Świszczący oddech u dziecka;

dr n. med. Karolina Stępień, Lublin

Ostre zapalenie oskrzelików imituje objawy astmy i sprzyja rozwojowi astmy w przyszłości. Dodatkowo zakażenia górnych dróg oddechowych często wywołują zaostrzenia astmy.

"Na podstawie samego badania klinicznego nie można wiarygodnie rozróżnić infekcyjnego zapalenia oskrzelików, czyli obturacyjnego zapalenia oskrzeli lub zapalenia oskrzeli ze świszczącym oddechem, i astmy, ale pomocne mogą być informacje z dokładnie zebranego wywiadu - mówi lek. Monika Makaruk z Oddziału Neonatologicznego przy Klinice Ginekologii i Położnictwa Szpitala Dzieciątka Jezus w Warszawie. - Wiek do 18 miesięcy, wystąpienie epizodu świstów w okresie zimowym, wcześniejsze zakażenie górnych dróg oddechowych, niewystępowanie objawów choroby atopowej u pacjenta ani astmy w wywiadzie rodzinnym prawie zawsze wskaże na zapalenie oskrzelików".
Reakcja na zastosowanie leków rozszerzających oskrzela nie umożliwia jednoznacznego rozróżnienia obu chorób. Poprawa występuje wprawdzie częściej u dzieci chorych na astmę niż na zapalenie oskrzelików, ale od tej reguły istnieje zbyt wiele wyjątków, by można ją było traktować jako wiarygodne kryterium rozpoznawcze.
Potwierdzenie astmy jest możliwe dopiero po stwierdzeniu wielokrotnych epizodów świszczącego oddechu, reagujących na leczenie lekami rozszerzającymi oskrzela (krótko działającymi beta2-sympatykomimetykami: fenoterolem, salbutamolem, terbutaliną lub alternatywnie bromkiem ipratropium).

Słabo rozwinięte oskrzela sprzyjają obturacji

Określenie bronchiolitis zarezerwowane jest dla najcięższych przypadków zapalenia u noworodków i najmłodszych niemowląt, natomiast chorobę o lżejszym przebiegu nazywa się obturacyjnym zapaleniem oskrzeli lub zapaleniem oskrzeli ze świszczącym oddechem. Obturacja oskrzeli jest w wieku niemowlęcym bardzo częsta (tzw. świszczące niemowlę - wheezy infant), czemu sprzyja zarówno anatomia, jak i fizjologia dróg oddechowych na tym etapie rozwoju. Oskrzela są wąskie i wiotkie, o słabo rozwiniętych elementach chrzęstnych i elastycznych oraz słabo wykształconych mięśniach gładkich. Wewnątrz oskrzeli znajduje się stosunkowo duża liczba gruczołów produkujących śluz. Dodatkowo słaby odruch kaszlowy i niedojrzałość układu immunologicznego sprawiają, że bardzo łatwo dochodzi do zwężenia światła oskrzeli i zaburzenia przepływu powietrza przez drogi oddechowe. Zwężenie światła oskrzeli u najmłodszych niemowląt zazwyczaj prowadzi do wystąpienia duszności, niewydolności oddychania, zaburzeń wodno-elektrolitowych, pogorszenia ogólnego stanu.
Zapalenie oskrzelików to zakażenie wirusowe dolnych dróg oddechowych, które jest przyczyną świszczącego oddechu u dzieci do 18 miesiąca życia, najczęściej przed 6 miesiącem życia. Około 3/4 zachorowań jest wynikiem zakażenia wirusem RS (respiratory syncytial), tzw. wirusem nabłonka oddechowego, który zakaża całą populację niemowląt i małych dzieci. Rzadziej zakażenie oskrzelików powodują wirusy paragrypy, u starszych dzieci przyczyną infekcji są adenowirusy oraz wtórnie może pojawić się nadkażenie bakteryjne (Mycoplasma pneumoniae itp.). Najwięcej zachorowań występuje w miesiącach zimowych i wczesną wiosną.

Charakterystyczne objawy

"Choroba rozpoczyna się objawami zakażenia górnych dróg oddechowych i niewysoką gorączką. W ciągu kilku dni pojawia się świszczący oddech, co odróżnia tę chorobę od płatowego bakteryjnego zapalenia płuc, w którym zwykle nie stwierdza się skurczu oskrzeli" - mówi lekarz pediatra. Objawy są typowe dla nieżytu nosa i gardła - katar, kichanie, zapalenie i zaczerwienienie błony śluzowej nosa i gardła. Potem pojawia się gorączka, uporczywy kaszel, świszczący oddech, duszność wydechowa.
U noworodków i niemowląt do 6 tygodnia życia urodzonych w terminie prawdopodobieństwo zakażenia wirusem RS jest bardzo małe ze względu na występowanie w organizmie dziecka przeciwciał przekazanych przez matkę. W ciągu pierwszych trzech miesięcy życia dziecka poziom przeciwciał zmniejsza się o 50 proc., istotną kwestią jest więc jak najdłuższe karmienie piersią.
Zwiększone ryzyko zachorowania dotyczy zwłaszcza wcześniaków, dzieci matek palących i obciążonych wadami układu oddechowego. U tych dzieci występuje też zwiększone ryzyko astmy, a nieodwracalne zmiany w płucach pojawiają się około 6 roku życia. Jeśli między 3 a 6 rokiem życia świstom oddechowym towarzyszą inne choroby alergiczne, to u tych dzieci częściej rozwija się astma.
Leczenie ostrego zapalenia oskrzelików polega na prawidłowej pielęgnacji: nawilżaniu dróg oddechowych, nawodnieniu dziecka, zapewnieniu dopływu chłodnego, czystego powietrza, monitorowaniu częstości tętna, oddechu, a także na tlenoterapii. Zdaniem pediatry, w mniejszym stopniu podawane są leki przeciwwirusowe. Stosowanie leków zabijających wirusy RS oraz kortykosteroidów budzi wiele kontrowersji, ponieważ brak jest dostatecznych dowodów skuteczności takiego leczenia. Wirusowa przyczyna objawów choroby nie uzasadnia podawania antybiotyków dopóty, dopóki nie pojawią się objawy wtórnego zakażenia bakteryjnego, takie jak gorączka, rzężenia w płucach, ropny kaszel.

Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Wszelkie prawa w tym Autora, Wydawcy i Producenta bazy danych zastrzeżone. Jakiekolwiek dalsze rozpowszechnianie artykułów zabronione.

Komentarze

Polecamy

Newsletter

Zapisz się do bezpłatnego newslettera Pulsu Medycyny.
Podaj swój email.


Blogi »

Lew Starowicz

Lew Starowicz

Seksowne profesje

Kalendarium

« » wrzesień 2014
PnWtŚrCzPtSbN
1 2 3 4 5 6 7
8 9 10 11 12 13 14
15 16 17 18 19 20 21
22 23 24 25 26 27 28
29 30 1 2 3 4 5
Studenci Medycyny i Farmacji