje możliwości zastosowania terapii anty-EGFR. Jeśli natomiast chodzi o trzecią i czwartą linię terapii, nie ma w Polsce nowych preparatów. Tymczasem w Europie stosowane są dwa nowe specyfiki: regorafenib i triflurydyna z typiracylem.

Specjaliści szacują, że ok. 1,5 tys. pacjentów powinno skorzystać z kolejnych, aktywnych linii leczenia. Istotną część tej grupy stanowią osoby w dobrej i bardzo dobrej kondycji fizycznej, często pracujące, spełniające swoje społeczne role.

Triflurydyna + typiracyl: podwójny mechanizm działania preparatu sprzyja skuteczności klinicznej

Skojarzenie dwóch substancji (proleku z substancją blokującą rozkład tego leku) — triflurydyny i typiracylu — to nowy doustny nukleozyd przeciwnowotworowy. Jego podwójny mechanizm działania sprzyja utrzymaniu skuteczności klinicznej.

Triflurydyna (FTD) to nukleozyd oparty na tymidynie, który jest wbudowany do DNA w komórkach nowotworowych po fosforylacji. Chlorowodorek typiracylu, inhibitor fosforylazy tymidynowej (TPI), zapobiega rozkładaniu FTD, umożliwiając osiągnięcie klinicznie aktywnego jej stężenia w surowicy. Lek ten wbudowuje się do spirali DNA, zaburza jej funkcję, zmniejsza proliferację komórek nowotworowych i hamuje rozrastanie się nowotworu.

„Połączenie riflurydyna/typiracyl może być zastosowane u większości pacjentów, którzy mają progresję choroby w trzeciej i czwartej linii leczenia. Nie tylko wydłuża przeżycie, ale także poprawia jakość życia chorych. Niestety, w Polsce nie mamy jego refundacji, choć tak jest w 19 krajach Europy” — komentuje dr Nurzyński.

Wniosek o refundację został odrzucony

Producent preparatu zawierającego połączenie triflurydyny i typiracylu stara się o refundację. Prezes Agencji Oceny Technologii Medycznych i Taryfikacji w rekomendacji z 19 października 2017 r. uznał jednak, że dostępne dowody nie uzasadniają finansowania ze środków publicznych wnioskowanej technologii. W ramach analizy klinicznej wnioskodawca przedstawił wyniki dwóch randomizowanych badań (RECOURSE i Yoshino), w których wykazał istotny statystycznie wpływ na przeżycie całkowite oraz przeżycie wolne od progresji. Jednak w ocenie AOTMiT, efekt jest niewielki, zwłaszcza w odniesieniu do kosztów, jakie musi ponieść płatnik w celu jego uzyskania.

Badanie skuteczności triflurydyny/typiracylu: wydłużenie przeżycia, poprawa jakości życia

W badaniu RECOURSE sprawdzano skuteczność i bezpieczeństwo preparatu łączącego triflurydynę i typiracyl u chorych, którzy otrzymali uprzednio inną terapię w przerzutowym raku jelita grubego (ang. metastatic colorectal cancer, mCRC). Do badania włączono 800 pacjentów. Zostali oni podzieleni na dwie grupy: jedna otrzymywała optymalne leczenie podtrzymujące i triflurydynę/typiracyl, a w drugiej — optymalne leczenie podtrzymujące i placebo.

Badanie wykazało statystycznie istotną poprawę w zakresie pierwszoplanowego kryterium oceny skuteczności, tj. czasu przeżycia całkowitego (OS), w grupie pacjentów, którzy przyjmowali triflurydynę/typiracyl. Lek ten redukował ryzyko zgonu o 32 proc. skuteczniej w porównaniu z grupą otrzymującą wyłącznie optymalne leczenie podtrzymujące.

„Wart podkreślenia jest fakt, że jest to lek w postaci tabletek, co daje pacjentowi pewien komfort — nie musi spędzać kilku dni w szpitalu w związku z chemioterapią — mówi dr Nurzyński. — Moje doświadczenie z tym lekiem oparte jest na terapii pacjentów, prowadzonej dzięki darowiźnie tego preparatu przez producenta dla oddziału. Lek jest bardzo dobrze tolerowany i poza toksycznością szpikową — leukopenia, neutropenia — którą da się opanować dzięki redukcji dawki lub odroczeniu kursu, nie stwierdza się żadnej toksyczności wpływającej na jakość życia chorych”.

