Recepty pro auctore i pro familia

Przepisy rozporządzenia ministra zdrowia z 21 grudnia 2010 r. w sprawie rodzajów i zakresu dokumentacji medycznej oraz sposobu jej przetwarzania zostały uzupełnione o nowy rozdział poświęcony dokumentacji prowadzonej przez lekarza wystawiającego recepty dla siebie, dla małżonka, zstępnych lub wstępnych w linii prostej oraz rodzeństwa.

Dodatkowo 8 czerwca 2012 r. wchodzą w życie przepisy rozporządzenia ministra zdrowia z 17 maja 2012 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie rodzajów i zakresu dokumentacji medycznej oraz sposobu jej przetwarzania.


Zgodnie z nowymi przepisami, lekarz wystawiający receptę pro auctore lub pro familia zobowiązany został do prowadzenia uproszczonej dokumentacji zbiorczej wewnętrznej w formie wykazu.


Wykaz powinien zawierać następujące dane:
1.    imię i nazwisko lekarza wystawiającego receptę pro auctore lub pro familia;
2.    numer kolejny wpisu;
3.    datę wystawienia recepty;
4.    imię i nazwisko pacjenta, a w przypadku, gdy dane te nie są wystarczające do ustalenia jego tożsamości, także datę urodzenia lub numer PESEL pacjenta;
5.    rozpoznanie choroby, problemu zdrowotnego lub urazu (określone za pomocą numeru statystycznego lub słownie);
6.    międzynarodową lub własną nazwę leku, środka spożywczego specjalnego przeznaczenia żywieniowego albo rodzajową lub handlową nazwę wyrobu medycznego;
7.    postać, w jakiej lek, środek spożywczy lub wyrób medyczny ma być wydany, jeżeli występuje w obrocie w więcej niż jednej postaci;
8.    dawkę leku lub środka spożywczego, jeżeli występuje w obrocie w więcej niż jednej dawce;
9.    ilość leku, środka spożywczego,
lub wyrobu medycznego, a w przypadku leku recepturowego — nazwę i ilość surowców farmaceutycznych, które mają być użyte do jego sporządzenia;
10.    sposób dawkowania w przypadku przepisania:
a)    ilości leku, środka spożywczego specjalnego przeznaczenia żywieniowego, wyrobu medycznego niezbędnych pacjentowi do maksymalnie 90-dniowego stosowania, wyliczonego na podstawie określonego na recepcie sposobu dawkowania,
b)    leku gotowego dopuszczonego do obrotu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, który zawiera w swoim składzie środek odurzający lub substancję psychotropową,
c)    leku recepturowego zawierającego w swoim składzie środek odurzający lub substancję psychotropową.


Niespójności w prawie


Wątpliwości budzi zakres podmiotowy nowych przepisów, tj. kto jest konkretnym adresatem nowych obowiązków. Z dosłownego brzmienia § 71a ust. 1 rozporządzenia wynika, że nowe obowiązki dotyczą każdego lekarza wystawiającego receptę pro auctore lub pro familia, niezależnie od obowiązku dokumentowania procesu udzielania świadczeń zdrowotnych, np. u świadczeniodawcy, u którego lekarz jest zatrudniony. Wykładnia językowa prowadzi jednak do wniosków nie do końca zgodnych z zakresem delegacji ustawowej.


Omawiane rozporządzenie jest aktem wykonawczym do ustawy z 6 listopada 2008 r. o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta i dlatego jego wykładnia powinna być zgodna z terminologią ustaloną na jej użytek. Tymczasem z treści art. 24 ust. 1 tejże ustawy wynika, że tylko podmiot udzielający świadczeń zdrowotnych jest obowiązany prowadzić, przechowywać i udostępniać dokumentację medyczną. Zgodnie z definicją ustawową, określenie „podmiot udzielający świadczeń zdrowotnych” dotyczy wyłącznie podmiotu wykonującego działalność leczniczą, o którym mowa w art. 2 ust. 1 pkt 5 ustawy z 15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej, tj. w formie podmiotu leczniczego oraz praktyki zawodowej.