Trzecia i czwarta linia leczenia raka jelita grubego: pacjenci liczą, że minister da im szansę

Polska Koalicja Pacjentów Onkologicznych wraz z organizacjami działającymi na rzecz chorych na raka jelita grubego, Fundacją EuropaColon Polska oraz Polskim Towarzystwem Stomijnym Pol-ilko zaapelowała do ministra zdrowia o dostęp do aktywnego leczenia w trzeciej i czwartej linii dla chorych na raka jelita grubego.
„Kilkakrotnie występowaliśmy do Ministerstwa Zdrowia z pytaniem o możliwość refundacji terapii trzeciego i czwartego rzutu. Swoje oczekiwania przedstawiliśmy nawet ministrowi Szumowskiemu. Z przykrością stwierdzam, że nie otrzymaliśmy żadnej odpowiedzi” — mówi Błażej Rawicki z Fundacji EuropaColon Polska.

Jak podkreśla, co dzień 33 osoby umierają z powodu raka jelit grubego, a czterech pacjentów słyszy informację, że nie ma już dla nich terapii, mimo że takie leki są zarejestrowane w Europie, a refundowane w 19 krajach europejskich. „Z tych pacjentów ok. 30 proc. przeżyłoby dzięki tym terapiom ponad rok dłużej. Większość chorych przeszła cały proces leczenia (nierzadko wszystkie etapy terapeutyczne), wydając na leczenie dużo własnych pieniędzy. Wierzę, że minister zdrowia jednak pochyli się nad losem chorych dzielnie walczących z zaawansowaną chorobą, z których wielu potrafi dobrze funkcjonować i cieszyć się życiem. Warto dać im szansę, aby trwało to jak najdłużej” — mówi Błażej Rawicki.

Program lekowy: Trzy linie leczenia zaawansowanego raka jelita grubego

Pacjenci chorzy na zaawansowanego raka jelita grubego mają zapewniony dostęp do trzech linii leczenia w ramach programu lekowego „Leczenie zaawansowanego raka jelita grubego (ICD-10 C18-C20)”.

W I linii leczenia chorzy mogą skorzystać z następujących terapii lekowych: cetuksymab stosowany z chemioterapią według schematu FOLFIRI, bewacyzumab stosowany z chemioterapią według schematu FOLFIRI, panitumumab stosowany z chemioterapią według schematu FOLFOX-4.

W II linii leczenia pacjenci mają dostęp do schematów terapeutycznych: bewacyzumab stosowany z chemioterapią według schematu FOLFOX-4, aflibercept stosowany z chemioterapią według schematu FOLFIRI.

W III linii leczenia dostępne są: monoterapia cetuksymabem oraz monoterapia panitumumabem.

Statystyki: Rak jelita grubego ma największą dynamikę zachorowań

Rak jelita grubego jest drugim po raku płuca najczęściej wykrywanym nowotworem złośliwym u Polaków. Liczba zachorowań rośnie z wiekiem, osiągając szczyt po 70. r.ż. Według Krajowego Rejestru Nowotworów, w 2014 r. stwierdzono w Polsce 18 tys. zachorowań. Mamy najwyższą dynamikę liczby zachorowań na ten nowotwór w całej Europie.

Według raportu Concorde-3 z 2018 r., pod względem pięcioletnich przeżyć w raku okrężnicy Polska zajmuje jedno z ostatnich miejsc w Europie przed Rumunią, Bułgarią, Słowacją i Chorwacją.

18 tys. Polaków zapada każdego roku na raka jelita grubego
20 proc. pacjentów z powodu zaawansowania choroby nie może być leczonych operacyjnie.
170 mln zł - według szacunków tyle przeznaczy w 2018 r. publiczny płatnik na terapie lekowe pacjentów z rakiem jelita grubego

Źródło: Puls Medycyny

Podpis: Iwona Kazimierska

Najważniejsze dzisiaj
× Strona korzysta z plików cookies w celu realizacji usług i zgodnie z Polityką Plików Cookies. Możesz określić warunki przechowywania lub dostępu do plików cookies w Twojej przeglądarce.