Przy zastosowaniu wykładni systemowej, bezpośrednimi adresatami nowego obowiązku dokumentowania wystawiania recept pro auctore lub pro familia powinni być tylko lekarze prowadzący działalność leczniczą w formie podmiotu leczniczego lub praktyki zawodowej. Zakresem nie powinni być objęci lekarze nieprowadzący działalności gospodarczej, lecz udzielający świadczeń, np. wyłącznie jako pracownicy na etacie, a także lekarze posiadający prawo wykonywania zawodu, którzy zaprzestali jego wykonywania, lecz nadal zachowują możliwość wystawiania recept dla siebie i swoich najbliższych.


Nowe reguły nie dotyczą lekarzy zatrudnionych na etacie?


Patrząc jednak na cel, jaki przyświecał prawodawcy, ujawniony w uzasadnieniu projektu nowelizacji, należy stwierdzić, że zamiarem legislacyjnym było wypełnienie pewnej luki prawnej polegającej na braku wyraźnego nałożenia na lekarza obowiązku dokumentowania wystawiania recept pro auctore lub pro familia. Oznaczałoby to, że adresatem obowiązku prowadzenia wykazu są tylko ci lekarze, którzy dotychczas nie dokumentowali wystawiania takich recept. Lekarze, którzy robili to dotychczas na ogólnych zasadach w ramach dokumentacji prowadzonej u świadczeniodawcy, u którego są zatrudnieni — obecnie mogą skorzystać z uproszczonej formy dokumentowania. Mogą jednak nadal dokumentować ordynowanie leków w dokumentacji zatrudniającego ich świadczeniodawcy (np. w przedsiębiorstwie podmiotu leczniczego), gdyż w ten sposób wypełniają swój obowiązek w szerszym zakresie.


Odrębne wykazy dla każdego członka rodziny

Zawarte w nowym rozdziale uproszczone zasady prowadzenia dokumentacji stosowane są ze względu na szczególny związek lekarza z pacjentem, dla którego wystawiana jest recepta (gdy lekarz wystawia receptę dla siebie albo dla swojego małżonka, swoich zstępnych lub wstępnych w linii prostej oraz swojego rodzeństwa). Wykaz może być prowadzony dla wszystkich tych osób albo odrębnie dla każdej z nich. Lepszym rozwiązaniem jest prowadzenie odrębnego wykazu dla każdego pacjenta, zwłaszcza przy kontynuacji leczenia farmakologicznego. Wówczas dokumentacja nabiera charakteru indywidulanej dokumentacji pacjenta. W takim przypadku, gdy nie uległy zmianie: dane pacjenta, rozpoznanie, nazwa leku, środka spożywczego specjalnego przeznaczenia żywieniowego lub wyrobu medycznego, jego postać, dawka, ilość i sposób dawkowania — kolejne wpisy w tym zakresie można zastąpić adnotacją o kontynuacji leczenia i nie trzeba powtarzać wpisu wszystkich niezmienionych danych.


Stosowanie nowych przepisów dotyczących dokumentowania wystawiania recept pro auctore i pro familia nie jest uzależnione od objęcia refundacją przepisywanego leku, środka spożywczego lub wyrobu medycznego. Nowa regulacja dotyczy zarówno recept refundowanych, jak i nierefundowanych ze środków publicznych. W przypadku wystawiania recept refundowanych wykaz podlega kontroli NFZ.



Podstawa prawna:


1. § 71a rozporządzenia ministra zdrowia z dnia 21 grudnia 2010 r. w sprawie rodzajów i zakresu dokumentacji medycznej oraz sposobu jej przetwarzania (Dz.U. nr 252,
poz. 1697 z późn. zm.);
2. art. 45 ust. 1 i ust. 4 ustawy z dnia 5 grudnia 1996 r. o wykonywaniu zawodu lekarza i lekarza dentysty (tekst jedn.: Dz.U. z 2011r., nr 277, poz. 1634 z późn. zm.).

Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Wszelkie prawa w tym Autora, Wydawcy i Producenta bazy danych zastrzeżone. Jakiekolwiek dalsze rozpowszechnianie artykułów zabronione.

Komentarze

Polecamy

Newsletter

Zapisz się do bezpłatnego newslettera Pulsu Medycyny.
Podaj swój email.